| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Obrót gospodarczy > Spółki > Roszczenia reprywatyzacyjne - nowe perspektywy po wyroku NSA

Roszczenia reprywatyzacyjne - nowe perspektywy po wyroku NSA

Naczelny Sąd Administracyjny, po skardze kasacyjnej wniesionej przez M. Szulikowski i Partnerzy Kancelarię Prawną, wydał precedensowy wyrok z dnia 27 czerwca 2014 r. w sprawie dotyczącej postępowania przed Ministrem Gospodarki o stwierdzenie nieważności orzeczenia z 1949 r. o przejęciu na własność Państwa jednego z warszawskich, funkcjonujących przed II wojną światową renomowanych przedsiębiorstw.

Naczelny Sąd Administracyjny słusznie zwrócił przy tym uwagę, że zasada demokratycznego państwa prawnego, wyrażona w art. 2 Konstytucji RP, nie pozwala na przyjęcie takiego stanu rzeczy, w którym na skutek działania Państwa spółka jawna traci swoje aktywa, co skutkuje zaprzestaniem prowadzenia działalności i w konsekwencji ustaniem jej bytu prawnego, natomiast po kilkudziesięciu latach w toku postępowania nieważnościowego strona publiczna nie będzie uznawała, że nastąpił kres bytu prawnego takiej spółki jawnej tylko dlatego, że brak jest deklaratywnego wpisu w rejestrze o zakończeniu działalności spółki.

W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że to spadkobiercy dawnych wspólników mają własny interes prawny w żądaniu stwierdzenia nieważności orzeczenia nacjonalizacyjnego.

Powyższe zapatrywanie ma charakter precedensowy, ponieważ wcześniej, przykładowo w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2011 r. (I OSK 1949/10) Sąd ten stanął na stanowisku, iż brak wykreślenia z dawnego rejestru handlowego spółki jawnej, której majątek znacjonalizowano orzeczeniami z lat 40 i 50 przesądza, że spółka taka nadal istnieje, a tym samym spadkobiercy wspólników nie mają interesu prawnego w żądaniu stwierdzenia nieważności orzeczeń nacjonalizacyjnych.

Odpowiedzialność członków zarządu za zobowiązania podatkowe spółki kapitałowej

Wyrok uzyskany wskutek skargi kasacyjnej wniesionej przez kancelarię, stwarza więc nowe perspektywy dochodzenia roszczeń reprywatyzacyjnych.

Z praktycznego punktu wiedzenia, reaktywowanie spółek wpisanych do dawnego rejestru handlowego (i przerejestrowywanie ich do Krajowego Rejestru Sądowego) na potrzeby uczestniczenia w postępowaniach administracyjnych lub sądowych przez takie spółki, jest bowiem bardzo kłopotliwe. Co więcej, niebawem może stać się to już niemożliwe (na dzień dzisiejszy w przepisach przewidziano, że możliwość taka będzie istniała do 31 grudnia 2015 r.).

Stosunkowo prostsze w wielu przypadkach może być natomiast ustalanie spadkobierców dawnych wspólników takich spółek, tak aby we własnym imieniu mogli oni żądać stwierdzenia nieważności orzeczeń nacjonalizacyjnych i następnie dochodzić roszczeń z tym związanych.

Omawiane orzeczenie należy ocenić niewątpliwie pozytywnie, ponieważ jest ono przykładem wykładni uwzględniającej prymat wartości konstytucyjnych oraz potrzebę ochrony praw obywatelskich, w konfrontacji z aparatem państwowym. Jak wyżej wskazano, najistotniejsze jest jednak to, że stwarza ono możliwość prostszego ubiegania się o stwierdzenie nieważności orzeczeń nacjonalizujących przedsiębiorstwa spółek, które nie zostały formalnie wykreślone z dawnego rejestru handlowego.

Zapraszamy do dyskusji na forum


Źródło: M. Szulikowski i Partnerzy Kancelaria Prawna

reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

opti.pl

Księgowość online

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »