| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Podatki > VAT > Rozliczenia VAT > Rozliczenie VAT zakupu towarów za granicą - WNT i import

Rozliczenie VAT zakupu towarów za granicą - WNT i import

Ekspert wyjaśnia szczegółowo i na przykładach, jak rozliczać VAT od wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów (w tym m.in. obowiązek podatkowy, podstawę opodatkowania, zasady odliczania VAT, dokumentowanie zakupu i zwrotu towarów, rabaty), a także jak rozliczać VAT przy imporcie towarów.

I. Zakup towarów w Unii Europejskiej (WNT)

Podatnik, który kupuje towar w innym kraju UE i przywozi go do Polski jest zobowiązany, co do zasady, do rozliczenia WNT, czyli VAT za sprzedawcę, który staje się podatkiem naliczonym, gdy towary są wykorzystywane do działalności opodatkowanej. Ustawodawca definiuje wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium Polski (WNT) jako nabycie prawa do rozporządzania jak właściciel towarami, które w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane na terytorium państwa członkowskiego innego niż terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu przez dokonującego dostawy, nabywcę towarów lub na ich rzecz (art. 9 ustawy o VAT).

Dla uznania zakupu towarów za WNT konieczne jest także spełnienie warunku związanego ze statusem podatkowym nabywcy oraz dostawcy towarów, a mianowicie aby:

• nabywca towarów był:

a) podatnikiem VAT lub podatnikiem podatku od wartości dodanej a nabywane towary służyły jego działalności gospodarczej,

b) osobą prawną niebędącą podatnikiem, o którym mowa w pkt a),

• dostawca towarów był podatnikiem VAT lub podatnikiem podatku od wartości dodanej.

Aby WNT mogło być uznane za opodatkowane na terytorium Polski, to co do zasady konieczne jest, aby towary w momencie zakończenia ich wysyłki lub transportu znajdowały się na terytorium naszego kraju.

Polecamy książkę: VAT 2017. Komentarz

Holenderski podatnik dokonał dostawy towarów dla polskiego podatnika, w wyniku której towary zostały przetransportowane z Holandii do Polski. W transakcji tej:
• holenderski dostawca jest podatnikiem,
• polski nabywca jest podatnikiem,
• towary zostały przetransportowane z innego państwa członkowskiego UE do Polski.

Dla polskiego podatnika będzie to WNT podlegające opodatkowaniu w Polsce.

Holenderski podatnik dokonał dostawy towarów dla polskiego podatnika, w wyniku której towary zostały przetransportowane z Niemiec do Polski. W transakcji tej:
• holenderski dostawca jest podatnikiem,
• polski nabywca jest podatnikiem,
• towary zostały przetransportowane z innego państwa członkowskiego UE do Polski.

Dla uznania transakcji za WNT przepisy o VAT nie nakładają obowiązku, aby towary były wysyłane z tego samego państwa członkowskiego, z którego pochodzi dostawca. Dla polskiego nabywcy transakcja ta stanowi WNT podlegające opodatkowaniu w Polsce.

Podatnik, który posiada siedzibę w Szwajcarii (poza UE) dokonał dostawy towarów dla polskiego podatnika, w wyniku której towary zostały przetransportowane z Holandii do Polski. Zagraniczny dostawca w Holandii posiada swój magazyn i jest w tym kraju zarejestrowany dla celów podatku od wartości dodanej. W transakcji tej:
• szwajcarski dostawca jest podatnikiem zarejestrowanym w państwie członkowskim UE,
• polski nabywca jest podatnikiem,
• towary zostały przetransportowane z innego państwa członkowskiego UE do Polski.

Dla uznania transakcji za WNT przepisy o VAT nie nakładają obowiązku, aby dostawca posiadał siedzibę na terytorium UE. Istotne jest, że na terytorium państwa członkowskiego UE jest on zarejestrowany dla celów podatku od wartości dodanej. Dla polskiego nabywcy transakcja ta stanowi WNT podlegające opodatkowaniu w Polsce.

1. Zasady rozliczania VAT od WNT w Polsce

Dla uznania transakcji zakupu towarów za WNT podlegające opodatkowaniu w naszym kraju wymagane jest, aby:

• nabywane towary służyły działalności gospodarczej,

• przemieszczenie towarów zostało dokonane pomiędzy dwoma różnymi krajami Unii Europejskiej,

• czynność ta została dokonana pomiędzy podmiotami działającymi w charakterze podatników,

• zakończenie wysyłki lub transportu towarów nastąpiło na terytorium Polski,

• transakcja miała charakter odpłatny.

Jeżeli warunki te zostały spełnione, to nabywca, będący osobą prawną, jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej lub osobą fizyczną, jest podatnikiem dla transakcji stanowiącej WNT (art. 17 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT).

Polecamy: Biuletyn VAT

1.1. Obowiązek podatkowy w WNT

W przypadku WNT obowiązek podatkowy powstaje:

• w dniu wystawienia faktury przez podatnika podatku od wartości dodanej lub

• 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano dostawy towaru będącego przedmiotem WNT

– w zależności od tego, które z tych zdarzeń nastąpi wcześniej. Tak wynika z art. 20 ust. 5 ustawy o VAT.

ALFA Sp. z o.o. z siedzibą w Poznaniu w ramach WNT nabyła towary od unijnego kontrahenta. W dniu 31 października zagraniczna firma wystawiła fakturę za dostawę towarów, natomiast 3 listopada spółka otrzymała zamówione towary. Obowiązek podatkowy z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów powstał w dniu wystawienia faktury przez unijnego kontrahenta, tj. 31 października. Nie ma tu znaczenia, kiedy nabywca otrzymał fakturę, istotna jest wyłącznie data jej wystawienia.

Zasada, w myśl której to data wystawienia faktury przez unijnego dostawcę wyznacza datę powstania obowiązku podatkowego w WNT, ma zastosowanie tylko wtedy, gdy unijny dostawca wystawił fakturę w związku z faktycznym przemieszczeniem towaru, co ma miejsce, np. w sytuacji przedstawionej w przykładzie. Jeśli natomiast zagraniczny podatnik wystawi fakturę, np. na kilka miesięcy przed faktycznym przemieszczeniem towarów, to data jej wystawienia nie powoduje powstania obowiązku podatkowego. W takim przypadku powstanie tego obowiązku nastąpi 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu nabycia towarów w ramach WNT. Takie samo stanowisko zaprezentował Dyrektor IS w Warszawie w interpretacji indywidualnej z 14 maja 2015 r. (sygn. IPPP3/4512-166/15-2/JF), który wyjaśnił, że:

(...) jeśli przed wewnątrzwspólnotowym nabyciem towarów Spółka wpłaciła zaliczkę za zakupioną maszynę oraz wystawiono fakturę dokumentującą wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów na całą kwotę kontraktu a dostawa będzie miała miejsce po kilku miesiącach od wystawienia faktury, obowiązek podatkowy nie powstaje w momencie wystawienia przez dostawcę faktury na całą kwotę kontraktu, ale powstaje – zgodnie z przepisem art. 20 ust. 5 ustawy, tj. 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym będzie miała miejsce dostawa zakupionej maszyny będącej przedmiotem wewnątrzwspólnotowego nabycia przez Spółkę. Rozpoznanie obowiązku z chwilą wystawienia faktury dokumentującej wewnątrzwspólnotowe nabycie na kilka miesięcy przed samą dostawą byłoby niezgodne z art. 20 ust. 5 ustawy i nie znajduje podstawy prawnej w obowiązujących przepisach.

20 września spółka z siedzibą we Wrocławiu przekazała zaliczkę na poczet WNT. 5 października firma otrzymała fakturę wystawioną 30 września przez unijnego dostawcę na całą wartość dostawy. Dostawa towarów w ramach WNT nastąpiła 10 listopada.
Obowiązek podatkowy nie jest związany z wystawieniem faktury przez zagranicznego dostawcę. Obowiązek ten powstanie 15 grudnia.

1.2. Wyznaczanie podstawy opodatkowania WNT

Zasady ustalania podstawy opodatkowania dla transakcji stanowiącej WNT określa art. 30a ustawy o VAT. Wynika z niego, że podstawa ta jest ustalana w sposób określony przez art. 29a ust. 1, 6, 7, 10 i 11 ustawy o VAT, tj. na zasadach przewidzianych dla krajowej dostawy towarów.

Podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze, mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych przez podatnika.

Podstawa opodatkowania WNT obejmuje także (art. 29a ust. 6 ustawy o VAT):

• podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze;

• koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy od nabywcy.

Polski podatnik w ramach WNT nabył towary od kontrahenta z Czech. Wartość towarów wyniosła 10 000 euro, natomiast koszty transportu towarów z Czech do Polski – 800 euro.

1. Jeśli koszty transportu pobiera dostawca towarów, to powinny one zostać uwzględnione w podstawie opodatkowania WNT, która wyniesie wówczas 10 800 euro (po przeliczeniu na złote).

2. Jeśli koszty transportu nie są pobierane przez dostawcę towarów, gdy np. na zlecenie nabywcy usługę transportu wykonał podmiot trzeci (przewoźnik), to podstawę opodatkowania WNT stanowi wyłącznie wartość towarów w kwocie 10 000 euro (po przeliczeniu na złote). Koszty dodatkowe w postaci kosztów transportu towarów nie są wliczane do podstawy opodatkowania WNT. Stanowią import usług.

Podstawa opodatkowania WNT nie obejmuje natomiast:

• kwoty podatku od towarów i usług (art. 29a ust. 6 pkt 1 ustawy o VAT),

• kwot stanowiących obniżkę cen w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty (art. 29a ust. 7 pkt 1 ustawy o VAT);

• udzielonych nabywcy opustów i obniżek cen, uwzględnionych w momencie sprzedaży (art. 29a ust. 7 pkt 2 ustawy o VAT);

• otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku (art. 29a ust. 7 pkt 3 ustawy o VAT).

Podstawę opodatkowania z tytułu WNT obniża się o (art. 30a ust. 1 w zw. z 29a ust. 10 ustawy o VAT):

1) kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen;

2) wartość zwróconych towarów i opakowań, z wyjątkiem opakowań zwrotnych rozliczanych według zasad wskazanych w art. 29a ust. 11 i 12 ustawy o VAT;

3) zwróconą nabywcy całość lub część zapłaty otrzymaną przed dokonaniem sprzedaży, jeżeli do niej nie doszło;

4) wartość zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze.

1.3. Wyznaczanie kursu waluty do przeliczenia podstawy opodatkowania na złote

WNT na ogół jest udokumentowane fakturą zakupu wystawioną w walucie obcej. Zasady przeliczania na złote podstawy opodatkowania wyrażonej w walucie obcej określa art. 31a ustawy o VAT. Stanowi on, że jeśli kwoty stosowane do określenia podstawy opodatkowania są określone w walucie obcej – a tak jest zazwyczaj w przypadku faktur stwierdzających zakup towarów w ramach WNT – przeliczenia na złote dokonuje się według kursu średniego danej waluty obcej, ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski (lub Europejski Bank Centralny):

• na ostatni dzień roboczy poprzedzający dzień powstania obowiązku podatkowego (art. 31a ust. 1 ustawy o VAT),

• na ostatni dzień roboczy poprzedzający dzień wystawienia faktury – w przypadku, gdy podatnik wystawia fakturę przed powstaniem obowiązku podatkowego (art. 31a ust. 2 ustawy o VAT).

Dla transakcji nabycia towarów w ramach WNT kurs waluty jest związany z powstaniem obowiązku podatkowego i jest wyznaczany na podstawie art. 31a ust. 1 ustawy o VAT. W związku z tym, że to właśnie wystawienie faktury przez zagranicznego dostawcę zasadniczo powoduje powstanie obowiązku podatkowego (o ile jej wystawienie miało miejsce nie później niż 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu dokonania dostawy w ramach WNT), to art. 31a ust. 2 ustawy o VAT nie ma w tej sytuacji praktycznego zastosowania.

Spółka nabyła towary w ramach WNT. Unijny kontrahent wystawił fakturę 28 października. Obowiązek podatkowy powstał w dniu wystawienia faktury, tj. 28 października. Przeliczenia podstawy opodatkowania WNT na złote należy dokonać według kursu średniego waluty ogłoszonego przez NBP na dzień 27 października.

W październiku spółka nabyła towary w ramach WNT. Unijny kontrahent wystawił fakturę dopiero 22 listopada.

Obowiązek podatkowy powstał 15 listopada. Przeliczenia podstawy opodatkowania WNT na złote należy dokonać według kursu średniego waluty ogłoszonego przez NBP na dzień 14 listopada.

W praktyce, do przeliczenia za złote wartości zakupu w walucie obcej dokonanego w ramach WNT, będzie służył kurs średni waluty ogłoszony przez NBP (lub EBC) z:

• ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień wystawienia faktury przez zagranicznego kontrahenta – jeżeli fakturę wystawiono do 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu dokonania dostawy,

• 14. dnia miesiąca następującego po miesiącu dokonania dostawy (jeżeli ten dzień nie jest dniem wolnym i NBP ogłosił w tym dniu kurs waluty) – jeżeli zagraniczny kontrahent wystawił fakturę po 15. dniu miesiąca następującego po miesiącu dokonania dostawy lub w ogóle nie wystawił faktury.

1.4. Termin odliczenia podatku naliczonego

W transakcji stanowiącej WNT powstanie prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związane z powstaniem obowiązku podatkowego w podatku należnym. Jeżeli nabyty towar jest wykorzystywany przez podatnika do wykonywania czynności opodatkowanych, to podatek należny „przekształca się” u niego w podatek naliczony podlegający odliczeniu (art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 lit. c) ustawy o VAT). W ten sposób całe rozliczenie podatkowe jest neutralne dla podatnika.

Kwotę podatku należnego, która „przekształciła się” w kwotę podatku naliczonego, najwcześniej można odliczyć w deklaracji podatkowej składanej za miesiąc lub kwartał, w którym powstał obowiązek podatkowy w WNT, pod warunkiem, że podatnik:

• otrzymał fakturę potwierdzającą dostawę towarów, stanowiącą u niego WNT, w terminie trzech miesięcy od upływu miesiąca, w którym w odniesieniu do nabytych towarów powstał obowiązek podatkowy, oraz

• uwzględnił podatek należny w deklaracji podatkowej składanej za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy dla transakcji stanowiącej WNT.

Tak wynika z art. 86 ust. 10 i ust. 10b pkt 2 ustawy o VAT. Jeżeli podatnik spełnił wymienione warunki, ale nie odliczył podatku naliczonego w tym terminie, to może to jeszcze zrobić w deklaracji podatkowej składanej za jeden z dwóch kolejnych okresów rozliczeniowych (art. 86 ust. 11 ustawy o VAT).

Podatnik na początku listopada otrzymał towary w ramach transakcji stanowiącej dla niego WNT. Towary te służą wykonywaniu przez niego czynności opodatkowanych VAT. Faktura stwierdzająca dostawę towarów została wystawiona przez unijnego kontrahenta w dniu 25 października. Podatnik otrzymał ją 4 listopada.

• W transakcji tej obowiązek podatkowy powstał w dniu wystawienia faktury przez zagranicznego kontrahenta, tj. 25 października. Podatnik, rozliczający VAT za okresy miesięczne, zadeklarował podatek należny z tytułu WNT w deklaracji VAT-7 za październik.

• Prawo do odliczenia podatku naliczonego powstało w październiku (mimo tego, że podatnik dysponował towarem dopiero w listopadzie). Podatnik może dokonać odliczenia podatku VAT także deklaracjach VAT-7 za listopad lub grudzień.

reklama

Polecamy artykuły

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Talento

Firma konsultingowa

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »
Notyfikacje
Czy chcesz otrzymywać informacje o najnowszych zmianach? Zaakceptuj powiadomienia od ksiegowosc.Infor.pl
Powiadomienia można wyłączyć w preferencjach systemowych
NIE
TAK