| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Rozliczenia podatkowe spółek osobowych

Rozliczenia podatkowe spółek osobowych

W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej w formie spółki osobowej, zarówno cywilnej, jak i spółki prawa handlowego, podatnikami podatku dochodowego są wspólnicy, których dochody z udziału w spółce opodatkowuje się na zasadzie proporcji, w zależności od formy prawnej: podatkiem dochodowym od osób fizycznych albo podatkiem dochodowym od osób prawnych. Sama spółka osobowa stanowi natomiast odrębną jednostkę organizacyjną, w ramach której osiągane są zyski i która prowadzi ewidencje rachunkowe.

EKSPERT RADZI

Przepisy podatkowe wprowadzają generalną zasadę odpowiedzialności podatnika za swoje zobowiązania całym posiadanym majątkiem osobistym (art. 26 Ordynacji podatkowej). W przypadku osób pozostających w związku małżeńskim zakres odpowiedzialności rozszerzony został również na majątek objęty wspólnością ustawową (art. 29 par. 1 Ordynacji). Oznacza to, iż podatnik przede wszystkim odpowiada swoim majątkiem (jako współmałżonek - majątkiem odrębnym), a w sytuacji gdy istnieje wspólność majątkowa, może ona również służyć pokryciu istniejących zobowiązań podatkowych każdego ze współmałżonków.
Małżeńska wspólność majątkowa powstaje z mocy prawa z chwilą zawarcia małżeństwa. Od tej chwili powiększana jest przez wszelkie rzeczy lub prawa majątkowe nabywane przez współmałżonków. Pamiętać należy o istniejącym domniemaniu, zgodnie z którym przysporzenia majątkowe następują do majątku wspólnego, chyba że przepis szczególny lub wola stron stanowią inaczej. O ile kodeks rodzinny i opiekuńczy w art. 33 enumeratywnie wskazuje, co wchodzi do majątku osobistego współmałżonka, o tyle oświadczenie współmałżonka co do kwalifikacji określonej czynności prawnej może mieć bądź charakter doraźny, bądź przybrać postać trwałą w formie małżeńskiej umowy majątkowej (tzw. intercyza). Zawiera się ją w formie aktu notarialnego i może ona prowadzić do wyłączenia, ograniczenia lub rozszerzenia ustawowej wspólności majątkowej. Przy wyłączeniu wspólności dotychczasowy majątek, który ona obejmuje, ulega podziałowi pomiędzy współmałżonków i każdy z nich pozostaje z własnym majątkiem osobistym, który na gruncie Ordynacji określany jest mianem majątku odrębnego.
Zgodnie z art. 29 par. 2 Ordynacji wyłączenie wspólności majątkowej nie stosuje się do zobowiązań powstałych przed dniem zawarcia intercyzy. W odniesieniu do pytania czytelniczki, dla wyłączenia przyszłych potencjalnych zobowiązań współmałżonka, należy podjąć decyzję o zniesieniu istniejącej wspólności majątkowej. Wówczas zarówno wszelkie przychody, jak i zobowiązania, będą odpowiednio powiększać lub obciążać wyłącznie majątek każdego ze współmałżonków, a równocześnie każdy z nich nie będzie ponosił odpowiedzialności za zobowiązania drugiego.
Dodać również należy, iż wyłączenie wspólności majątkowej nie jest skuteczne w sytuacji, gdy współmałżonek stale współdziałał przy wykonywaniu działalności gospodarczej drugiego współmałżonka i osiągnął z tego tytułu korzyści (art. 111 par. 1 Ordynacji). Jest to tzw. odpowiedzialność współmałżonka jako osoby trzeciej i dochodzi do jej aktualizacji w odrębnym postępowaniu podatkowym, najczęściej przy potencjalnej niewypłacalności podatnika. Nie może być bowiem wszczęte postępowanie egzekucyjne z majątku współmałżonka, gdy nie stwierdzono bezskuteczności egzekucji z majątku podatnika (art. 108 par. 4 Ordynacji). Przy tej odpowiedzialności współmałżonek odpowiada całym posiadanym majątkiem za zobowiązania podatnika.
Podsumowując, zniesienie wspólności majątkowej będzie niosło ze sobą wyłączenie odpowiedzialności współmałżonka za zobowiązania podatnika od chwili zawarcia z nim małżeńskiej umowy majątkowej, w odniesieniu do powstałych po tej dacie zobowiązań. Jednakże, jeżeli współmałżonek będzie współdziałał z podatnikiem przy prowadzeniu działalności gospodarczej i osiągnie z tego tyłu korzyści (obie te przesłanki muszą wystąpić łącznie), wówczas wyłączenie wspólności nie będzie w stosunku do niego skuteczne.

KRZYSZTOF BIERNACKI
doktor, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu

PODSTAWA PRAWNA
• Ustawa z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).
reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Tomasz Błotnicki

Of Counsel jednej z warszawskich kancelarii prawniczych

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »