Wspólnik naszej spółki w 1995 r. wprowadził aport w postaci torów kolejowych. W 1996 r. aport ten został zamortyzowany. Obecnie wspólnik chce przejąć tory kolejowe w zamian za wkład pieniężny w wysokości 200 000 zł (na taką wartość wyceniono aport w momencie wniesienia do spółki). Czy spółka zapłaci podatek od uzyskanej kwoty?
RADA
Opisana przez Państwa sytuacja nie jest zgodna z prawem. Spółka może co prawda wyzbyć się własności środka trwałego - np. przez sprzedaż, darowiznę, czy też zamianę. Dopóki jednak funkcjonuje, nie istnieje możliwość swoistego „wymieniania” składników majątku na środki pieniężne lub materialne wnoszone do niej przez udziałowców. Alternatywnie wspólnik może dokonać nabycia torów kolejowych na podstawie umowy kupna-sprzedaży. Z uwagi jednak na charakter powiązań stron cena takiej transakcji powinna być zdecydowanie ustalona na poziomie bieżącej wartości torów. Inną metodą nabycia środka trwałego przez udziałowca mogłaby być likwidacja spółki oraz podział jej majątku.
UZASADNIENIE
Spółka z o.o. (podobnie jak akcyjna) posiada osobowość prawną i stanowi samodzielny byt prawny odrębny od osób udziałowców czy członków zarządu. Nawet gdy jej udziałowcem, jak i prezesem zarządu jest jedna osoba fizyczna (sytuacja taka stwarza czasem wrażenie „jedności” prawnej spółki i osoby fizycznej), oznacza to, że udziałowcy nie dysponują prawem do szeroko pojętego nabywania składników majątku spółki w sposób inny, czy też bardziej uprzywilejowany niż jakikolwiek podmiot trzeci. Dlatego opisane działanie należy rozpatrzeć jako dwie odrębne czynności:
1) Podwyższenie kapitału zakładowego spółki
Do przychodów podatkowych spółki nie zalicza się przychodów otrzymanych na utworzenie lub powiększenie kapitału zakładowego, czy też funduszu udziałowego (art. 12 ust. 4 pkt 4 updop). Oznacza to, że wpłata dokonana przez wspólnika na cele powiększenia kapitału zakładowego nie stanowi przychodu spółki.
Analogicznie sprawa przedstawia się z udziałowcem dokonującym wpłaty, niezależnie czy jest on osobą fizyczną, czy podatnikiem ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Nominalna wartość udziałów (akcji) w spółce kapitałowej objętych w zamian za wkład pieniężny (czyli w naszym przypadku) lub niepieniężny w postaci przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części nie stanowi przychodu.
