| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Najczęstsze błędy w sprawozdaniach finansowych

Najczęstsze błędy w sprawozdaniach finansowych

Zamknięcie ksiąg rachunkowych, sporządzenie sprawozdania finansowego, a następnie badanie sprawozdania finansowego przez biegłego rewidenta to proces dostarczający wielu wyzwań obu tym stronom. Niniejszy artykuł ma na celu omówienie najczęściej występujących błędów identyfikowanych przez biegłego rewidenta w trakcie badania jednostkowych sprawozdań finansowych sporządzonych zgodnie z ustawą o rachunkowości (u.o.r.).

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług, rezerwy i rozliczenia międzyokresowe bierne

Najczęstsze błędy identyfikowane przez biegłego rewidenta w odniesieniu do tych pozycji sprawozdań finansowych dotyczą braku kompletności zobowiązań wykazywanych w sprawozdaniu finansowym. Błędy te mogą wynikać z opóźnień w spływaniu dokumentów dotyczących danego okresu sprawozdawczego. Nierzadko zdarza się, że usługi bądź dostawy towarów zostały wykonane w danym okresie sprawozdawczym, ale dokumenty ich dotyczące (faktury, protokoły odbioru, dokumenty przewozowe itp.) nie zdążą dotrzeć do jednostki do dnia zamknięcia ksiąg rachunkowych i sporządzenia sprawozdania finansowego za dany okres sprawozdawczy. Bardzo ważne jest więc zidentyfikowanie wszystkich usług oraz dostaw niefakturowanych otrzymanych przez jednostkę do końca danego okresu sprawozdawczego i zaprezentowanie ich w ramach zobowiązań.

Jednostki zapominają również o konieczności objęcia rezerwami kosztów wynikających z obowiązku wykonania, związanych z bieżącą działalnością, przyszłych świadczeń na rzecz pracowników jednostki lub innych osób. Obowiązek ten, będący realizacją zasady współmierności przychodów i kosztów, wynika z art. 39 ust. 2 pkt 2 i ust. 2a ustawy o rachunkowości. Szczególnie często pomijaną kategorią są rezerwy na nagrody jubileuszowe i odprawy emerytalne, a także rezerwy na niewykorzystane urlopy. Obowiązek tworzenia rezerw na nagrody jubileuszowe oraz odprawy emerytalne może wynikać zarówno z przepisów prawa pracy, jak i z wewnętrznych regulacji obowiązujących w danej jednostce, dotyczących świadczeń przysługujących zatrudnionym w niej pracownikom (np. układów zbiorowych lub innych regulaminów wewnętrznych normujących obowiązek wypłat nagród jubileuszowych). Dla poprawnego wyliczenia takiej rezerwy wskazana jest fachowa pomoc ze strony aktuariusza.

W przypadku rezerw długoterminowych (oraz ogólnie zobowiązań długoterminowych) często zapomina się również o konieczności ich zdyskontowania w przypadku, gdy efekt takiego dyskonta jest istotny dla sprawozdania finansowego.

Poza omówionymi powyżej błędami związanymi z nieprawidłową wyceną lub prezentacją poszczególnych pozycji sprawozdań finansowych często występującymi błędami są również nieprawidłowości lub braki związane z ujawnieniami wymaganymi w ramach sprawozdań finansowych.

Dość powszechnym problemem jest to, że zakres ujawnień wykazywany w sprawozdaniu finansowym nie spełnia wszystkich wymagań określonych przez ustawę o rachunkowości. Zakres ujawnień, który powinna zawierać informacja dodatkowa będąca elementem sprawozdań finansowych, został określony w art. 48 ustawy o rachunkowości oraz w załączniku nr 1 do ustawy. Przygotowujący sprawozdania finansowe najczęściej zapominają o ujawnieniach dotyczących zobowiązań warunkowych (np. udzielone przez jednostkę gwarancje, poręczenia, wystawione weksle itp.) oraz zobowiązań zabezpieczonych na majątku jednostki. Znaczne braki wykazują również ujawnienia dotyczące transakcji z jednostkami powiązanymi.

Osobną kwestią jest również sporządzenie sprawozdania z działalności jednostki (dla jednostek, które mają taki obowiązek). Zakres obowiązkowych pozycji, które muszą w nim zostać zaadresowane, został szczegółowo określony w art. 49 ustawy o rachunkowości.

Ważne jest więc, aby na etapie sporządzania sprawozdania finansowego oraz sprawozdania z działalności jednostki potwierdzić, że są one kompletne i zawierają wszystkie ujawnienia wymagane przez ustawę o rachunkowości.

Niniejszy artykuł jedynie sygnalizuje podstawowe problemy i najczęściej spotykane błędy w sprawozdaniach finansowych sporządzanych zgodnie z ustawą o rachunkowości i podlegających badaniu biegłego rewidenta. Oczywiście takich problemów jest w praktyce znacznie więcej, a ich zakres i poziom skomplikowania zależą od specyfiki działalności danej jednostki. Dlatego aby proces badania sprawozdań finansowych przebiegał możliwie jak najsprawniej, konieczne jest gruntowne przygotowanie się do niego ze strony osób sporządzających sprawozdania finansowe, poparte analizą zgodności zastosowanych metod wyceny i prezentacji poszczególnych pozycji sprawozdań finansowych z ustawą o rachunkowości oraz Krajowymi Standardami Rachunkowości.


Zasady wiekowania zapasów i należności powinny wynikać z polityki rachunkowości.


Podstawa prawna:

ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (j.t. Dz.U. z 2009 r. Nr 152, poz. 1223 z późn.zm.).

 

Elżbieta Karwik

biegły rewident, ACCA

Wiceprezes Zarządu Audit4Business Sp. z o.o.

Źródło: Prawo Przedsiębiorcy

 

reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Elżbieta Kozłowska

Radca prawny, adwokat, specjalista z zakresu prawa gospodarczego, cywilnego.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »