| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Podatki > VAT > Zakres opodatkowania > VAT 2013 / 2014 – powstanie obowiązku podatkowego

VAT 2013 / 2014 – powstanie obowiązku podatkowego

Nowelizacja ustawy o VAT, która częściowo weszła w życie od początku 2013 roku wprowadza m.in. zasadnicze zmiany w zakresie powstania obowiązku podatkowego - ale uwaga - zmiany te obowiązywać będą dopiero od 1 stycznia 2014 roku.

Należy pamiętać, że towarem na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług są również wszelkie postacie energii.

Regulacją art. 19a ust. 4 objęte byłyby płatności z tytułu  oddania gruntów w użytkowanie wieczyste (art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o VAT), co w praktyce  oznacza, co do zasady, kontynuację obecnego podejścia w tym zakresie. 

Otrzymanie całości lub części zapłaty przed dokonaniem dostawy lub wykonaniem usługi w dalszym ciągu będzie rodziło powstanie obowiązku podatkowego, przy czym obowiązek ten konsekwentnie do przedstawionej zasady generalnej powstawać będzie z upływem 12 miesiąca, w którym zapłatę otrzymano (obowiązek powstanie w odniesieniu do kwoty  otrzymanej zapłaty) –  art. 19a ust. 8.

Zapłatą w tym wypadku będą, w szczególności:  przedpłata, zaliczka, zadatek, rata, wkład budowlany lub mieszkaniowy przed ustanowieniem  spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu.

Nowy przepis pełniej realizuje zapis dyrektywy  2006/112/WE i dotyczy również (w przeciwieństwie do obecnych regulacji) np. zaliczek w dostawach energii elektrycznej. 

Powyższa zasada, w odróżnieniu do obecnie obowiązującej, będzie mieć zastosowanie do  wszystkich przypadków powstania obowiązku podatkowego wprowadzanych w projektowanym art. 19a ust. 1 – 7 ustawy (w każdym przypadku otrzymanie całości lub  części zapłaty, np. zaliczki przed dostawą towarów lub wykonaniem usługi będzie  powodować powstanie obowiązku podatkowego w części otrzymanej zapłaty).

Ceny energii elektrycznej dla gospodarstw domowych w 2012 roku

Podstawowe stawki VAT w UE

Jedynym  odstępstwem od tej zasady będą objęte wewnątrzwspólnotowe dostawy i nabycia towarów.   

Odnośnie szczególnych momentów powstania obowiązku podatkowego, wskazania wymaga,  że dyrektywa 2006/112/WE upoważnia państwa członkowskie do powiązania momentu  powstania obowiązku podatkowego z terminem zapłaty, jednak jest to odstępstwo od zasady  ogólnej, które może być stosowane do określonych kategorii podatników lub określonych  kategorii transakcji.

Tym samym w proponowanym  art. 19a ust. 5 pkt 1 powiązanie  momentu powstania obowiązku podatkowego z zapłatą dotyczyć będzie wyłącznie  następujących czynności:

- dostawy towarów na podstawie umowy komisu dokonanej przez komitenta komisantowi.  Specyfika tej transakcji w praktyce uniemożliwiałaby zastosowanie zasady ogólnej;

- przeniesienia z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu  takiego organu własności towarów w zamian za odszkodowanie (jest to regulacja  przeniesiona do ustawy z § 3 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego) oraz dokonywanej  w  trybie egzekucji dostawy towarów, o której mowa w art. 18, które to przypadki  również wiążą się z faktem „pojawiania się” wynagrodzenia z dużym opóźnieniem   w stosunku do wykonanych czynności;

- świadczenia, na podstawie odrębnych przepisów, na zlecenie sądów powszechnych,  administracyjnych, wojskowych lub prokuratury, usług związanych z postępowaniem  sądowym lub przygotowawczym, z wyjątkiem usług, do których stosuje się art. 28b  ustawy o VAT, stanowiących import usług. Jest to regulacja przeniesiona do ustawy z § 3  ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonania  niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i  usług (Dz. U. Nr 73, poz. 392, z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem wykonawczym” i wiąże się z tym,  że  wynagrodzenie w tych przypadkach wypłacane jest w dużym oddaleniu czasowym od  wykonania usługi. Zastosowane wyłączenie (do usług objętych art. 28b ustawy o VAT)  wynika wprost z dyrektywy 2006/112/WE;

- dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, o których mowa w art. 29a  ust. 1. Jest to kontynuacja obecnych regulacji i również uwzględnia okoliczność,  że  dopłaty te mogą być wypłacane w dużym oddaleniu czasowym od wykonania czynności;

Obowiązek podatkowy w ww. przypadkach konsekwentnie powstawać będzie z upływem  miesiąca, w którym otrzymano całość lub część zapłaty z tytułu tych czynności. 

Na czym polega ograniczony i nieograniczony obowiązek podatkowy?

Jak już wyżej wskazano dyrektywa 2006/112/WE upoważnia państwa członkowskie do  powiązania momentu powstania obowiązku podatkowego również z wystawieniem faktury,  jednak podobnie jak przy możliwości powiązania z terminem otrzymania zapłaty jest to  odstępstwo od zasady ogólnej, które może być stosowane wyłącznie do określonych kategorii 13 podatników lub określonych kategorii transakcji.

Takie rozwiązanie proponuje się zastosować tylko w przypadku dostawy i drukowania książek oraz czasopism (art. 19a ust. 5 pkt 2),  których specyfika obrotu uzasadnia takie szczególne traktowanie.   Obowiązek podatkowy konsekwentnie powstawać zatem będzie z upływem miesiąca, w którym wystawiono fakturę z tytułu: 

a) świadczenia usług budowlanych lub budowlano-montażowych, 

b) dostawy książek drukowanych (PKWiU ex 58.11.1) – z wyłączeniem map i ulotek – oraz  gazet, czasopism i magazynów, drukowanych (PKWiU ex 58.13.1 i PKWiU ex 58.14.1), 

c) czynności polegających na drukowaniu książek (PKWiU ex 58.11.1) – z wyłączeniem  map i ulotek – oraz gazet, czasopism i magazynów (PKWiU ex 58.13.1 i PKWiU ex  58.14.1), z wyjątkiem usług, do których stosuje się art. 28b, stanowiących import usług. 

W przypadku gdy podatnik nie wystawi faktury dokumentującej ww. czynności lub  wystawi  ją z opóźnieniem, w art. 19a ust. 7 zaproponowano, aby obowiązek podatkowy powstawał  z  upływem miesiąca, w którym upłynął termin na wystawienie faktury, określony w art. 106i  ust. 4 i 5, tj.:  

- 30. dzień od dnia wykonania usług budowlanych lub budowlano-montażowych, 

- 60. dzień od dnia dostawy książek i czasopism, a jeśli umowa przewiduje rozliczenie  zwrotów tych wydawnictw - 120. dzień od pierwszego dnia wydania tych towarów, 

- 90. dzień od dnia wykonania czynności polegających na drukowaniu książek i czasopism. 

Na takie rozwiązanie zezwalają przepisy dyrektywy 2006/112/WE, a dokładnie art. 66 lit. c,  w brzmieniu nadanym dyrektywą 2010/45/UE, zgodnie z którym jeżeli faktura nie została  wystawiona lub została wystawiona z opóźnieniem, VAT staje się wymagalny w określonym  terminie, nie później niż z upływem terminu wystawienia faktury ustalonego przez państwa  członkowskie na mocy art. 222 akapit drugi lub, jeżeli państwo członkowskie nie ustaliło  takiego terminu – w określonym terminie od daty zaistnienia zdarzenia powodującego powstanie obowiązku podatkowego. 

Nowe brzmienie przepisów regulujących kwestię powstania obowiązku podatkowego z tytułu importu towarów (ust. 9-11) zostało nieco zmodyfikowane w stosunku do obecnie  obowiązujących regulacji.

Obowiązek podatkowy w imporcie towarów co do zasady  powstawać będzie z chwilą powstania długu celnego (art. 19a ust. 9). Z uwagi na to, iż   w przypadku objęcia towarów procedurą celną: uszlachetniania czynnego w systemie ceł  zwrotnych i odprawy czasowej z częściowym zwolnieniem od należności celnych  przywozowych dług celny powstaje z chwilą objęcia towarów tymi procedurami  zmodyfikowany został przepis w ust. 10, który w proponowanym brzmieniu będzie odnosił  się wyłącznie do importu towarów objętych procedurą celną przetwarzania pod kontrolą celną.

Obowiązek podatkowy w imporcie towarów

W przypadku objęcia towarów procedurą celną przetwarzania pod kontrolą celną - obowiązek podatkowy z tytułu importu towarów powstawać będzie z chwilą objęcia towarów  tą procedurą (art. 19a ust. 10).
Natomiast jeśli import towarów objęty jest procedurą celną:  składu celnego, odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od należności celnych przywozowych, uszlachetniania czynnego w systemie zawieszeń, tranzytu, lub  przeznaczeniem celnym wprowadzenie towarów do wolnego obszaru celnego lub składu wolnocłowego, a od towarów tych pobierane są opłaty wyrównawcze lub opłaty o podobnym  charakterze to obowiązek podatkowy powstawać będzie z chwilą wymagalności tych opłat  (art. 19a ust. 11).

Powyższe oznacza, że jeśli nie są pobierane od tych towarów ww. opłaty,  to zaprzestanie podlegania ww. procedurom/przeznaczeniom celnym spowoduje powstanie  obowiązku podatkowego zgodnie z zasadą ogólną (z chwilą postania długu celnego).

W projekcie przewidziano również (analogicznie jak obecnie) delegację dla ministra  właściwego do spraw finansów publicznych do określenia, w drodze  rozporządzenia,  późniejszych niż wymienione w ust. 1, 5 oraz 7-11 terminów powstania obowiązku  podatkowego, z uwzględnieniem specyfiki wykonywania niektórych czynności,  uwarunkowania obrotu gospodarczego niektórymi towarami oraz przepisów Unii  Europejskiej (art. 19a ust. 12). 

Ustawa o VAT 2013 – tekst ujednolicony

Ordynacja podatkowa 2013 – tekst ujednolicony

Terminy powstania obowiązku podatkowego określone obecnie w rozporządzeniu wykonawczym zostaną objęte zasadami ustawowymi. Nie ma zatem  potrzeby realizacji upoważnienia dla Ministra Finansów do określania w drodze rozporządzenia późniejszych terminów powstania obowiązku  podatkowego po wejściu w życie projektowanej ustawy.

Zgodnie z nowymi zasadami powstawania obowiązku podatkowego w transakcjach wewnątrzwspólnotowych obowiązek podatkowy w wewnątrzwspólnotowej dostawie  i w wewnątrzwspólnotowym nabyciu towarów powstaje z chwilą wystawienia faktury,  a jeżeli warunek ten nie zostanie spełniony, obowiązek podatkowy powstaje 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano dostawy towarów lub w którym dokonano dostawy towaru będącego przedmiotem wewnątrzwspólnotowego nabycia (art. 20 ust. 1 i 5ustawy o VAT). 

Ponadto w przypadku ciągłych dostaw towarów z jednego państwa członkowskiego do drugiego, które obejmują okres dłuższy niż jeden miesiąc, dodano przepis stanowiący,  że dostawy te należy uznawać za dokonane na koniec każdego miesiąca do czasu zakończenia dostawy tych towarów (art. 20 ust. 2 ustawy o VAT).

W związku ze zmianami w zakresie określania momentu powstania obowiązku podatkowego wprowadzonymi dyrektywą 2010/45/UE wykreślono obecnie obowiązujące ust. 3 oraz 6-7 art. 20. Istotną tutaj zmianą jest to,  że otrzymanie całości lub części zapłaty przed dokonaniem transakcji wewnątrzwspólnotowych nie powoduje powstania obowiązku podatkowego. Pozostawiono niezmienione regulacje w  zakresie magazynów konsygnacyjnych.

Źródło:

Ustawa z 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2013 r. poz. 35.

Projekt z 25 maja 2012 r. ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o zmianie niektórych innych ustaw.

reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Tomasz Piotrowski

Prawnik, aplikant radcowski.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »