| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Podatki > Podatki osobiste > PIT > Rozszerzenie wspólności małżeńskiej nie jest nabyciem wg ustawy o PIT

Rozszerzenie wspólności małżeńskiej nie jest nabyciem wg ustawy o PIT

W ostatnich latach sądy administracyjne i organy podatkowe wypracowały wspólny (korzystny dla podatników) pogląd, że rozszerzenie wspólności majątkowej małżeńskiej poprzez włączenie do majątku wspólnego nieruchomości wchodzącej uprzednio w skład majątku osobistego jednego z małżonków, nie stanowi nabycia tej nieruchomości przez drugiego z małżonków w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT. Ma to zasadnicze znaczenie dla uniknięcia obowiązku zapłaty podatku dochodowego przy sprzedaży takich nieruchomości.

Rozszerzenie wspólności majątkowej małżeńskiej - wątpliwości podatkowe

To bardzo istotna w praktyce kwestia, bowiem mimo braku zmian w tym zakresie treści przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (ustawa o PIT) organy podatkowe w różny sposób interpretowały rozszerzenie wspólności majątkowej małżeńskiej w kontekście podatku dochodowego. Kluczowym przepisem jest tu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, zgodnie z którym źródłem przychodów jest, co do zasady, odpłatne zbycie:

  1. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
  2. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
  3. prawa wieczystego użytkowania gruntów,
  4. innych rzeczy,

- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy- przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Przepis ten oznacza m.in., że jeżeli odpłatne zbycie (czyli np. sprzedaż) nieruchomości nastąpiło po upływie pięciu lat (licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie), to sprzedający nie musi płacić podatku (PIT) od dochodu (lub przychodu) uzyskanego z tej sprzedaży. Widać więc wyraźnie, że ważnym momentem jest tu m.in. moment (rok) nabycia nieruchomości,  bo od końca roku w którym nastąpiło nabycie liczy się owe 5 lat, po upływie których nie trzeba się martwić o podatek.

Niestety przez wiele lat organy podatkowe (a także niektóre sądy) uważały, że rozszerzenie wspólności majątkowej małżeńskiej o nieruchomość oznacza dla jednego z małżonków (tego, który przed rozszerzeniem nie był właścicielem przedmiotowej nieruchomości) nabycie tej nieruchomości. Było to sporym zaskoczeniem dla małżonków przy sprzedaży takiej nieruchomości, bo okazywało się, że termin 5 lat organy podatkowe liczą (dla jednego z małżonków) od końca roku, w którym nastąpiło rozszerzenie wspólności majątkowej małżeńskiej.

W praktyce zdarza się często, że dana nieruchomość jest wyłączną własnością jednego z małżonków (bo np. małżonek ten nabył ją przed ślubem, czy już w trakcie małżeństwa nabył nieruchomość w spadku). W takich sytuacjach małżonkowie (którzy nie mają rozdzielności majątkowej)  podejmują nierzadko decyzje o rozszerzeniu małżeńskiej wspólności ustawowej o nieruchomości wchodzące w skład majątków osobistych tych małżonków.

Majątek małżonków w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym

Warto tu wskazać, że relacje majątkowe między małżonkami są uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Kro). Zgodnie z art. 31 § 1 Kro, z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe (rzeczy ruchome i nieruchomości) nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny).

Widać więc, że nie wszystkie składniki majątku wchodzą do majątku wspólnego małżonków. Rzeczy ruchome i nieruchomości nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Przykładowo (zgodnie z art. 33 Kro) do majątku osobistego każdego z małżonków należą rzeczy ruchome i nieruchomości:

-  nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej,

- nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił.

Jednak małżonkowie mogą przez umowę zawartą w formie aktu notarialnego wspólność ustawową rozszerzyć lub ograniczyć albo ustanowić rozdzielność majątkową lub rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków (umowa majątkowa).

Umowa rozszerzająca wspólność majątkową małżeńską uregulowana została w art. 47 § 1 Kro. Jest to działająca na przyszłość umowa, której celem jest ustanowienie ustroju majątkowego między małżonkami w inny sposób od przewidzianego w przepisach o wspólności ustawowej. W szczególności chodzić może o rozszerzenie wspólności majątkowej małżeńskiej na nieruchomości znajdujące się w majątkach osobistych małżonków.

NOWOŚĆ na Infor.pl: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej KUP TERAZ!

Polecamy: INFORLEX Biznes

Korzystne interpretacje podatkowe i wyroki

Na szczęście od kilku lat sądy administracyjne wypracowały w tym zakresie jednolitą linię orzeczniczą, korzystną dla podatników. Zgodnie z tą linią orzeczniczą rozszerzenie wspólności majątkowej małżeńskiej poprzez włączenie do majątku wspólnego nieruchomości wchodzącej uprzednio w skład majątku osobistego jednego z małżonków, nie stanowi nabycia tej nieruchomości przez drugiego z małżonków w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przykładami takich orzeczeń są m.in. wyroki NSA z: 13 maja 2016 r. (sygn. akt II FSK 1110/14), z 22 marca 2017 r. (sygn. akt II FSK 456/15), z 7 kwietnia 2016 r. (sygn. akt II FSK 313/14).

Polecamy artykuły

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY, RELACJE, WYDARZENIA

reklama

Ostatnio na forum

RODO 2018

Jednolity Plik Kontrolny

Eksperci portalu infor.pl

APRIL Polska Service sp. z o.o.

Multiagencja ubezpieczeniowa

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »
Notyfikacje
Czy chcesz otrzymywać informacje o najnowszych zmianach? Zaakceptuj powiadomienia od ksiegowosc.Infor.pl
Powiadomienia można wyłączyć w preferencjach systemowych
NIE
TAK