| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > W jakich sytuacjach wygasają zobowiązania podatkowe

W jakich sytuacjach wygasają zobowiązania podatkowe

Wygaśnięcie zobowiązania podatkowego powoduje ustanie więzi prawnej łączącej podatnika z podmiotem uprawnionym do świadczenia podatkowego. Podstawowym sposobem wygasania zobowiązań podatkowych i jednocześnie najbardziej pożądanym z punktu widzenia fiskusa jest zapłata podatku. Jednak w świetle obowiązujących przepisów podatkowych zapłata podatku jest tylko jednym z wielu sposobów wygasania zobowiązań podatkowych.

Przedawnienie

Przedawnienie, podobnie jak umorzenie zaległości paktowej i zaniechanie poboru podatku, należy do kategorii nieefektywnych sposobów wygasania zobowiązań podatkowych. Przedawnienie oznacza, że zobowiązanie podatkowe wygasa po upływie określonego czasu od momentu jego powstania i organ podatkowy nie ma możliwości wyegzekwowania świadczenia należnego fiskusowi.

Generalnie termin przedawnienia zobowiązania podatkowego wynosi pięć lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W niektórych wypadkach zobowiązanie podatkowe na skutek upływu terminu przedawnienia w ogóle nie powstanie. Dotyczy to podatków powstających po doręczeniu decyzji wymiarowej, gdzie zastosowanie ma termin przedawnienia wymiaru podatku. Zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej w przypadku zobowiązań powstających w drodze doręczenia decyzji ustalającej organu podatkowego, zobowiązanie to nie powstaje, jeżeli decyzja doręczona zostanie podatnikowi po upływie trzech lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.

Termin przedawnienia prawa do wydania decyzji ustalającej wysokość podatku w określonych wypadkach podlega wydłużeniu do lat pięciu. Stanie się tak w sytuacji, gdy podatnik nie złoży w terminie deklaracji bądź w złożonej deklaracji nie ujawni wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. Również dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT nie powstanie, jeżeli decyzja ustalająca zostanie doręczona po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Pięcioletni termin przedawnienia wymiaru podatku ma również zastosowanie w przypadku zobowiązania z tytułu opodatkowania dochodu nieznajdującego pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzącego ze źródeł nieujawnionych. Zobowiązanie to nie powstanie, jeżeli decyzja ustalająca zostanie doręczona po upływie pięciu lat od końca roku, w którym upłynął termin do złożenia rocznego zeznania PIT. Podatnicy korzystający z preferencji podatkowych w postaci ulg i zwolnień powinni natomiast pamiętać o tym, że w razie niedopełnienia wymogów warunkujących skorzystanie z preferencji podatkowych, prawo organu podatkowego do wydania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe powstaje w dniu, w którym nastąpiło zdarzenie powodujące utratę prawa do ulgi. Na wydanie decyzji urząd skarbowy ma trzy lata licząc od końca roku, w którym to zdarzenie nastąpiło, a jeżeli podatnik nie zgłosił utraty prawa do ulgi co najmniej na dwa miesiące przed upływem tego terminu, termin na wydanie decyzji wydłuża się do pięciu lat.

Terminy przedawnienia w praktyce mogą ulegać przedłużeniu na skutek wystąpienia okoliczności, powodujących przerwanie lub zawieszenie ich biegu. Wyjaśnijmy, że przerwanie biegu przedawnienia różni się od zawieszenia tym, że przy zawieszeniu pewnego czasu nie wlicza się do okresu przedawnienia. Po zakończeniu okresu zawieszenia przedawnienie biegnie dalej. W przypadku zaistnienia okoliczności powodujących przerwanie biegu przedawnienia po ich ustaniu przedawnienie biegnie na nowo.

Jeżeli wydanie decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu, które trwa do dnia, w którym decyzja innego organu stała się ostateczna lub uprawomocniło się orzeczenie sądu, jednak nie dłużej niż przez dwa lata.

Bieg terminu przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu:

• od dnia wydania decyzji w sprawie odroczenia płatności podatku (zaległości podatkowej) lub rozłożenia go na raty, do dnia terminu płatności odroczonego podatku (zaległości podatkowej), ostatniej raty podatku (zaległości podatkowej),

• od dnia wejścia w życie rozporządzenia w sprawie przedłużenia terminu płatności podatku do dnia upływu przedłużonego terminu.

Zawieszenie biegu terminu przedawnienia następuje w przypadku wszczęcia postępowania karnego skarbowego w związku z niewykonaniem zobowiązania podatkowego oraz wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz wniesienia żądania ustalenia przez sąd powszechny istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa. Termin przedawnienia biegnie dalej od dnia następującego po dniu prawomocnego zakończenia postępowania, doręczenia organowi podatkowemu odpisu prawomocnego orzeczenia sądu bądź uprawomocnienia się orzeczenia w sprawie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.

Bieg terminu przedawnienia przerywa natomiast ogłoszenie upadłości lub zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. W tych wypadkach biegnie on na nowo odpowiednio od dnia następującego po dniu uprawomocnienia się postanowienia o ukończeniu postępowania upadłościowego lub od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek odwoławczy.

PRZYKŁAD

POLECENIE PRZELEWU

Podatnik złożył w oddziale banku polecenie dokonania przelewu na rachunek urzędu skarbowego podatku dochodowego od osób fizycznych w dniu 30 kwietnia 2008 r. W tym samym dniu został obciążony rachunek podatnika. Zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej zapłata została dokonana w terminie. Za dzień zapłaty podatku w formie bezgotówkowej uznaje się bowiem dzień obciążenia rachunku bankowego podatnika lub jego rachunku w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej na podstawie polecenia przelewu.

PRZYKŁAD

ROBOTY BUDOWLANE

Spółka wykonała na rzecz szkoły i szpitala będących jednostkami na podstawie przepisów o zamówieniach publicznych. W obu przypadkach kontrakty na wykonanie robót zostały zawarte w drodze przetargu, na podstawie przepisów o zamówieniach publicznych. Spółka nie otrzymała wynagrodzenia za wykonane prace. Jest ona uprawniona do dokonania potrącenia swojej zaległości podatkowej z wierzytelnością względem szkoły i szpitala.

PRZYKŁAD

PRZEDAWNIENIE PRAWA DO WYMIARU

Podatnik w styczniu 2004 r. złożył w urzędzie skarbowym deklarację w sprawie podatku od darowizny nieruchomości. Decyzja ustalająca wysokość podatku została wydana, a podatnik otrzymał ją w czerwcu 2008 r. W tym wypadku prawo do wydania decyzji wymiarowej przez organ podatkowy uległo przedawnieniu. Podatnik powinien zatem odwołać się od doręczonej decyzji powołując się na upływ terminu przedawnienia.

reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Monika Serwatka

Aplikantka radcowska

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »