| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Jak rozliczać koszty i przychody

Jak rozliczać koszty i przychody

Przepisy ustawy o rachunkowości wywołują liczne wątpliwości interpretacyjne u osób, które korzystają z tych przepisów na co dzień. Rozliczenia międzyokresowe kosztów i przychodów w jednostkach budżetowych należą do tych tematów, które wzbudzają najwięcej pytań i wątpliwości. Pytania te są ważne, gdyż zarówno czynne, jak i bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów służą zapewnieniu współmierności przychodów i związanych z nimi kosztów.

Czynne i bierne rozliczenie kosztów
Rozliczenia międzyokresowe kosztów mogą wystąpić jako:
• czynne rozliczenia kosztów – jeżeli koszty poniesione w bieżącym okresie sprawozdawczym zakwalifikowano i zaksięgowano jako przypadające na przyszłe okresy sprawozdawcze i w związku z tym są one aktywowane w wielkości przypadającej na przyszłe okresy sprawozdawcze,
• bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów – jeżeli jednostka tworzy w ciężar kosztów bieżącego okresu sprawozdawczego rezerwy na wydatki, które trzeba będzie ponieść w przyszłych okresach, tzn. dokonuje rozliczeń międzyokresowych kosztów w wysokości prawdopodobnych zobowiązań przypadających na bieżący okres sprawozdawczy, wynikających w szczególności ze świadczeń wykonanych na rzecz jednostki przez jej kontrahentów oraz z obowiązku wykonania, związanych z bieżącą działalnością, przyszłych świadczeń wobec nieznanych osób, w tym z tytułu napraw gwarancyjnych i rękojmi za sprzedane produkty długotrwałego użytku.
 
Jednostki budżetowe powinny tworzyć rozliczenia międzyokresowe czynne, jeżeli poniesione w danym okresie sprawozdawczym koszty dotyczą przyszłych okresów. Najczęściej poniesione nakłady spełniają pierwszy warunek ustawowej definicji – wynikają z przeszłych zdarzeń. Zazwyczaj również ich wysokość da się wiarygodnie określić. Spełnienie natomiast trzeciego warunku, pozwalającego na zaliczenie określonych nakładów do aktywów jednostki, a mianowicie prawdopodobieństwo uzyskania w przyszłości z danego składnika aktywów korzyści ekonomicznych – nie zawsze jest oczywiste. Z tego właśnie powodu każdy tytuł czynnych rozliczeń międzyokresowych powinien podlegać weryfikacji i ocenie na dzień bilansowy.
 
Artykuł 39 ust. 2 u.o.r. stanowi, że jednostki dokonują biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów w wysokości prawdopodobnych zobowiązań przypadających na bieżący okres sprawozdawczy, wynikających w szczególności:
• ze świadczeń wykonanych na rzecz jednostki przez kontrahentów jednostki, gdy kwotę zobowiązania można oszacować w sposób wiarygodny,
• z obowiązku wykonania przyszłych świadczeń wobec nieznanych osób, których kwotę można oszacować, pomimo że data powstania zobowiązania nie jest jeszcze znana, w tym z tytułu napraw gwarancyjnych oraz rękojmi za sprzedane produkty długotrwałego użytku.
 
W świetle tej definicji bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów stanowią również zobowiązanie jednostki, podobnie jak rezerwy. Zobowiązania ujęte jako bierne rozliczenia międzyokresowe oraz zasady ustalania ich wysokości powinny wynikać z uznanych zwyczajów handlowych. Ustawa o rachunkowości reguluje oddzielnie problematykę rezerw na zobowiązania z tytułu kosztów (art. 39 u.o.r.) oraz rezerw na zobowiązania z innych tytułów (art. 35d). W obu jednakże przypadkach sposób postępowania jest podobny. Bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów stanowią także rezerwy na zobowiązania związane z bieżącą działalnością, wynikające z przyszłych świadczeń, których kwotę można oszacować, chociaż data powstania zobowiązania nie jest jeszcze znana. Ustawa jako przykład rezerwy na takie zobowiązanie podaje rezerwę z tytułu napraw gwarancyjnych i rękojmi.
W myśl art. 39 u.o.r. zobowiązania ujęte jako bierne rozliczenia międzyokresowe zmniejszają koszty okresu sprawozdawczego, w którym stwierdzono, że zobowiązania te nie powstały, a więc po wygaśnięciu terminu gwarancji, rękojmi itp.
 
ZAPAMIĘTAJ
Niektóre bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów mogą być uznane przez przepisy podatkowe za koszty uzyskania przychodów. Regulują to: art. 15 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz art. 22 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Według wymienionych przepisów koszty wynikające z tytułu biernych rozliczeń międzyokresowych mogą być uznane za koszty uzyskania przychodów, jeśli spełniają jednocześnie następujące warunki:
• odnoszą się do ujętych już przychodów danego okresu rozliczeniowego lub roku podatkowego,
• zostały zarachowane,
• są ściśle określone co do rodzaju i kwoty.
 
SŁOWNICZEK
PRZYCHODY I ZYSKI (art. 3 ust. 1 pkt 30 u.o.r.) – uprawdopodobnione powstanie w okresie sprawozdawczym korzyści ekonomicznych, o wiarygodnie określonej wartości w formie zwiększenia wartości aktywów, albo zmniejszenia wartości zobowiązań, które doprowadzą do wzrostu kapitału własnego lub zmniejszenia jego niedoboru w inny sposób niż wniesienie środków przez udziałowców lub właścicieli.
reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Finelog

Finelog sprawia, że logistyka przestaje ograniczać Twój biznes. Tam, gdzie większość ludzi widzi tylko problemy, my widzimy wyzwania i, co jeszcze ważniejsze, rozwiązania.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »