| INFORFK | INFORRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Jak płacić składki na ZUS

Jak płacić składki na ZUS

To, jakie składki na ubezpieczenie społeczne muszą płacić poszczególne osoby, zależy od ich statusu, a więc od tego, czy prowadzą działalność gospodarczą czy też są pracownikami najemnymi. Niniejszy poradnik ma na celu przybliżenie zarówno płatnikom składek jak i samym ubezpieczonym jak opłacać składki na ZUS, w jakim wymiarze i na jakiej podstawie.

Osoby zatrudnione na podstawie umowy zlecenia
 
Obowiązek opłacania składek na ubezpieczenia społeczne za osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia jest uzależnione od tego, czy jest to dla zatrudnionej osoby jedyny tytuł do ubezpieczeń, czy też oprócz tej umowy podlega ona ubezpieczeniom z innych tytułów, np. wykonywanej równocześnie umowy o pracę, wykonywanej równocześnie innej umowy zlecenia czy też z prowadzonej działalności. Znaczenie ma również to, iż zatrudniona osoba jest uczniem lub studentem.
Osoba zatrudnienia na podstawie umowy zlecenia podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.
Ubezpieczenie wypadkowe
Ubezpieczeniu wypadkowemu podlegają zleceniobiorcy, którzy są objęci obowiązkowymi lub przystąpili do dobrowolnych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych i wykonują umowę w siedzibie lub miejscu prowadzenia działalności przez zleceniodawcę.
Ustawodawca, posługując się na gruncie przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, pojęciem siedziby lub miejscem prowadzenia działalności nie zdefiniował ich znaczenia. Oznacza to, że pojęcia te powinny być rozumiane w znaczeniu określonym w innych przepisach.
O tym, co należy rozumieć przez siedzibę danego podmiotu, mówią nam przepisy kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 41 k.c., jeżeli ustawa lub oparty na niej statut nie stanowią inaczej, siedzibą osoby prawnej jest miejscowość, w której ma siedzibę jej organ zarządzający. W związku z tym, o tym, co jest siedzibą danego podmiotu, przesądza nam statut lub inny akt konstytuujący, w oparciu o który działa danym podmiot. Należy więc podkreślić, iż siedzibą jest miejscowość, a nie konkretny budynek lub adres.
W sytuacji, gdy zleceniodawca jako miejsce prowadzenia działalności ma podany cały kraj, to w przypadku zatrudnienia zleceniobiorcy, który podlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym lub przystąpił do dobrowolnych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych, jest zobowiązany zgłosić zatrudnioną osobę także do ubezpieczenia wypadkowego.
Ubezpieczenie chorobowe
Osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia, która z tytułu wykonywania umowy zlecenia podlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, może przystąpić do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym następuje od dnia złożenia wniosku o objęcie ubezpieczeniem, nie wcześniej jednak, niż od dnia, w którym wniosek został zgłoszony. Objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym następuje od dnia wskazanego we wniosku tylko wówczas, gdy zgłoszenie do ubezpieczeń emerytalnego i rentowych zostanie dokonane w terminie 7 dni od dnia powstania obowiązku ubezpieczeń. Wniosek w sprawie dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego jest składany do płatnika, który przekazuje wniosek na formularzu ZUS ZUA do właściwej jednostki organizacyjnej Zakładu.
Ubezpieczenie to ustaje od dnia wskazanego we wniosku o wyłączenie z tego ubezpieczenia, nie wcześniej jednak niż od dnia, w którym wniosek został zgłoszony (wniosek również jest zgłaszany do płatnika, który przekazuje go do ZUS). Ubezpieczenie to ustaje również wówczas, gdy zleceniobiorca zakończy wykonywanie umowy zlecenia (ustanie tytuł do ubezpieczeń).
Zlecenie emeryta lub rencisty
Pod pojęciem renta na gruncie przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych należy rozumieć wyłącznie świadczenia pieniężne z systemu ubezpieczenia społecznego, realizowane przez ZUS i KRUS bądź z zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy służb mundurowych, np. policji czy straży pożarnej. Nie ma przy tym znaczenia, czy chodzi o rentę z polskiego czy zagranicznego systemu ubezpieczenia bądź zabezpieczenia społecznego. Inne świadczenia, jak renta ustanowiona na podstawie kodeksu cywilnego, nie są rentą w rozumieniu ustawy o s.u.s. Nie jest nią również renta socjalna.
Osoba, która mając ustalone prawo do emerytury lub renty, zawiera umowę zlecenia, podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, wypadkowemu (na zasadach podstawionych powyżej) oraz dobrowolnie – chorobowemu.
Oczywiście w przypadku, gdy emeryt lub rencista wykonuje równocześnie dwie lub więcej umów zleceń, obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlega z jednej wybranej umowy, a z pozostałych ubezpieczenia emerytalne i rentowe są dobrowolne, a obowiązkowa jest tylko składka na ubezpieczenie zdrowotne.
Należy podkreślić, iż w obrocie funkcjonują jeszcze umowy zlecenia zawarte z emerytem lub rencistą przed 14 stycznia 2000 r. (przed zmianą ustawy s.u.s.) i w dalszym ciągu wykonywane. W przypadku takich umów ubezpieczenia emerytalne i rentowe są dobrowolne, a obowiązkowa jest tylko składka na ubezpieczenie zdrowotne.
Umowa zlecenia ucznia lub studenta
Student lub uczeń szkoły ponadpodstawowej do ukończenia 26 lat wykonujący pracę na podstawie umowy zlecenia nie podlega ubezpieczeniom społecznym.
Zasada ta dotyczy:
• uczniów szkół ponadpodstawowych bez względu na rodzaj szkoły, tj. szkoła zawodowa, technikum, liceum, oraz to, czy nauka jest prowadzona w systemie dziennym, wieczorowym czy zaocznym,
• studentów bez względu na rodzaj szkoły, tj. państwowa czy prywatna, typ studiów dzienne, zaoczne czy wieczorowe.
W związku z tym, zatrudniając ucznia lub studenta na podstawie umowy zlecenia, nie zgłasza się go do ubezpieczeń społecznych i w konsekwencji do ubezpieczenia zdrowotnego.
Należy zaznaczyć, iż uczniem szkoły ponadpodstawowej pozostaje się do 31 sierpnia danego roku. Dotyczy to osób, które kontynuują naukę w tej samej szkole, rozpoczynając naukę w kolejnej szkole, w której rok szkolny rozpoczyna się 1 września, lub nie kontynuują nauki. Osoby, które przedstawią zaświadczenie o przyjęciu na studia wyższe, powinny być uznawane za ucznia szkoły ponadpodstawowej do 30 września danego roku, ponieważ status studenta osoby te uzyskują dopiero od 1 października.
W sytuacji gdy uczniowie szkoły ponadpodstawowej, po ukończeniu szkoły nie kontynuują nauki, i zawierają umowę zlecenia, od dnia 1 września z umowy zlecenia obowiązkowo podlegają ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu.
Składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne od umowy zlecenia wykonywanej przez ucznia lub studenta będą naliczane, jeżeli osoba ta ze zleceniodawcą ma zawartą również umowę o pracę lub w ramach umowy zlecenia wykonuje pracę na rzecz własnego pracodawcy. Wówczas umowa zlecenia, w zakresie ubezpieczeń społecznych, będzie traktowana jako umowa o pracę i płatnik składek będzie zobowiązany do opłacania składek na ubezpieczenia społeczne od zsumowanego przychodu uzyskiwanego przez tę osobę z umowy o pracę oraz umowy zlecenia.
Nie ma natomiast znaczenia fakt, że zatrudniany uczeń lub student w innym zakładzie wykonuje pracę na podstawie umowy o pracę.
W przypadku gdy student zatrudniony na podstawie umowy zlecenia ukończy 26 lat, z umowy zlecenia podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym i płatnik powinien zgłosić taką osobę do obowiązkowych ubezpieczeń z tytułu wykonywania tej umowy.
Podstawa wymiaru składek
Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe osób wykonujących pracę na podstawie umowy zlecenia stanowi przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskiwany z tytułu wykonywania umowy, jeżeli w umowie odpłatność za jej wykonanie określono kwotowo, w kwotowej stawce godzinowej lub akordowej albo prowizyjnie.
Jeżeli odpłatność została ustalona w innej formie (co w praktyce raczej nie występuje), podstawę wymiaru stanowi zadeklarowana kwota nie niższa niż minimalne wynagrodzenie.
W podstawie wymiaru składek należy uwzględnić zarówno wynagrodzenie wypłacone w gotówce, jak i inne przychody uzyskiwane z tej umowy, np. zwrot należności z tytułu podróży służbowej, ryczałt za używanie prywatnego samochodu do celów służbowych.
Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie:
• wypadkowe zleceniobiorców – stanowi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe bez stosowania, ograniczenia górnej rocznej podstawy wymiaru składek,
• chorobowe stanowi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (bez stosowania ograniczenia podstawy do kwoty 30-krotności), podstawa ta w danym miesiącu nie może być wyższa niż 250 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia,
• zdrowotne – stanowi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (bez stosowania ograniczenia podstawy do kwoty 30-krotności) pomniejszona o składki, a ubezpieczenia emerytalne, rentowe i chorobowe finansowane ze środków ubezpieczonego.
Przedstawione powyżej zasady dotyczące podlegania ubezpieczeniom społecznym zleceniobiorców mają również zastosowanie do osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej oraz innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące umowy zlecenia.
 

Źródło:

INFOR

POLECANE ARTYKUŁY

TERMINARZ

PAŹ30
TydzieńPWŚCPSN
40293012345
416789101112
4213141516171819
4320212223242526
4427282930310102

Poznaj platformę INFORFK

Ostatnio na forum

Narzędzia księgowego

Eksperci infor.pl

Kancelaria Brokerska CDS

CDS działa jako kancelaria doradcza, której misją jest ochrona interesów przewoźników i spedytorów poprzez świadczenie usług w zakresie obsługi ubezpieczeń transportowych (OC przewoźnika, OC spedytora i Cargo) oraz pozasądowej i sądowej obsługi roszczeń i szkód powstałych w transporcie. Świadczymy również usługi związane z zarządzaniem ryzykiem transportowym, a także przeprowadzamy audyty i szkolenia z zakresu prawa przewozowego.

Zostań ekspertem Infor.pl »