| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Podatki > CIT > Czy korzystniejsze jest opodatkowanie przychodu z likwidacji spółki, czy z umorzenia udziałów

Czy korzystniejsze jest opodatkowanie przychodu z likwidacji spółki, czy z umorzenia udziałów

Udziałowcem spółki A z o.o. jest osoba fizyczna posiadająca udziały o wartości nominalnej 100 000 zł oraz spółka B z o.o. posiadająca udziały o wartości nominalnej 50 000 zł.

Planowana jest likwidacja spółki A z o.o. Czy przychód z tytułu likwidacji tej spółki osiągnięty przez osobę fizyczną będzie mógł być pomniejszony o koszty nabycia udziałów przez tę osobę? Czy korzystniejsze byłoby umorzenie tych udziałów?

RADA

Przychód otrzymany przez osobę fizyczną z tytułu likwidacji spółki z o.o. nie będzie mógł być pomniejszony o koszty nabycia (objęcia) udziałów. W tym przypadku korzystniejsze może być dokonanie przed likwidacją spółki umorzenia udziałów osoby fizycznej, gdyż wtedy przychód z tego tytułu będzie pomniejszony o koszty związane z nabyciem (objęciem) udziałów. W konsekwencji obciążenia podatkowe będą niższe.

UZASADNIENIE

Podział między wspólników majątku pozostałego po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli nie może nastąpić przed upływem sześciu miesięcy od daty ogłoszenia o otwarciu likwidacji i wezwaniu wierzycieli (art. 286 k.s.h). Majątek dzieli się między wspólników proporcjonalnie do ich udziałów. Umowa spółki może określać inne zasady podziału majątku.

Przychodem z udziału w zyskach osób prawnych jest przychód faktycznie uzyskany z tego udziału (akcji), w tym także wartość majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej (art. 10 ust. 1 pkt 3 updop).

Należy zwrócić uwagę, że w przypadku otrzymania przychodów z likwidacji przez osobę prawną (spółkę B z o.o.) do przychodów nie zalicza się zwróconych udziałów, umorzenia udziałów lub akcji w spółce, w tym kwot otrzymanych z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) na rzecz spółki w celu umorzenia tych udziałów (akcji), oraz wartości majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej - w części stanowiącej koszt ich nabycia bądź objęcia (art. 12 ust. 4 pkt 3 updop).

A zatem przychodem spółki B z o.o. będzie tylko nadwyżka wartości majątku otrzymanego w związku z likwidacją spółki A z o.o. nad kosztami nabycia (objęcia) udziałów w tej likwidowanej spółce.

Inaczej jednak rzecz się ma w przypadku wspólników będących osobami fizycznymi. W ich przypadku przychód z tytułu likwidacji osoby prawnej nie jest pomniejszany o koszty nabycia udziałów.

Na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 lit. c) updof za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się dywidendy i inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, których podstawą uzyskania są udziały (akcje) w spółce mającej osobowość prawną lub spółdzielni, w tym również podział majątku likwidowanej spółki (spółdzielni).

Natomiast dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału (akcji), w tym także wartość majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej (art. 24 ust. 5 pkt 3 updof). Od uzyskanych przychodów z dywidend i innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych pobiera się 19-proc. zryczałtowany podatek dochodowy, bez pomniejszania przychodu o koszty uzyskania (art. 30a ust. 1 pkt 4 oraz art. 30a ust. 6 updof).

WARTO ZAPAMIĘTAĆ

U udziałowców będących osobami prawnymi opodatkowaniu podlega tylko nadwyżka wartości majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej nad kosztami nabycia (objęcia) udziałów w tej likwidowanej osobie prawnej. Udziałowcy będący osobami fizycznymi muszą opodatkować cały przychód z tytułu likwidacji osoby prawnej, bez pomniejszania go o koszty uzyskania przychodu.

Stanowisko takie zawarte jest również m.in. w piśmie Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z 10 stycznia 2007 r. (nr BI/4117-0086/060), według której dochodem akcjonariusza będzie w tym przypadku wartość majątku bez pomniejszenia o koszty nabycia udziałów (akcji) w likwidowanej spółce:

(...) wolą ustawodawcy było opodatkowanie przychodów osiągniętych z tytułu otrzymania wartości majątku w związku z likwidacją osoby prawnej 19-proc. podatkiem dochodowym od osób fizycznych, bez pomniejszania o koszty uzyskania przychodów (...)

Prowadzi to do sytuacji, że będący osobą fizyczną wspólnik spółki z o.o., który nabył udziały za kwotę np. 100 000 zł, otrzyma z likwidacji spółki przychód również w tej wysokości, który będzie opodatkowany według stawki 19%, tj. 100 000 zł × 19% = 19 000 zł.

Wspólnik otrzyma zatem kwotę netto 100 000 zł - 19 000 zł = 81 000 zł. A zatem, choć w związku z nabyciem udziału nie uzyskał faktycznie dochodu wynikającego ze wzrostu wartości udziałów, to w związku z likwidacją spółki otrzyma kwotę pomniejszoną o zryczałtowany podatek. Niestety trudno spierać się w tej kwestii z organami podatkowymi, skoro taki sposób opodatkowania wynika z literalnego brzmienia przepisów.

W tej sytuacji przed likwidacją spółki z o.o. (o ile to jest możliwe ze względu na inne przepisy, np. dotyczące upadłości, gdy likwidacja spółki jest nią spowodowana) warto rozważyć umorzenie udziałów albo zbycie przez wspólników udziałów w spółce w celu ich umorzenia.

Na podstawie art. 199 § 1 Kodeksu spółek handlowych udział w spółce z o.o. może być umorzony za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziału przez spółkę (umorzenie dobrowolne) albo bez zgody wspólnika (umorzenie przymusowe).

Wprawdzie dochód z umorzenia będzie także dochodem z udziału w zyskach, lecz podstawa opodatkowania będzie znacznie niższa niż w przypadku dochodu z likwidacji spółki.

Na podstawie bowiem art. 24 ust. 5d updof dochodem z umorzenia udziałów lub akcji w spółkach mających osobowość prawną jest nadwyżka przychodu otrzymanego w związku z umorzeniem nad kosztami uzyskania przychodu obliczonymi zgodnie z art. 22 ust. 1f albo art. 23 ust. 1 pkt 38 updof.

I tak, w przypadku odpłatnego zbycia udziałów (akcji) w spółce albo wkładów w spółdzielni objętych w zamian za wkład niepieniężny, na dzień zbycia tych udziałów (akcji) albo wkładów koszt uzyskania przychodów ustala się w wysokości:

l nominalnej wartości objętych udziałów (akcji) albo wkładów z dnia ich objęcia - jeżeli te udziały (akcje) albo wkłady zostały objęte w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część (art. 22 ust. 1f pkt 1 updof),

l wartości przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części wynikającej z ksiąg przedsiębiorstwa, określonej na dzień objęcia tych udziałów (akcji) albo wkładów, nie wyższej jednak niż ich wartość nominalna z dnia objęcia (art. 22 ust. 1f pkt 2 updof),

l wydatków na objęcie lub nabycie udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną, gdy zostały one objęte za wkład gotówkowy (art. 23 ust. 1 pkt 38 updof).

A zatem w przypadku umorzenia udziałów w spółce z o.o. opodatkowaniu będzie podlegał dochód z tego tytułu, tj. przychód pomniejszony o wyżej określone koszty. W związku tym podstawa opodatkowania będzie znacznie niższa niż przypadku opodatkowania przychodu z likwidacji.

Przykład

Udziałowcami spółki A z o.o. jest pan Nowak posiadający udziały o wartości nominalnej 100 000 zł oraz spółka B z o.o. posiadająca udziały o wartości nominalnej 50 000 zł.

W związku z likwidacją spółki A z o.o. pan Nowak otrzymał kwotę 120 000 zł.

Będzie ona podlegała opodatkowaniu według stawki 19% i od tej kwoty powinien być zapłacony podatek w wysokości 120 000 zł × 19% = 22 800 zł.

Pan Nowak otrzyma kwotę netto 120 000 zł - 22 800 zł = 97 200 zł.

Gdyby pan Nowak dokonał zbycia udziałów spółce w celu ich umorzenia, to przychody z tego tytułu mógłby pomniejszyć o koszty nabycia (objęcia udziałów). Zakładając, że pan Nowak poniósł wydatki na nabycie tych udziałów w wysokości 100 000 zł, to z tytułu zbycia udziałów w celu ich umorzenia osiągnąłby dochód w wysokości 120 000 zł - 100 000 zł = 20 000 zł. Dochód ten opodatkowany byłby zryczałtowanym podatkiem według stawki 19%. Podatek z tego tytułu wyniósłby zatem 20 000 zł × 19% = 3800 zł.

Pan Nowak otrzymałby zatem kwotę 120 000 zł - 3 800 zł = 116 200 zł.

W związku z powyższym zbycie udziałów w celu ich umorzenia byłoby korzystniejsze, bowiem pozwoliłoby na zapłacenie podatku niższego o kwotę 22 800 zł - 3800 zł = 19 000 zł niż w przypadku osiągnięcia przez tego wspólnika przychodu z likwidacji spółki z o.o.

Warto również zauważyć, że gdyby przed likwidacją spółki z o.o. wspólnik otrzymał zwrot uprzednio wniesionych dopłat do spółki, to przychody otrzymane z tego tytułu podlegałyby zwolnieniu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 51 updof.

Zwolnione od podatku są bowiem przychody otrzymane z tytułu zwrotu dopłat wniesionych uprzednio, zgodnie z odrębnymi przepisami, do spółki mającej osobowość prawną do wysokości wniesionych dopłat. W przypadku gdyby te dopłaty zawierały się w kwocie lub wartości majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej, to podlegałyby opodatkowaniu według stawki 19%.

Podstawa prawna

l art. 17 ust. 1 pkt 4 lit. c), art. 22 ust. 1f, art. 23 ust. 1 pkt 38, art. 24 ust. 5 pkt 3 i ust. 5d, art. 30a ust. 1 pkt 4 i ust. 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 99, poz. 658

l art. 10 ust. 1 pkt 3, art. 12 ust. 4 pkt 3 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 251, poz. 1847

l art. 199 § 1, art. 286 ustawy z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz.U. Nr 94, poz. 1037; ost.zm Dz.U. z 2006 r. Nr 208, poz. 1540


Krzysztof Rustecki

ekspert w zakresie podatków dochodowych

reklama

Polecamy artykuły

Autor:

CIT 2018. Komentarz299.00 zł

Narzędzia księgowego

Partner merytoryczny

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Stowarzyszenie Agencji Zatrudnienia

branżowa organizacja pracodawców

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »
Notyfikacje
Czy chcesz otrzymywać informacje o najnowszych zmianach? Zaakceptuj powiadomienia od ksiegowosc.Infor.pl
Powiadomienia można wyłączyć w preferencjach systemowych
NIE
TAK