| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Koszty uzyskania przychodów rozliczane w czasie

Koszty uzyskania przychodów rozliczane w czasie

Koszty uzyskania przychodów to ważna pozycja w rozliczeniu każdego podatnika. Mimo stosunkowo nieskomplikowanej definicji podatkowej tego pojęcia zakwalifikowanie danego wydatku do kosztu nie jest już sprawą prostą. Jeszcze więcej trudności sprawiało firmom rozliczanie kosztów w czasie. Do końca ubiegłego roku ustawodawca nie rozróżniał wprost pojęcia kosztów pośrednich i bezpośrednich, co jeszcze bardziej komplikowało sprawę. Spory powstałe na tym tle często musiał rozstrzygać sąd administracyjny. Bogate orzecznictwo i wnioski w nim zawarte dotyczące rozliczania kosztów w czasie są cenną wskazówką zarówno dla podatników, jak i organów podatkowych. Znajomość linii orzeczniczej w tym zakresie pozwoli nie tylko na uniknięcie błędów, ale może stać się ważnym argumentem, gdy fiskus zakwestionuje zaliczenie danego wydatku do kosztu uzyskania przychodów.

SENTENCJA

Przy rozliczaniu konkretnego roku podatkowego trzeba uwzględniać konkretne przychody osiągnięte w tymże roku (konsekwentnie również koszty związane z uzyskaniem tych przychodów), a nie bliżej nie określone przychody, które będą uzyskane w niewiadomym czasie.

WYROK

NSA z 24 stycznia 2003 r., niepublikowany

SYGN. AKT I SA/Gd 264/00

UZASADNIENIE

W lutym 1995 r. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zawarła z zakładem robót instalacyjnych budownictwa ogólnego umowę na wykonanie zadania inwestycyjnego polegającego na budowie ulicy. Wartość przedmiotowych prac strony umowy określiły na kwotę 385 999 zł. Termin rozpoczęcia prac został określony na 15 lutego 1995 r., zaś termin ich zakończenia na 8 maja 1995 r. Rozliczenie za wykonane roboty następować miało fakturami częściowymi i fakturą końcową zgodnie z harmonogramem robót, stanowiącym integralną część umowy. Rozliczenie z wykonanych prac było dokonywane zgodnie z umową. Zakończenie poszczególnych etapów prac budowlanych, wiązało się z dokonaniem odbioru wykonanych prac na podstawie protokołu odbioru i rodziło powstanie stosunku zobowiązaniowego i wystawienie faktury za wykonane prace. W 1995 r. zostały zakończone cztery etapy prac objętych umową. Jednak pomimo wyznaczenia terminu zakończenia całości prac budowlanych nie zostały one zakończone w terminie. Ze względu na warunki atmosferyczne uniemożliwiające dalsze prowadzenie prac oraz rozszerzenie zakresu umowy o roboty dodatkowe polegające na wymianie gruntu, termin zakończenia prac został przesunięty aneksem do umowy na dzień 15 maja 1996 r.

Organy podatkowe zakwestionowały sposób rozliczenia wydatków związanych z tą umową. Wskazały, że część prac związanych z wykonaniem umowy rozpoczętych w 1995 roku (na które spółka ponosiła wydatki zarówno w 1995 jak i 1996 roku) - została zakończona i odebrana dopiero we wrześniu 1996 r. Spółka uzyskała z tego tytułu przychód na podstawie faktury sprzedaży z września 1996 roku. Pomimo tego wydatki dotyczące tych robót, poniesione w 1995 roku zostały zaliczone przez spółkę do kosztów uzyskania przychodu roku 1995.

Również Naczelny Sąd Administracyjny nie przyznał racji podatniczce. Jak zauważył sąd, spór w sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy w świetle obowiązujących przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych podatnicy mają obowiązek rozliczania kosztów w czasie i zaliczania ich do kosztów uzyskania przychodu dopiero w momencie uzyskania związanego z ich poniesieniem przychodu. A także czy w świetle postanowień umów zawartych przez podatnika pozwalających na częściowe fakturowanie wykonanych i odebranych prac można z fakturą końcową wiązać moment powstania stosunku zobowiązaniowego mającego wpływ na ustalenie dochodu.

Jak podkreślił sąd, możliwość zaliczenia określonego wydatku do kosztów uzyskania przychodów wiąże się z koniecznością związania tego wydatku z osiągniętym przychodem. To jest wyrazem obowiązującej - zarówno na mocy przepisów ustawy o rachunkowości jak i ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych - zasady współmierności przychodów i kosztów.

Zgodnie z przepisami o rachunkowości tym celom służy w ewidencji księgowej konto „rozliczenia międzyokresowe kosztów”. Zasady funkcjonowania tego konta umożliwiają zaliczenie kosztów do właściwego okresu, którego koszt ten dotyczy. Zatem ewidencjonowanie przez skarżącą wydatków bezpośrednio w koszty - z pominięciem rozliczania ich w czasie - nie może mieć wpływu na wysokość zobowiązania podatkowego, które powinno być określone zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa podatkowego, tj. wymienionej ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Bez znaczenia w sprawie jest również podnoszona przez skarżącą kwestia, iż fakt niepełnej realizacji umów wynikał z przyczyn nieleżących po stronie spółki.

Sąd podkreślił, że przy rozliczaniu konkretnego roku podatkowego trzeba uwzględniać konkretne przychody osiągnięte w tymże roku (konsekwentnie również koszty związane z uzyskaniem tych przychodów), a nie bliżej nieokreślone przychody, które będą uzyskane w niewiadomym czasie.


OPINIA

 

EWA ŻÓRAWSKA

starszy konsultant KPT Doradcy Podatkowi

NSA słusznie stanął na stanowisku, że w przypadku, gdy podatnik ponosi koszty bezpośrednio związane z osiąganym przychodem, jest on uprawniony rozpoznać je w wyniku podatkowym dopiero w roku, w którym osiągnął odpowiadające im przychody. Wynika to z zasady memoriałowej rozpoznawania kosztów, której istota polega na tym, że koszty uzyskania przychodów potrącane są w tym roku podatkowym, którego dotyczą (tj. kiedy zostały osiągnięte odpowiadające im przychody podatkowe), a więc niekoniecznie w roku, w którym koszty zostały faktycznie poniesione. Biorąc pod uwagę powyższą zasadę, nie można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu wydatków w momencie ich poniesienia argumentując to brakiem możliwości przewidzenia, kiedy uzyskany będzie przychód związany z poniesionymi kosztami, jak też faktem, że ciężar ekonomiczny w postaci wydatków związanych z wykonywanym zleceniem powstaje znacznie wcześniej, niż osiągany jest przychód podatkowy. Mając powyższe na względzie, należy podzielić stanowisko wyrażone w wyroku NSA.

reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Polskie Centrum Kadrowo – Płacowe

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »