| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Jak ujmować rezerwy w księgach rachunkowych

Jak ujmować rezerwy w księgach rachunkowych

Ustawa o rachunkowości zobowiązuje jednostkę do tworzenia rezerw na pewne lub o dużym stopniu prawdopodobieństwa przyszłe zobowiązania. Jednak ich powstanie musi wynikać z prawnego lub zwyczajowego obowiązku. Ma to na celu zabezpieczenie jednostki przed pewnym ryzykiem gospodarczym.

Na co zwrócić uwagę przy tworzeniu rezerw
 
Rezerwy, które bezpośrednio wynikają z ustawy o rachunkowości, tworzy się na pewne lub o dużym stopniu prawdopodobieństwa przyszłe zobowiązania, które można wiarygodnie oszacować. W szczególności na straty z transakcji gospodarczych w toku, w tym z tytułu udzielonych gwarancji, poręczeń operacji kredytowych, skutków toczącego się postępowania sądowego. Ponadto ustawa nakazuje tworzyć je na przyszłe zobowiązania spowodowane restrukturyzacją, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów jednostka jest zobowiązana do jej przeprowadzenia lub zawarto w tej sprawie wiążące umowy, a plany restrukturyzacji pozwalają w sposób wiarygodny oszacować wartość tych przyszłych zobowiązań. W związku z tym jednostka tworzy rezerwy na zobowiązania, aby zabezpieczyć się przed pewnym ryzykiem gospodarczym.
Muszą jednak do tego zachodzić odpowiednie przesłanki wskazujące na możliwości poniesienia strat w związku z realizowanymi transakcjami. Przede wszystkim, na co trzeba zwrócić uwagę przy tworzeniu rezerw, to że tworzy się je wyłącznie wtedy, gdy w wyniku przeszłych zdarzeń spoczywa na jednostce aktualne, prawne lub zwyczajowe zobowiązanie wydatkowania środków pieniężnych i możliwe jest oszacowanie tego zobowiązania. Przykładowo będzie to oznaczać, że należy utworzyć rezerwę na szkody wyrządzone środowisku, jeżeli jednostka dopuści się zanieczyszczenia chemicznego. Podstawą utworzenia rezerwy w takim przypadku będą regulacje prawne w zakresie ochrony środowiska, które będą skutkowały zapłatą w przyszłości np. kary grzywny. Nie należy tworzyć rezerwy na koszty rozbiórki budynku, jeżeli wynika to jedynie z decyzji danej firmy (w związku z planami innej zabudowy terenu). Inaczej byłoby, jeżeli taki obowiązek wynikałby np. z przepisów prawa budowlanego.
 
Wartość rezerwy
 
Należy pamiętać, że warunkiem tworzenia rezerw jest prawidłowe określenie ich wartości. Art. 28 ust. 1 pkt 9 ustawy o rachunkowości nakazuje jedynie wyceniać je w wiarygodnie oszacowanej wartości, nie rzadziej niż na dzień bilansowy. Warto sięgnąć do Międzynarodowych Standardów Rachunkowości (MSR nr 37 „Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe”), które określają kwotę rezerwy jako najbardziej właściwy szacunek nakładów niezbędnych do wypełnienia obecnego obowiązku na dzień bilansowy. Oznacza to kwotę, którą jednostka zgodnie z racjonalnymi przesłankami zapłaciłaby w ramach obowiązku na dzień bilansowy lub w zamian za przeniesienie tego obowiązku. MSR nr 37 wymaga przy szacowaniu rezerw:
• uwzględniania ryzyka i niepewności,
• uwzględniania przyszłych zdarzeń (zmiany prawa, technologii),
• uwzględniania zmian wartości pieniądza w czasie, jeżeli są istotne,
• nieuwzględniania oczekiwanych zysków ze zbycia aktywów związanych z rezerwą.
Według międzynarodowych standardów szacunki takich rezerw mogą być dokonywane przez kierownictwo jednostki przy uwzględnieniu powyższych czynników i dotychczasowych doświadczeń dotyczących podobnych transakcji. W niektórych przypadkach warto jednak skorzystać z pomocy niezależnych specjalistów i tworzonych przez nich raportów.
Szacowanie każdego rodzaju rezerw wymaga indywidualnego potraktowania. Należy jednak zawsze wziąć pod uwagę takie czynniki, jak:
• przewidywalna wartość przyszłego zdarzenia w kwocie, jaką wyniosłoby ono w bieżącej chwili,
• prawdopodobieństwo zaistnienia zdarzenia,
• współczynnik dyskontujący na podstawie wybranej stopy zwrotu.
 
reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Gabriela Borek

Księgowa z wieloletnią praktyką, niezależny konsultant z dziedziny rachunkowości, finansów i analizy finansowej.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »