| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Ulga mieszkaniowa w podatku od spadków i darowizn

Ulga mieszkaniowa w podatku od spadków i darowizn

W ustawie o podatku od spadków i darowizn mieszkanie nabyte w drodze spadku czy darowizny podlega odrębnemu zwolnieniu. Jeżeli podatnik nie chce lub nie może skorzystać ze zwolnienia w ramach tzw. zerowej grupy podatkowej, może wybrać tzw. ulgę mieszkaniową. Pozwala ona na wyłączenie z podstawy opodatkowania powierzchni mieszkania do 110 mkw. Jak w przypadku innych ulg, również i ta została obwarowana przez ustawodawcę określonymi warunkami. To właśnie ich spełnienie jest najczęstszą przyczyną sporów z fiskusem. Orzeczenia, w których sądy administracyjne spory te rozwiązują, mogą być bardzo cenną wskazówką dla innych podatników, zwłaszcza że w wielu orzeczeniach sądy nie kierują się literalnym brzemieniem przepisów, ale wykładnią celowościową.

Nabycie przed umową darowizny nie wyklucza ulgi

SENTENCJA

Podatnik nie traci prawa do ulgi, w przypadku gdy nabycie innego lokalu nastąpi przed dokonaniem darowizny, o ile wykaże związek przyczynowy między zakupem lokalu, zbyciem lokalu nabytego w drodze darowizny a koniecznością zmiany warunków mieszkaniowych.

Wyrok WSA w Gdańsku z 20 marca 2008 r., niepublikowany

SYGN. AKT I SA/Gd 925/07

UZASADNIENIE

Podatnik w grudniu 2005 r. nabył w drodze darowizny mieszkanie. Obdarowany złożył do aktu notarialnego oświadczenie, że spełnia warunki określone w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Na podstawie złożonego oświadczenia notariusz podatku od darowizny nie pobrał.

Niecały rok później podatnik poinformował organ podatkowy o sprzedaży lokalu nabytego w drodze darowizny. Wniósł jednak o kontynuację ulgi podatkowej z uwagi na przeznaczenie kwoty uzyskanej z tytułu zbycia lokalu na zakup następnych, a także wystąpienie konieczności zmiany warunków mieszkaniowych.

Organy podatkowe uznały, że jakkolwiek zbycie nieruchomości było uzasadnione koniecznością zmiany warunków mieszkaniowych, to nabycie nowego mieszkania nie nastąpiło w terminie sześciu miesięcy od dnia zbycia lokalu będącego przedmiotem darowizny. Podatnik nie dotrzymał warunku zamieszkiwania przez pięć lat w nabytym w drodze darowizny lokalu, wydając ten lokal jego przyszłym nabywcom już na początku listopada 2005 r., a więc jeszcze przed dokonaniem darowizny.

Ostatecznie sprawę rozstrzygnął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, który przyznał rację skarżącemu. Jak przypomniał sąd, ustawodawca ustanawia pod pewnymi warunkami ulgę mieszkaniową dla osób otrzymujących w spadku lub jako darowiznę budynek mieszkalny lub jego część, lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego oraz wynikające z przydziału spółdzielni mieszkaniowych prawa do domu jednorodzinnego lub prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym. Ulga w podatku polega na wyłączeniu z podstawy opodatkowania ich wartości do łącznej wysokości nieprzekraczającej 110 mkw. powierzchni użytkowej budynku lub lokalu. Jednym z warunków zastosowania ulgi jest zamieszkiwanie w nabytym lokalu lub budynku przez okres pięciu lat.

Zgodnie z przepisami podatnik zachowuje prawo do ulgi również wtedy, gdy budynek lub lokal został zbyty przed rozpoczęciem zamieszkiwania ze względu na konieczność zmiany warunków lub miejsca zamieszkania, a nabycie innego budynku lub uzyskanie pozwolenia na jego budowę albo nabycie innego lokalu nastąpiło nie później niż w ciągu 6 miesięcy od dnia zbycia.

W ocenie sądu dokonana przez organy podatkowe wykładnia art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn była błędna. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się pogląd, że nabycie innego lokalu, dla zachowania prawa do ulgi, może nastąpić wcześniej niż sam fakt zbycia nabytego w drodze darowizny lokalu, jeżeli podatnik wykaże związek przyczynowo-skutkowy między zbyciem lokalu nabytego w drodze darowizny i nabyciem innego a koniecznością zmiany warunków mieszkaniowych. W przekonaniu składu orzekającego podatnik nie traci także prawa do ulgi, w przypadku gdy nabycie innego lokalu nastąpi przed dokonaniem darowizny, jeżeli wykaże związek przyczynowy między zakupem lokalu, zbyciem lokalu nabytego w drodze darowizny a koniecznością zmiany warunków mieszkaniowych. Do wniosków takich prowadzi wykładnia celowościowa art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn, które to ustanawiają ulgę mieszkaniową dla osób otrzymujących m.in. w drodze darowizny lokal mieszkalny.

Sąd podkreślił, że regulacje zawarte w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn mają niewątpliwie charakter norm celu społecznego, nakierowanych na realizację polityki państwa w zakresie zagwarantowania obywatelom godziwych warunków mieszkaniowych. Dokonując zatem wykładni tego przepisu, organy podatkowe powinny kierować się nie tylko wykładnią językową, lecz także wykładnią celowościową. I mają postępować w taki sposób, aby zastosowana wykładnia nie doprowadziła do niemożności zrealizowania założonego celu normy prawnej.

Zdaniem sądu skarżący wykazał związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy zbyciem lokalu, nabyciem innego a koniecznością zmiany warunków mieszkaniowych.

OPINIA

ANDRZEJ KARKUSIŃSKI

konsultant w dziale doradztwa podatkowego Pricewaterhouse-Coopers

W obecnym brzmieniu art. 16 ust. 2 pkt 5, art. 16 ust. 8 ustawy o podatku od spadków i darowizn nadal pozwalają na niewliczanie do podstawy opodatkowania czystej wartości nabytej własności (współwłasności) budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, spółdzielczego prawa do domu jednorodzinnego albo udziału w takim prawie do łącznej wysokości nieprzekraczającej 110 mkw. powierzchni użytkowej budynku lub lokalu.

W odróżnieniu jednak od brzmienia powyższego przepisu, obowiązującego w chwili wydania zaskarżonej decyzji, obecnie ulga ta przysługuje, gdy budynek lub lokal mieszkalny (udział w budynku lub lokalu) albo spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego (udział w takim prawie) został zbyty przed rozpoczęciem zamieszkiwania, ze względu na konieczność zmiany warunków lub miejsca zamieszkania, a przeznaczenie środków uzyskanych ze sprzedaży na nabycie innego budynku lub lokalu mieszkalnego (udziału w budynku lub lokalu) albo spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego (udziału w takim prawie), albo budowę innego budynku lub lokalu nastąpiło w całości w okresie dwóch lat od dnia zbycia.


Przygotowała ALEKSANDRA TARKA

Gazeta Prawna [Tygodnik Podatkowy] nr 160(2282), 18 sierpnia 2008 r.

reklama

Polecamy artykuły

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Motiveo

Motiveo.pl to nowy sposób na tworzenie współczesnych systemów motywacyjnych dla handlowców. Platforma ta przeznaczona jest dla całego sektora MŚP.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »
Notyfikacje
Czy chcesz otrzymywać informacje o najnowszych zmianach? Zaakceptuj powiadomienia od ksiegowosc.Infor.pl
Powiadomienia można wyłączyć w preferencjach systemowych
NIE
TAK