Infor.pl Księgowość

Polecamy:
Znajdujesz się: Księgowość » Poradniki

Poradniki

Jak księgować zdarzenia dotyczące środków trwałych

Księgowanie zdarzeń dotyczących środków trwałych

Spółki w swojej działalności korzystają ze środków trwałych. Nie zawsze jednak muszą one być ich własnością. Przykładowo w przypadku firm produkcyjnych wartość własnych środków trwałych (np. maszyn produkcyjnych) będzie bardziej znacząca w porównaniu z innymi składnikami majątku. Z kolei firmy konsultingowe bądź też działające w branży IT będą dysponowały niewielkim majątkiem trwałym z powodu swojej specyfiki działalności. Tego typu firmy praktycznie nie korzystają ze środków trwałych innych niż komputery lub samochody służbowe, które z reguły nie stanowią istotnych wartości w stosunku do majątku produkcyjnego (biura z reguły wynajmują). Fakt ten ma znaczenie dla ewidencji zdarzeń związanych ze środkami trwałymi. Tak jest w przypadku ujmowania w księgach montażu klimatyzacji lub systemu alarmowego w budynku biurowym.

Ewidencja kradzieży
Jednym ze zdarzeń związanych ze środkami trwałymi może być ich kradzież. W przypadku zaistnienia takiej sytuacji środek trwały nie powinien figurować w księgach rachunkowych, należy również zaprzestać jego amortyzacji. Usunięcie składnika aktywów powinno odbyć się za pomocą dowodu księgowego LT (likwidacja). W tym przypadku dokument powinien zostać wystawiony na podstawie protokołu sporządzonego przez policję po kradzieży.
Biorąc pod uwagę art. 3 ust. 1 pkt 32 lit. b) ustawy o rachunkowości (strata wynika pośrednio z działalności operacyjnej i mieści się w ogólnym ryzyku prowadzenia działalności), wartość skradzionego środka trwałego w wysokości nieumorzonej należy zaewidencjonować jako pozostałe koszty operacyjne.
Usunięcie środka trwałego z ksiąg rachunkowych powinno być odzwierciedlone w następujący sposób (patrz przykład 1):
1. Środek trwały w części umorzonej: strona Wn 050 "Umorzenie środków trwałych", strona Ma 010 "Środki trwałe".
2. Środek trwały w części nieumorzonej: strona Wn 766 "Pozostałe koszty operacyjne", strona Ma 010 "Środki trwałe".
Jeżeli natomiast chodzi o stronę podatkową, warto zwrócić uwagę na art. 16 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Zgodnie z tym przepisem nie uważa się za koszty uzyskania przychodów strat w środkach trwałych oraz wartościach niematerialnych i prawnych w części pokrytej sumą odpisów amortyzacyjnych. Oznacza to, że za koszt uzyskania przychodów będzie uznawana wartość, która nie została zamortyzowana.
Z kolei warunkiem zaliczenia strat powstałych w wyniku utraty samochodu do kosztów uzyskania przychodów jest objęcie samochodu ubezpieczeniem dobrowolnym, co wynika z art. 16 ust. 1 pkt 50 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. W przypadku gdy jednostka nie wykupi ubezpieczenia dobrowolnego dla samochodu, nie uzyska odszkodowania, a strat związanych z jego utratą nie będzie mogła zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów.
Należy pamiętać, że podatnik powinien zaniechać dokonywania amortyzacji od miesiąca następnego po miesiącu, w którym nastąpiła utrata środka trwałego.
Zdarzenia nadzwyczajne
Środki trwałe mogą ulegać częściowemu zniszczeniu. Może to być spowodowane przykładowo pożarem. Jeżeli tego typu sytuacje związane ze składnikami majątku są efektem zdarzeń trudnych do przewidzenia, występujących poza działalnością operacyjną jednostki i niezwiązanych z ogólnym ryzykiem jej prowadzenia, ich skutki będą ewidencjonowane za pomocą kont 770 "Zyski nadzwyczajne" lub 775 "Straty nadzwyczajne". Wynika to z art. 3 ust. 1 pkt 33 ustawy o rachunkowości.
Należy jednak pamiętać, że każda firma zdarzenia nadzwyczajne powinna rozpatrywać indywidualnie, biorąc pod uwagę zakres jej działalności. Może zaistnieć sytuacja, w której dane zdarzenie może mieć charakter nadzwyczajny dla jednej spółki, a dla innej nie mieć takiego charakteru. Przykładowo straty w środkach trwałych spowodowane powodzią, pożarem, huraganem itp. dla wielu jednostek gospodarczych są zdarzeniami nadzwyczajnymi. Jednak zakłady ubezpieczeń nie mogą zaliczyć do strat nadzwyczajnych roszczeń odszkodowawczych z tytułu powyższych zdarzeń losowych, zgłoszonych przez posiadaczy polis ubezpieczeniowych w ramach ubezpieczenia od tego rodzaju ryzyka.
Należy w zakładowym planie kont opisać zdarzenia, które jednostka będzie ewidencjonować jako straty i zyski nadzwyczajne. Nie wszystkie zdarzenia jednak da się przewidzieć i zdefiniować w planie kont. Dlatego też ważna jest każdorazowo analiza i ocena zdarzeń w celu poprawnego ich zaklasyfikowania.
Metodą pomagającą w kwalifikacji zdarzeń jako pozycji nadzwyczajnej jest porównanie zaistniałego zdarzenia z tymi, które występują w toku działalności operacyjnej, finansowej i pozostałej danej jednostki. Kryterium rozstrzygającym, czy dane zdarzenie ma charakter nadzwyczajny, jest brak jego związku z ogólnym ryzykiem gospodarowania oraz trudność jego przewidzenia. Warto zwrócić uwagę na fakt, że począwszy od 2005 roku pozycja zysków i strat nadzwyczajnych nie występuje w Międzynarodowych Standardach Sprawozdawczości Finansowej.
Jeżeli jednak spółka ewidencjonuje zdarzenia nadzwyczajne, straty w środkach trwałych w jego wartości niezamortyzowanej powinna ująć w księgach rachunkowych w następujący sposób: strona Wn konta 775 "Straty nadzwyczajne", strona Ma konta 010 "Środki trwałe". W przypadku środków trwałych w budowie do strat zalicza się pełną kwotę poniesionych nakładów: strona Wn konta 775 "Straty nadzwyczajne", strona Ma konta 080 "Środki trwałe w budowie" (patrz przykład 2).


1 2 3 4 5


Niezbędnik

W Serwisie

  • Najnowsze
  • Najważniejsze

dołącz do dyskusji » Forum


Porady Ekspertów

InforLex

zobacz bieżący Newsletter » Newsletter

Serwisy INFOR.PL ▶
Narzędzia ▶
Czasopisma ▶
INFOR FK ▶
INFORLEX.PL ▶
SKLEP.INFOR.PL ▶
INFOR PL S.A. ▶