| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > ABC > PIT 2009 - zmiany dla przedsiębiorców

PIT 2009 - zmiany dla przedsiębiorców

Efektem tegorocznych prac nad zmianami w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych jest ustawa z 6 listopada 2008 r. Nie wprowadza ona rewolucji w zakresie tego podatku, ale z pewnością wiele spraw porządkuje i wprowadza kilka korzystnych dla podatników rozwiązań. Należy również zwrócić uwagę na rozwiązania niekorzystne, ponieważ to one tak naprawdę decydują o dolegliwości podatku. Jedno nie ulega wątpliwości, zapoznanie się z tymi zmianami jest dla przedsiębiorców praktycznie obowiązkiem.

Nieodpłatne użyczenie nieruchomości

Ustawodawca zdecydował się na wykreślenie z u.p.d.o.f. przepisu zobowiązującego do opodatkowania przychodu osób, które nieodpłatnie użyczają nieruchomość.

Zgodnie z brzmieniem uchylonego art. 16 ustawy osoba użyczająca bezpłatnie nieruchomość innym osobom fizycznym i prawnym oraz jednostkom organizacyjnym nie mającym osobowości prawnej była zobligowana do wykazywania przychodu w wysokości równowartości czynszu, jaki przysługiwałby jej w razie zawarcia umowy najmu lub dzierżawy nieruchomości. Za przychód nie była jednak uznawana wartość czynszowa lokalu lub budynku mieszkalnego udostępnionego osobie pozostającej z podatnikiem w stosunku pracy, dla której było to nieodpłatne świadczenie. Podobnie przychodu nie wykazywało się, gdy właściciel nieruchomości używał jej na własne potrzeby lub potrzeby członków rodziny albo oddał bezpłatnie nieruchomość lub jej część do użytku na cele działalności naukowej, naukowo-technicznej, oświatowej, oświatowo-wychowawczej, kulturalnej, w zakresie kultury fizycznej i sportu, ochrony środowiska, dobroczynności, ochrony zdrowia i pomocy społecznej, rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów, kultu religijnego oraz związkom zawodowym. W takim przypadku wydatki związane z nieruchomością nie stanowiły kosztu uzyskania przychodów.

Zmiana polegająca na likwidacji opodatkowania tego przychodu jest bardzo racjonalna, ponieważ przepis zobowiązywał do opodatkowania nieistniejących przychodów, kiedy umowa użyczenia ma charakter bezpłatny. Przy tym przepis ten dotykał często przedsiębiorców, którym osoby trzecie chciały oddać do użyczenia jakąś nieruchomość, ale z uwagi na konieczność wykazywania przychodu rezygnowały z tej przysługi.

Przykład

Przedsiębiorca porozumiał się w 2007 r. z sąsiadem w sprawie bezpłatnego używania jego budynku do przechowywania maszyn firmy. Sąsiad zrezygnował jednak z tego użyczenia, ponieważ obawiał się konieczności wykazywania przychodu z tego tytułu. Zmiana wprowadzona nowelizacją znosi takie obawy użyczającego.

Należy jednak zwrócić uwagę, że osoby, które otrzymały nieruchomość w nieodpłatne używanie, nadal będą musiały doliczać do przychodów równowartość czynszu, jaki byłyby zobowiązane płacić, gdyby korzystały z nieruchomości na podstawie najmu lub dzierżawy.

Przykład

Przedsiębiorca korzysta nieodpłatnie z budynku należącego do osoby trzeciej. Czynsz miesięczny za najem takiego budynku, liczony według wartości rynkowej, wynosi 800 zł netto. Przedsiębiorca korzystający z budynku nieodpłatnie jest zobowiązany do doliczania takiej kwoty do przychodów z działalności gospodarczej za każdy miesiąc nieodpłatnego korzystania.

Użytkujący nieodpłatnie nieruchomość może skorzystać ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 125 u.p.d.o.f. Zwolnienie to dotyczy nieodpłatnych świadczeń uzyskanych od osób zaliczanych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu ustawy o podatku od spadków i darowizn1.

Koniec karnych odsetek

Nowelizacja z 6 listopada 2008 r. wprowadza zmianę polegającą na zastosowaniu zwykłej stopy odsetek od zaległości podatkowych w przypadku korekty kosztów związanej z wprowadzeniem do ewidencji środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej, które pierwotnie nie zostały zakwalifikowane do tych składników, ze względu na przewidywany okres używania krótszy niż rok. Oznacza to odstąpienie od stosowania sankcyjnej stawki odsetek za zwłokę naliczanych w takim przypadku.

Jeżeli podatnik ocenia, że okres używania składnika majątkowego będzie krótszy niż rok, całość wydatków poniesionych w związku z jego nabyciem lub wytworzeniem może być włączona do bieżących kosztów uzyskania przychodów. Dotychczas jednak, jeżeli wbrew wcześniejszej ocenie składnik majątku był używany dłużej niż rok, przedsiębiorca był zobowiązany zapłacić na rzecz urzędu skarbowego odsetki z tego tytułu w wysokości 36,5 proc. w skali roku (naliczało się je według stopy 0,1 proc za każdy dzień). Odsetki były naliczane od różnicy pomiędzy wartością zaliczoną do kosztów, a odpisami amortyzacyjnymi, które podatnik miał prawo naliczyć do momentu zaliczenia składnika do środków trwałych.

Przykład

Przedsiębiorca w lutym 2008 r. zakupił na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej samochód osobowy o wartości początkowej 12 000 zł. Planował go używać przez jakieś pół roku i następnie sprzedać. Przy takiej ocenie wartość zakupu samochodu zaliczył do kosztów uzyskania przychodów. Po trzech miesiącach przedsiębiorca zorientował się, że samochód będzie używany powyżej roku. W tym momencie samochód wprowadził do środków trwałych. Przedsiębiorca wystornował z kosztów kwotę 11 400 zł, a w kosztach zostawił kwotę 600 zł, czyli odpisy amortyzacyjne za trzy miesiące - stawka amortyzacyjna 20 proc. Od dnia zakupu samochodu do dnia wprowadzenia go do ewidencji środków trwałych upłynęło już 96 dni. Podatnik tytułem odsetek był zobowiązany wpłacić do urzędu kwotę 1094,40 zł (11 400 zł x 0,1% x 96 dni).

Stosowanie takiej sankcji w takich przypadkach było wyjątkowo nieuzasadnione. W dużej części przypadków brak kwalifikacji składnika majątku do środków trwałych wynika nie ze złej woli podatnika, ale okoliczności od niego niezależnych i niemożliwych do przewidzenia, które wpływają na wydłużenie okresu jego używania. Po zmianach odsetki będą naliczane według stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych obowiązującej w dniu zaliczenia składnika majątku do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych.

Dalej są one płatne do 20 miesiąca, następującego po miesiącu, w którym upłynął rok używania składnika albo składnik zaliczono do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych (gdy zaliczenie następuje przed upływem roku).

Ujawnianie wartości niematerialnych i prawnych

Ustawodawca doprecyzował przepisy dotyczące ujawniania środków trwałych. Zmiana polega na rozszerzeniu zakresu stosowania przepisów dotyczących ujawnionych środków trwałych do wartości niematerialnych i prawnych.

Środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne wprowadza się do ewidencji najpóźniej w miesiącu przekazania ich do używania. W stosunku do środków trwałych przepisy przewidywały, że wprowadzenie do ewidencji w późniejszym terminie uznaje się za ujawnienie tego środka trwałego. Takiej regulacji nie przewidywano wcześniej wobec wartości niematerialnych i prawnych. Organom podatkowym dawało to podstawę do wyłączenia z amortyzacji wartości niematerialnych i prawnych, które podatnik ujawnił w ewidencji już po miesiącu oddania ich do używania.

Od 1 stycznia 2009 r. późniejsze wprowadzenie wartości niematerialnej i prawnej uznaje się za jej ujawnienie, a amortyzację rozpoczyna się począwszy od miesiąca następującego po miesiącu, w którym wartości te zostały ujawnione.

Amortyzacja użyczonej nieruchomości

W wyniku nowelizacji wyłączono z kosztów uzyskania przychodów odpisy amortyzacyjne od wszelkich środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych oddanych do nieodpłatnego używania - za miesiące, w których składniki były oddane do takiego używania.

Dla podatników jest to zmiana niekorzystna, ponieważ wcześniej z kosztów wyłączone były odpisy amortyzacyjne od wszelkich środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, z wyjątkiem nieruchomości. Obecnie z kosztów wyłączona jest również amortyzacja oddanych w bezpłatne użyczenie nieruchomości.

Przykład

Przedsiębiorca oddał na początku 2008 r. w nieodpłatne używanie jeden z magazynów firmy. Do końca 2008 r. amortyzację od tego magazynu przedsiębiorca może zaliczać do kosztów uzyskania przychodów. Od 1 stycznia 2009 r. odpisy te są z kosztów wyłączone.

reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Magdalena Pancewicz

Ekspert podatkowy

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »