| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Podatkowe konsekwencje przekształceń organizacyjnych spółek

Podatkowe konsekwencje przekształceń organizacyjnych spółek

Zmiany organizacyjne podmiotów gospodarczych są zjawiskiem częstym i powszechnym. Przekształcenie, likwidacja czy połączenie spółki wiąże się z mniej lub bardziej skomplikowanymi operacjami prawnymi. Te zaś na gruncie prawa podatkowego wywołują szereg skutków, które często wiążą się z koniecznością zapłaty podatku. Czasami takie, a nie inne skonstruowanie umowy dotyczącej przekształcenia spółki w inny podmiot może spowodować lub wyeliminować konieczność zapłaty podatku. Z najnowszego orzecznictwa wynika, że sądy administracyjne, coraz częściej dokonując wykładni prawa podatkowego, biorą pod uwagę szerokie prawnogospodarcze aspekty przekształceń. A także chętnie sięgają do prawa UE i orzecznictwa ETS, co odbywa się nierzadko z dużą korzyścią dla skarżących.

Przy przekształceniu spółki nie powstaje dochód

SENTENCJA

Sukcesja uniwersalna, w rozumieniu kodeksu spółek handlowych, jak i sukcesja podatkowa zakładają, że spółka przekształcana nie jest traktowana jako podmiot likwidowany, lecz mamy tożsamość podmiotu przekształconego i przekształcanego, a jedynie zmienia się forma prawna tego podmiotu. Nie można więc w tym przypadku mówić o faktycznym uzyskaniu przez tych wspólników dochodu z udziału w zyskach osób prawnych, o którym mowa w art. 24 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wyrok WSA we Wrocławiu z 28 stycznia 2008 r., niepublikowany

SYGN. AKT I SA/Wr 935/07

UZASADNIENIE

Spółka wystąpiła o udzielenie interpretacji co do podatku dochodowego od osób prawnych. Podatniczka wyjaśniła, że planuje dokonanie przekształcenia w spółkę komandytową i posiada niepodzielne zyski z lat ubiegłych, zgromadzone na kapitale zapasowym. Miała wątpliwości, czy wspólnicy spółki z o.o., będący osobami fizycznymi i prawnymi, osiągną przychód w związku z przekształceniem spółki i przeznaczeniem kapitału zapasowego na kapitał podstawowy spółki komandytowej. I czy to spowoduje, że spółka jako płatnik podatku będzie zobowiązana do pobrania zryczałtowanego podatku z tytułu przychodu z udziału w zyskach osób prawnych.

Organy podatkowe uznały, że przekształcenie spółek powoduje przeniesienie majątku jednej spółki działającej w określonej formie na inny podmiot, który dalszą działalność ma prowadzić jako spółka handlowa innego typu. Skutki prawnopodatkowe przekształceń podmiotów gospodarczych uregulowane zostały w art. 93a Ordynacji podatkowej. Zgodnie z nim osobowa spółka handlowa, zawiązana w wyniku przekształcenia spółki kapitałowej, wstępuje we wszystkie przewidziane w przepisach prawa podatkowego prawa i obowiązki przekształcanej spółki. W ocenie organów przekształcenie spółki z o.o. w spółkę komandytową jest kontynuacją działalności, jednakże w innej formie prawnej. W miejsce spółki kapitałowej, wyposażonej przede wszystkim w osobowość prawną, powstaje spółka osobowa, czyli jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej.

W ocenie organów podatkowych wskutek dokonanego przekształcenia kwoty nierozdysponowanych zysków z lat ubiegłych zgromadzonych na kapitale zapasowym staną się składową częścią kapitału podstawowego spółki komandytowej. O przekształceniu spółki z o.o. decydują uchwałą jej wspólnicy, którzy winni złożyć deklaracje o uczestnictwie w spółce osobowej. Dlatego u wspólników spółki z o.o., którzy z dniem przekształcenia staną się wspólnikami spółki komandytowej, na dzień przekształcenia powstanie przychód z udziału w zyskach osoby prawnej w wysokości nadwyżki wartości udziałów kapitałowych w spółce komandytowej objętych w zamian za wniesiony majątek spółki z o.o. nad wartością kapitału zakładowego stanowiącego część owego majątku wnoszonego do spółki komandytowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, do którego spółka zaskarżyła niekorzystną dla siebie interpretację, przyznał jej rację. Jak zauważył sąd, w przypadku przekształcenia spółce przekształconej przysługują z mocy prawa wszystkie prawa i obowiązki spółki przekształcanej. Spółka ta nie wstępuje, ale jest przez cały czas podmiotem tych praw i obowiązków. W ocenie sądu sukcesja uniwersalna w rozumieniu kodeksu spółek handlowych, jak i sukcesja podatkowa (art. 93a Ordynacji podatkowej) zakładają, że spółka przekształcana nie jest traktowana jako podmiot likwidowany, lecz mamy tożsamość podmiotu przekształconego i przekształcanego. Zmienia się jedynie forma prawna tego podmiotu. Z woli wspólników opowiadających się za przekształceniem, kapitał zapasowy tej spółki podlega przekształceniu na wkłady wspólników spółki osobowej, zgodnie z zasadami obowiązującymi w przekształconym podmiocie, a ustalenie wartości wkładu następuje na poziomie kapitału zakładowego spółki przekształconej, natomiast wartość wkładów przy powstawaniu spółki składa się na kapitał podstawowy. Zatem wspólnicy decydując o przekształceniu nie zabierają głosu w kwestii dysponowania zgromadzonym kapitałem zapasowym. Po prostu w wyniku procesu przekształceniowego, będąc konsekwencją zmiany formy prawnej, kapitał ten podlega regułom rządzącym w spółce komandytowej, działalność gospodarcza będzie zatem kontynuowana przy wykorzystaniu tego samego majątku przez spółkę przekształconą.

Zdaniem sądu tylko wspólnicy niebiorący udziału w procesie przekształcenia uzyskują przychód z udziału w zyskach - bowiem należy im się równowartość ich udziałów.

Nie można więc mówić, iż w konsekwencji podjęcia uchwały o przekształceniu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w spółkę komandytową wspólnicy faktycznie uzyskali dochód z udziału w zyskach osób prawnych - przekształcanej spółki, o którym mowa w art. 24 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jak podkreślił sąd, przepisy w spornym zakresie budzą poważne wątpliwości i są przedmiotem szerokiej dyskusji w doktrynie. Sąd zwrócił uwagę, że konstytucyjne zasady przyzwoitej legislacji, stanowiące przejaw ogólnej zasady ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez niego prawa, wymagają od ustawodawcy należytego formułowania przepisów. Przepis art. 24 ust. 5 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.), wskazując co jest dochodem z udziału w zyskach osób prawnych, nie obejmuje swoim zakresem regulacji sytuacji przekazania skumulowanych zysków spółki kapitałowej na kapitał podstawowy (wkłady) spółki osobowej w wyniku przekształcenia tych spółek. A więc będący przedmiotem interpretacji stan faktyczny nie mieści się w katalogu źródeł przychodów, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 i 9 tej ustawy.

OPINIA

PAWEŁ JABŁONOWSKI

doradca podatkowy z Kancelarii Prawnej Chałas i Wspólnicy

Wyrok dotyczy istotnej i niezwykle kontrowersyjnej w doktrynie jak i w stanowiskach organów podatkowych kwestii przekształcenia spółki z o.o. posiadającej niepodzielone zyski z lat ubiegłych zgromadzone w kapitale zapasowym w spółkę komandytową, które mają być przeznaczone na kapitał spółki przekształconej.

Sąd słusznie przeciwstawił się profiskalnemu stanowisku administracji podatkowej, której stanowisko w tym przypadku z zasady jest błędne. Nie ulega bowiem wątpliwości, że dochodem z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód faktycznie uzyskany z tego udziału. W przypadku przekształcenia podmiotów, a zatem zmiany formy prawnej, nie dochodzi do likwidacji przekształcanego podmiotu. Tym samym nie można wyciągnąć wniosku, że niepodzielone zyski spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przechodzą na wspólników spółki komandytowej w postaci udziałów kapitałowych pozostawionych do ich dyspozycji. Niepodzielone zyski stały się majątkiem spółki komandytowej, natomiast wysokość wkładów wspólników zazwyczaj odzwierciedla partycypację w zyskach (ewentualnie w stratach) spółki, ale majątek ten nie jest postawiony do dyspozycji poszczególnych wspólników i nie rodzi tym samym obowiązku podatkowego z tytułu przekształcenia.

reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Skrivanek Tłumaczenia i szkolenia językowe

Skrivanek jest agencją translatorską, która oferuje kompleksowe rozwiązania z zakresu tłumaczeń i szkoleń językowych.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »