| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > ABC > Kwoty wolne od potrąceń w 2008 r.

Kwoty wolne od potrąceń w 2008 r.

Ponieważ od 1 stycznia 2008 r. znacznie wzrosło minimalne wynagrodzenie za pracę, wzrosła też kwota, jaką pracodawca musi pozostawić pracownikowi, dokonując potrąceń z jego wynagrodzenia za pracę.

 

 

Wynagrodzenie za pracę jest pod szczególną ochroną. Dlatego też przy dokonywaniu potrąceń pracodawca musi przestrzegać zasad ochronnych, wynikających z ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, dalej: k.p.

Kolejność i limity

Dwie podstawowe zasady przy potrąceniach to: kolejność ich dokonywania i dopuszczalne wysokości potrącanych kwot. Pracodawca ma obowiązek potrącać z wynagrodzenia (po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy) w następującej kolejności:

1) sumy egzekwowane na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych - do wysokości 3/5 wynagrodzenia (ten limit obowiązuje również w razie zbiegu potrąceń),

2) inne należności niż świadczenia alimentacyjne, egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych - do wysokości połowy wynagrodzenia,

3) zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi - do wysokości połowy wynagrodzenia,

4) kary pieniężne, nakładane przez pracodawcę w związku z odpowiedzialnością porządkową pracownika, przewidziane w art. 108 k.p. - za jedno przekroczenie lub jeden dzień nieobecności nieusprawiedliwionej kara nie może być wyższa od jednodniowego wynagrodzenia pracownika, a łącznie kary nie mogą być wyższe niż dziesiąta część wynagrodzenia, po dokonaniu potrąceń sum wymienionych w poprzednich punktach.

Są to potrącenia obowiązkowe, które powinny być dokonywane przed potrąceniami dobrowolnymi, na które pracownik musi wyrazić pisemną zgodę (np. składek związkowych czy spłaty pożyczki z kasy zapomogowo-pożyczkowej).

Kwoty wolne

Kolejna reguła przy potrąceniach to obowiązek pozostawienia pracownikowi kwoty wolnej. Obowiązuje ona jednak tylko przy zaspokajaniu świadczeń niealimentacyjnych, przy alimentacyjnych - jedyne ograniczenie to wymieniony wcześniej limit.

Pracodawca ma obowiązek zostawić pracownikowi zatrudnionemu w pełnym wymiarze czasu pracy:

- minimalne wynagrodzenie za pracę, po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych - przy potrącaniu sum egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne,

- 75% minimalnego wynagrodzenia za pracę, po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych - przy potrącaniu zaliczek pieniężnych udzielonych pracownikowi,

- 90% minimalnego wynagrodzenia za pracę, po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych - przy potrącaniu kar pieniężnych przewidzianych w art. 108 k.p.

Tak stanowi art. 871 § 1 k.p., nie przewidując przy tym uwzględniania składki zdrowotnej przy liczeniu kwot wolnych od potrąceń na poziomie ogólnym (nie w przypadku konkretnego pracownika). Jednak zdaniem Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej oraz Głównego Inspektoratu Pracy, składka ta powinna być również tutaj brana pod uwagę (źródło: dodatek do Rzeczpospolitej, Dobra Firma z 19 października 2007 r. - „Cała składka zdrowotna obniża podstawę do potrąceń”).

Wyliczenia przedstawimy zatem według tego stanowiska, ale w tabeli pokażemy również kwoty wolne bez składki zdrowotnej, które są korzystniejsze dla pracownika.

Przy potrąceniach dobrowolnych kwota wolna stanowi:

- minimalne wynagrodzenie za pracę, po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych - przy potrącaniu należności na rzecz pracodawcy,

- 80% minimalnego wynagrodzenia za pracę, po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych - przy potrącaniu innych należności niż na rzecz pracodawcy.

Dane do obliczania

W 2008 r. minimalne wynagrodzenie z pracę wynosi 1126 zł brutto. Jednak nie tylko ono wpływa na wysokość kwoty wolnej od potrąceń. Oblicza się ją bowiem, uwzględniając następujące dane:

1) koszty uzyskania przychodu w 2008 r.: podstawowe - 111,25 zł miesięcznie (gdy podatnik uzyskuje przychody z tytułu jednego stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej) oraz podwyższone - 139,06 zł miesięcznie (gdy miejsce stałego lub czasowego zamieszkania podatnika jest położone poza miejscowością, w której znajduje się zakład pracy, a podatnik nie uzyskuje dodatku za rozłąkę),

2) kwota zmniejszająca zaliczkę na podatek dochodowy o kwotę stanowiącą 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, określonej w pierwszym przedziale obowiązującej skali podatkowej, jeśli pracownik złoży PIT-2 - 48,90 zł (1/12 × 586,85 zł),

3) składka zdrowotna - 9%, czyli bez zmian w stosunku do roku poprzedniego,

4) składka na ubezpieczenie rentowe - 1,5% (w części finansowanej przez pracownika, obniżona o 2 punkty procentowe, gdyż do końca 2007 r. obowiązywało 3,5%).

Sposób obliczenia kwoty wolnej ze składką zdrowotną

Instrukcję obliczania kwoty wynagrodzenia wolnej od potrąceń pokażemy na przykładzie pracownika mającego podstawowe koszty uzyskania przychodu, z uwzględnieniem składki zdrowotnej, w dwóch wariantach. W wariancie I przyjmiemy założenie, że złożył on oświadczenie PIT-2, natomiast w wariancie II - że nie złożył takiego oświadczenia.

Krok 1. Obliczamy składki na ubezpieczenia społeczne, tj. emerytalną (9,76%), rentową (1,5%), i chorobową (2,45%), finansowane przez pracownika. Przy obliczaniu kwoty wolnej dopuszczalne jest stosowanie zsumowanych składek, dlatego użyjemy ich sumy, czyli 13,71% minimalnego wynagrodzenia za pracę brutto. Wynik będzie jednakowy dla obu wariantów obliczeń:

1126 zł × 13,71% = 154,37 zł.

Krok 2. Wyliczamy składkę na ubezpieczenie zdrowotne, i to zarówno pełną, jak i odliczaną od podatku dochodowego (wynik ciągle jest jednakowy dla obu wariantów obliczeń):

- podstawa wymiaru: 1126 zł - 154,37 zł = 971,63 zł,

- pełna: 971,63 zł × 9% = 87,45 zł,

- do odliczenia od podatku: 971,63 zł × 7,75% = 75,30 zł.

Krok 3. Musimy obliczyć zaliczkę na podatek dochodowy. Podstawę opodatkowania stanowi minimalne wynagrodzenie, pomniejszone o składki na ubezpieczenia społeczne oraz podstawowe koszty uzyskania przychodów. Uzyskany wynik zaokrąglamy do pełnych złotych. Od tej kwoty obliczamy 19%. W sytuacji gdy pracownik składa PIT-2, odejmujemy od uzyskanego wyniku kwotę zmniejszającą, a jeśli nie składa - nie wykonujemy tego działania - pojawiają się więc dwa warianty wyliczeń. Kwoty będące efektem tych działań są zaliczkami na podatek dochodowy. Nie zaokrąglamy ich, ponieważ zaokrąglenie stosuje się tylko w przypadku obliczania faktycznie odprowadzanej zaliczki na podatek dochodowy, co tu nie ma miejsca.

1. Podstawa opodatkowania

1126 zł - (154,37 zł + 111,25 zł) = 860,38 zł, po zaokrągleniu 860 zł

2. Zaliczka na podatek

Wariant I

(860 zł × 19%) - 48,90 zł = 114,50 zł - 75,30 zł = 39,20 zł

Wariant II

860 zł × 19% = 163,40 zł - 75,30 zł = 88,10 zł

Krok 4.Ustalamy kwotę wynagrodzenia wolną od potrąceń. Odejmujemy od minimalnego wynagrodzenia brutto składki na ubezpieczenia społeczne, zaliczkę na podatek dochodowy oraz pełną składkę na ubezpieczenie zdrowotne.

Wariant I

1126 zł - (154,37 zł + 87,45 zł + 39,20 zł) = 844,98 zł

Wariant II

1126 zł - (154,37 zł + 87,45 zł + 88,10 zł) = 796,08 zł

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Podstawy prawne

- Ustawa z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 176, poz. 1239)

- Ustawa z 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 217, poz. 1588)

- Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 191, poz. 1367)

- Ustawa z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (j.t. Dz.U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 176, poz. 1243)

- Ustawa z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. Nr 210, poz. 2135; ost. zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 176, poz. 1243)

- Rozporządzenie Rady Ministrów z 11 września 2007 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2007 r. (Dz.U. Nr 171, poz. 1209)


reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Federacja Konsumentów

Federacja Konsumentów

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »