| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Ulgi i odliczenia w zeznaniu rocznym

Ulgi i odliczenia w zeznaniu rocznym

Podatnicy, rozliczając się z uzyskanych dochodów w 2007 roku, mogą w swoich zeznaniach uwzględnić pewne ulgi i odliczenia. Konieczne jest jednak spełnienie ustawowych warunków, od których zależy skorzystanie z tych ulg, np. posiadanie odpowiedniej dokumentacji. Podatnicy, składając PIT za 2007 rok, mogą w nim uwzględnić m.in. ulgę internetową, rehabilitacyjną czy przekazane darowizny. Przedstawiamy najczęściej zadawane przez podatników pytania w zakresie odliczeń podatkowych i odpowiedzi na nie w postaci interpretacji organów podatkowych i orzecznictwa sądów administracyjnych wraz z opiniami specjalistów.

SENTENCJA

Aby skorzystać z ulgi, o której mowa w art. 6 ust. 4 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, podatnik musi nie tylko mieć określony stan cywilny, ale też wychowywać samotnie dziecko. Uzasadnienie wprowadzenia tej ulgi (wykładnia celowościowa) świadczy wyraźnie o tym, iż ustawodawca kierował ją tylko do tych osób, które samotnie troszczyły się o codzienne zaspokajanie potrzeb dziecka, nie zaś do każdego rodzica, który miał władzę rodzicielską i jednocześnie był stanu wolnego, ale nie pełnił codziennej pieczy nad dzieckiem.

Wyrok NSA z 24 listopada 2006 r., niepublikowany

sygn. akt II FSK 1474/05

UZASADNIENIE

Sprawa dotyczyła podatku od osób fizycznych za 2000 rok. Organy podatkowe stwierdziły, że w wyroku z 18 września 2000 r. orzekającym rozwód podatnika wykonywanie władzy rodzicielskiej po-wierzono obojgu rodzicom. Jednocześnie sąd ustalił, że miejscem stałego pobytu dziecka będzie miejsce zamieszkania matki. W ocenie organów podatkowych wyrok kreuje status osoby rozwiedzionej. Wobec tego przy powierzeniu władzy rodzicielskiej obojgu małżonkom za osobę samotnie wychowującą dzieci należy uznać tego z małżonków rozwiedzionych, który wychowuje dzieci. Podatnik nie mógł więc rozliczyć się jako samotny rodzic.

Podatnik uznał, że organy podatkowe bezpodstawnie pozbawiły go prawa do preferencyjnego rozliczenia, i sprawa trafiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.

Jak podkreślił sąd, w odniesieniu do osoby rozwiedzionej o zaliczeniu jej do tej grupy decyduje tytuł prawny, jakim jest orzeczenie sądowe o sprawowaniu władzy rodzicielskiej, o sposobie zaspokajania fizycznych i duchowych potrzeb dziecka, miejscu pobytu dziecka, określeniu jego centrum życiowego.

W tym przypadku osoba samotnie wychowująca dzieci to osoba, która korzysta z pełni władzy rodzicielskiej, u której przebywa dziecko i która sprawuje bezpośrednią pieczę nad dzieckiem, dostarcza mu środków wychowania (troszczy się codziennie o zaspokojenie jego bieżących potrzeb bytowych, o jego rozwój psychiczny i fizyczny), chociażby z braku dochodów nie łożyła na pokrycie jego utrzymania. Dostarczanie środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania, może polegać także, w całości lub w części, na osobistych staraniach o jego utrzymanie i wychowanie. Rodzic ten nie traci przymiotu osoby samotnie wychowującej dziecko w rozumieniu ustawy podatkowej nawet wówczas, gdy z preferencyjnego opodatkowania nie będzie mógł skorzystać z powodu nieosiągania dochodu lub osiągania dochodu niepowodującego obowiązku podatkowego (niepodlegającego w ogóle opodatkowaniu).

W ocenie sądu w tym przypadku to matka dziecka jest osobą samotnie wychowująca dziecko. Stanowisko to potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny, który oddalił skargę kasacyjną podatnika.

W ocenie NSA, aby skorzystać z ulgi, o której mowa w art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podatnik musi nie tylko mieć określony stan cywilny, ale też wychowywać samotnie dziecko. Ulga ta, należąca do grupy ulg prorodzinnych, miała zrównać pod względem możliwości łącznego opodatkowania dochodów małżonków z ich dziećmi oraz małżonków także tych rodziców, którzy wychowywali dzieci samotnie, w pojedynkę. Jak przypomniał NSA, do 1 stycznia 1993 r., czyli do daty wprowadzenia tej ulgi, możliwość łącznego opodatkowania dochodów mieli tylko małżonkowie oraz małżonkowie wychowujący małoletnie dzieci. Uzasadnienie wprowadzenia tej ulgi (wykładnia celowościowa) świadczy zatem wyraźnie o tym, że ustawodawca kierował ją tylko do tych osób, które samotnie troszczyły się o codzienne zaspokajanie potrzeb dziecka, nie zaś do każdego rodzica, który miał władzę rodzicielską i jednocześnie był stanu wolnego, ale nie pełnił codziennej pieczy nad dzieckiem. Wykładnię tę potwierdza również to, że ustawodawca nie zawarł w tym przepisie rozwiązania analogicznego jak w art. 7 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w brzmieniu obowiązującym w 2000 roku). Zawarcie takiej regulacji byłoby zaś konieczne przy przyjęciu, że każdy z rodziców stanu wolnego może z ulgi korzystać. W przeciwnym razie stawiałoby to rodziców stanu wolnego w lepszej sytuacji od rodziców pozostających w związku małżeńskim, a tym samym byłoby sprzeczne z konstytucją.

NSA nie podzielił stanowiska, że określenie samotnie wychowująca dziecko nie ma znaczenia dla oceny uprawnień do skorzystania z ulgi unormowanej w art. 6 ust. 4 tej ustawy. Nie zgodził się także, że ustalanie, na podstawie orzeczeń sądowych, komu powierzono pieczę nad dzieckiem po rozwodzie, jest ustalaniem pozaustawowego warunku dla skorzystania z ulgi.



OPINIA


MirosŁaw Siwiński

doradca podatkowy, główny specjalista, Kancelaria Prawna Witold Modzelewski

 

NSA stwierdził, iż aby skorzystać z możliwości wspólnego opodatkowania z dzieckiem na podstawie art. 6 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy nie tylko być osobą samotną i posiadać władzę rodzicielską nad dzieckiem, ale również faktycznie sprawować pieczę nad tym dzieckiem, łożyć na jego utrzymanie, a nawet wspólnie zamieszkiwać. Wyrok ten jest zarówno słuszny, jak i nadal aktualny, gdyż NSA posłużył się wykładnią celowościową - zasadnie wskazując, iż omawiana preferencja podatkowa służyć ma tzw. ognisku domowemu. Nie jest to również pogląd nowy - stanowi raczej potwierdzenie dotychczasowej linii orzeczniczej i utartej praktyki organów podatkowych. Podatnicy, chcący w rocznym rozliczeniu skorzystać ze wspólnego opodatkowania z dzieckiem, muszą więc zdawać sobie sprawę z tego, iż powołane okoliczności mogą być sprawdzane i w razie wątpliwości co do ich zaistnienia ich rozliczenie może zostać zakwestionowane.

reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Małgorzata Słomka

Doradca podatkowy nr wpisu 09900, prawnik, zatrudniona w Instytucie Studiów Podatkowych na stanowisku konsultanta podatkowego

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »