| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Zakazy oraz ograniczenia w odliczaniu VAT

Zakazy oraz ograniczenia w odliczaniu VAT

Jakie są zasady dotyczące ograniczeń odliczeń VAT? Jakie ograniczenia dotyczą importu usług, a jakie nabycia paliw silnikowych do samochodów?

Brak wykonania czynności, kwoty niezgodne z rzeczywistością, zdarzenia sprzeczne z ustawą

Odliczenie VAT nie obejmuje podatku naliczonego, gdy wystawione dokumenty źródłowe (dokumenty celne, faktury, faktury korygujące):

1) stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane – w części dotyczącej tej pozycji;

2) podają kwoty niezgodne z rzeczywistością – w części dotyczącej tych pozycji, dla których podane zostały kwoty niezgodne z rzeczywistością,

3) potwierdzają czynności, do których odnoszą się art. 58 i 83 kodeksu cywilnego – w części dotyczącej tych czynności.

Pierwsze ograniczenie z ww. katalogu obejmuje tzw. puste dokumenty. Wystawianie faktur mających w zamiarze stron potwierdzić „fikcyjne” transakcje nie uprawnia do odliczenia VAT. Brak dostawy towarów lub świadczenia usług nie stanowi podstawy do wystawienia faktury, a tym samym nie może uprawniać nabywcę wskazanego w oryginale faktury do odliczenia VAT. Wystawienie takiej faktury i dokonanie odliczenia VAT stanowi jedno z najcięższych przestępstw karnych skarbowych, zagrożonych karą pozbawienia wolności do lat 5 i karą grzywny.

Zakaz dotyczący kwot niezgodnych z rzeczywistością ma na celu ujmowanie w rejestrach zakupu i deklaracjach VAT jedynie tych faktur, które podają kwoty VAT zgodnie ze stanem faktycznym (zgodnie z rzeczywistym stanem i kwotą VAT). W przeciwnym wypadku sprzedawcy celowo zawyżaliby kwoty wykazywane na fakturach wyłącznie w celu umożliwienia nabywcom odzyskania VAT, który faktycznie w transakcji nie wystąpił.

Ostatnie z ww. przypadków odnoszą się do czynności, do których stosuje się art. 58 i 83 kodeksu cywilnego. Przepisy te regulują kwestię sprzeczności czynności z ustawą oraz pozorności. Zgodnie z przepisami prawa cywilnego czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna. Natomiast w odniesieniu do pozorności art. 83 § 1 k.c. stanowi, iż nieważne jest oświadczenie woli złożone drugiej stronie za jej zgodą dla pozoru. Dodatkowo, jeżeli oświadczenie takie zostało złożone dla ukrycia innej czynności prawnej, ważność oświadczenia ocenia się według właściwości tej czynności. Sytuacja taka ma miejsce, gdy jedna ze stron transakcji, za zgodą drugiej strony składa jej błędne (fałszywe) oświadczenie woli. Przykładem może tutaj być istnienie tzw. karuzel podatkowych (sprzedaż towarów w łańcuchu wielu dokonywana wyłącznie w celu odzyskania VAT przez nabywcę) lub przeniesienie autorskich praw majątkowych bez zachowania formy pisemnej (zgodnie z art. 53 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych).

Tytułem uzupełnienia należy podkreślić, iż jeżeli faktura obejmuje czynności, które zostały faktycznie wykonane, a kwoty zostały podane w prawidłowej wysokości, a na tej samej fakturze zostały podane czynności nie mające faktycznie miejsca (lub kwoty są niezgodne z rzeczywistością), możliwość odliczenia VAT dotyczy jedynie pierwszych z ww. czynności.

Prezentowane powyżej stanowisko znajduje uzasadnienie również w wyrokach sądowych. WSA w Szczecinie w orzeczeniu z 12 marca 2009 r. (sygn. akt I SA/Sz 714/08) stwierdził: „W związku z takim przedmiotem sporu wskazać należy, w ślad za organem odwoławczym, że z przytoczonych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przepisów ustawy o podatku od towarów i usług wynika jednoznacznie, że faktura VAT jest zasadniczym dokumentem odzwierciedlającym czynności opodatkowane tym podatkiem i stanowiącym podstawę do wykonania obowiązku podatkowego z czynnościami tymi związanego, jak też do realizacji prawa podatnika do odliczenia podatku naliczonego przy zakupie towarów i usług, stanowiącego kluczowy element konstrukcyjny podatku od towarów i usług, jako podatku neutralnego dla samego podatnika i ekonomicznie obciążającego konsumpcję. Taki charakter dokumentu, jakim jest faktura VAT, w pełni zasadnym czyni takie jej sformalizowanie, które zapewnia prawidłowe rozliczanie obrotu i związanego z nim podatku. Czyniąc fakturę dokumentem stanowiącym (obok dokumentów celnych) podstawę do realizacji przez podatnika prawa do odliczenia VAT, ustawa podatkowa wskazuje jednocześnie warunki, jakim powinna ona odpowiadać, m.in. powinna obrazować rzeczywistą czynność, zarówno od strony przedmiotowej, jak i od strony podmiotów uczestniczących w tej czynności. Jak to wynika bowiem z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy, podstawy do odliczenia wykazanego w niej podatku naliczonego nie stanowi taka faktura, która stwierdza czynność, jaka nie została dokonana między wskazanymi w niej podmiotami”.

reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Vaillant - Eksperci

Vaillant - producent pieców, kotłów olejowych, kotłów gazowych.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »