| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Podatki > Podatki osobiste > Podatnik w urzędzie > Jak odwołać się do sądu w sporze z fiskusem

Jak odwołać się do sądu w sporze z fiskusem

Jeżeli jesteś niezadowolony ze sposobu załatwienia Twojej sprawy przez urząd skarbowy czy izbę skarbową możesz poskarżyć się sądowi administracyjnemu. WSA i NSA dość często uchylają błędne decyzje fiskusa. Mimo zwykle dość długiego oczekiwania na wyrok sądu skarga może być bardzo opłacalna.

4. Skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego

4.1. Kiedy można złożyć skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego

Od wydanego przez WSA wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do NSA. To jest zasada, od której jest kilka wyjątków.

Przykładowo do NSA może też zostać zaskarżony przez organy podatkowe w drodze skargi kasacyjnej wyrok uchylający decyzję dyrektora izby skarbowej – pomimo, że ten wyrok nie kończy postępowania.

Tylko wobec postanowień WSA, jako warunek złożenia skargi kasacyjnej, wprowadzono wymóg, by postanowienie zakończyło postępowanie (np. postanowienie odrzucające skargę zob. art. 58 p.p.s.a.).

Oczywiście są wyjątki od zasady, że NSA ocenia tylko ostateczne postanowienia Wyjątek ten wprowadza np. art. 194 § 1 pkt 7 p.p.s.a. – NSA musi rozpoznać zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną.

Skargę kasacyjną może wnieść strona, prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich po doręczeniu im odpisu orzeczenia z uzasadnieniem.

4.2. Podstawy skargi kasacyjnej

Skargę kasacyjną można oprzeć wyłącznie na następujących podstawach:

1) Naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie – opierając skargę kasacyjną na tej podstawie trzeba wymienić przepis, który WSA błędnie zinterpretował lub niewłaściwie zastosował oraz szczegółowo opisać na czym polegał błąd WSA.

2) Naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – trzeba w skardze wykazać nie tylko naruszenie przepisów postępowania przez WSA (wskazując naruszone przepisy i opisując na czym naruszenie polegało), ale i wykazać, że miało to istotny wpływ na wynik postępowania toczącego się przed tym sądem. Takiego charakteru nie ma np. pominięcie w sentencji wyroku nazwiska protokolanta.

4.3. Naczelny Sąd Administracyjny ocenia wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

Częstym błędem popełnianym przez podatników jest oczekiwanie, że NSA ponownie merytorycznie oceni ich sprawę. Rozumieją przez to ponowną ocenę stanu faktycznego oraz sposób zastosowania do niego przepisów przez organy podatkowe.

Tymczasem NSA ocenia tylko orzeczenie WSA, a nie np. decyzję dyrektora izby skarbowej. I nawet jeżeli NSA uchyli orzeczenie WSA, to nie rozstrzyga sprawy merytorycznie, tylko kieruje ją do ponownego rozpatrzenia przez WSA.

Czasem NSA stwierdza, że nie było naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego. Wtedy NSA może uchylić zaskarżone orzeczenie i jednocześnie rozpoznać skargę.

W tym przypadku NSA orzeka na podstawie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku. To wyjątek od zasady, że NSA nie rozpoznaje merytorycznie skargi kasacyjnej, tylko uchyla wadliwe orzeczenie WSA.

4.4. Tylko profesjonalista może sporządzić skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego

Skarga kasacyjna w sprawach podatkowych musi być sporządzona (i podpisana) przez doradcę podatkowego, adwokata lub radcę prawnego.

Prawo to mają także sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych. Osoby te mogą sporządzić skargę kasacyjną tylko jeżeli są stroną, przedstawicielem lub pełnomocnikiem strony albo jeżeli skargę kasacyjną wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich.

Samo rozpatrzenie Twojej sprawy przed NSA nie wymaga uczestnictwa zawodowego reprezentanta. Ale oczywiście lepiej jest skorzystać z pomocy doświadczonego prawnika.

Na złożenie skargi kasacyjnej jest 30 dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Przypilnuj więc swojego doradcę czy adwokata, aby w terminie złożył skargę, bo skutkiem naruszenia tego terminu jest odrzucenie skargi (o ile nie możesz powołać się na nadzwyczajne okoliczności, jak np. ciężka choroba, czy wypadek, które mogą skłonić sąd do przywrócenia terminu). Skargę kasacyjną trzeba wnieść za pośrednictwem WSA, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie.

4.5. Rozpatrywanie skargi kasacyjnej

W pierwszym etapie rozpatrywania skargi kasacyjnej WSA może odrzucić na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną. Odrzucona przez WSA będzie również skarga kasacyjna, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.

Tak więc może się okazać, że Twoja skarga kasacyjna nawet nie dotrze do NSA, jeśli np. zawiera braki a Ty (lub Twój pełnomocnik) pomimo wezwania ich nie uzupełniłeś w wyznaczonym przez sąd terminie (termin ten wynosi 7 dni od dnia doręczenia stosownego wezwania).

Strona, która nie wniosła skargi kasacyjnej, może wnieść do WSA odpowiedź na skargę kasacyjną w terminie 14 dni od doręczenia jej skargi kasacyjnej. Dopiero po upływie terminu na wniesienie odpowiedzi lub po zarządzeniu doręczenia odpowiedzi wnoszącemu skargę kasacyjną, WSA niezwłocznie przedstawi skargę kasacyjną wraz z odpowiedzią i aktami sprawy NSA.

Po otrzymaniu wszystkich dokumentów NSA ponownie kontroluje, czy zostały spełnione wszystkie wymogi niezbędne do rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej. NSA na posiedzeniu niejawnym odrzuci skargę kasacyjną, jeżeli powinna była zostać ona odrzucona już przez WSA, albo zwróci ją temu sądowi w celu usunięcia dostrzeżonych braków.

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (pamiętaj, że strony mogą przytaczać nowe uzasadnienie podstaw kasacyjnych). Sędziowie NSA nie analizują innych wad zaistniałych w postępowaniu przed WSA niż te wskazane w skardze kasacyjnej.

Jest jednak ważny wyjątek od tej zasady. NSA sprawdza bowiem z urzędu, czy postępowanie przed WSA było ważne.

Nieważność postępowania przed WSA zachodzi w następujących przypadkach:
• jeżeli droga sądowa była niedopuszczalna (np. sprawa powinna zostać rozstrzygnięta w innym postępowaniu – np. odszkodowania od organów podatkowych można obecnie dochodzić wyłącznie w postępowaniu cywilnym);
• jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej, organu powołanego do jej reprezentowania lub przedstawiciela ustawowego, albo gdy pełnomocnik strony nie był należycie umocowany (np. pełnomocnictwo podpisał tylko jeden ze wspólników spółki, w przypadku gdy dla skutecznego udzielenia pełnomocnictwa wymagany był podpis wszystkich wspólników);
• jeżeli w tej samej sprawie toczy się postępowanie wcześniej wszczęte przed sądem administracyjnym albo jeżeli sprawa taka została już prawomocnie osądzona (np. skarga została wniesiona po raz drugi przez wspólnika spółki cywilnej w tej samej sprawie - np. zobowiązania spółki w VAT - w której wcześniej zapadł już prawomocny wyrok);
• jeżeli skład sądu orzekającego był sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy (np. w sprawie powinien orzekać sąd w składzie trzyosobowym, a rozstrzygnął ją sąd w składzie jednoosobowym, bądź też w wydawaniu wyroku brał udział sędzia, który był pełnomocnikiem strony postępowania);
• jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swych praw (np. strona zawiadomiła sąd jednym pismem o zmianie swojego adresu zamieszkania w kilku sprawach, a pismo to zostało dołączone do akt tylko jednej sprawy, czego konsekwencją była niemożność brania udziału w postępowaniu wskutek przesyłania zawiadomień i pism pod poprzedni adres zamieszkania w pozostałych sprawach);
• jeżeli wojewódzki WSA orzekł w sprawie, w której jest właściwy NSA (np. rozpoznał skargę kasacyjną od własnego wyroku).

4.6. Rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego i jego skutki

NSA oddali skargę kasacyjną, jeżeli nie ma do niej usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

W takiej sytuacji masz jeszcze możliwość złożenia wniosku o wznowienie postępowania, ale będzie on skuteczny tylko wtedy, gdy po wyroku sądowym zostaną ujawnione bądź wystąpią przesłanki do wznowienia postępowania, które nie były znane sądowi.

Co się natomiast stanie, gdy NSA uwzględni Twoją skargę kasacyjną

W takim przypadku NSA uchyli zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i przekaże sprawę do ponownego rozpoznania WSA, który wydał orzeczenie. W razie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, sąd rozpozna ją w innym składzie.

A gdyby sąd ten nie mógł rozpoznać jej w innym składzie – NSA przekaże ją wówczas innemu sądowi. NSA rozpoznając skargę kasacyjną uchyla wyrok także w części niezaskarżonej, jeżeli zachodzi nieważność postępowania. Jeżeli nie ma naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego, NSA może uchylić zaskarżone orzeczenie i jednocześnie rozpoznać skargę.

Jeżeli skarga podlegała odrzuceniu albo istniały podstawy do umorzenia postępowania przed WSA, Naczelny NSA postanowieniem uchyla wydane w sprawie orzeczenie oraz odrzuca skargę lub umarza postępowanie. Istotne jest to, że WSA, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez NSA.

reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

PrawoSocjalne.pl

Portal

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »