| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Porady prawne > Jak ujmować w księgach rachunkowych zaliczki na zakup produktów od rolników

Jak ujmować w księgach rachunkowych zaliczki na zakup produktów od rolników

Nasza spółka z o.o. dokonuje zakupów produktów rolnych od rolników ryczałtowych. Często zdarza się, że na poczet przyszłych dostaw rolnicy otrzymują od nas zaliczki. Czy ich przekazanie wiąże się z koniecznością wystawienia faktur VAT RR, a jeżeli tak, to w którym momencie będzie można odliczyć podatek z tej faktury?

 

Gdy nie zostaną spełnione ustawowe warunki odliczenia podatku, to czy możemy jego wartość zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu? Prosimy o wskazanie ewidencji tych zdarzeń.

 


rada


Wypłata zaliczki dokonana na rzecz rolnika ryczałtowego nie powoduje obowiązku wystawienia faktury VAT RR. Zryczałtowany zwrot podatku, który w związku z niezachowaniem ustawowych warunków nie będzie mógł zwiększyć kwoty podatku naliczonego, będzie stanowić dla spółki koszt uzyskania przychodu (pod warunkiem istnienia związku dokonanego zakupu z przychodem spółki). Szczegóły wraz z dekretacją - w uzasadnieniu.


uzasadnienie


Zakup produktów rolnych od rolników ryczałtowych został objęty szczególną procedurą rozliczania VAT. Zobowiązanym do wystawienia faktury z tytułu przeprowadzonej transakcji jest nabywca towarów. Wystawiona faktura zawiera zryczałtowaną kwotę zwrotu podatku na rzecz rolnika z tytułu nabywania przez niego niektórych środków produkcji dla rolnictwa. Stawka tego zwrotu wynosi 5% kwoty należnej z tytułu dostawy produktów rolnych, pomniejszonej o kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku.


Nabywca produktów rolnych ma prawo do zwiększenia podatku naliczonego o zawarty w fakturze VAT RR zryczałtowany zwrot podatku w rozliczeniu za miesiąc, w którym dokonał zapłaty faktury, pod warunkiem że:

1) nabycie produktów rolnych jest związane z dostawą opodatkowaną,

2) zapłata należności za produkty rolne, obejmująca również kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku, nastąpiła na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego nie później niż 14. dnia, licząc od dnia zakupu, z wyjątkiem przypadku gdy rolnik zawarł umowę z podmiotem nabywającym produkty rolne określającą dłuższy termin płatności,

3) w dokumencie stwierdzającym dokonanie zapłaty, o której mowa w pkt 2, zostaną podane numer i data wystawienia faktury potwierdzającej nabycie produktów rolnych.


Wątpliwości Czytelnika budzi sytuacja, w której na poczet przyszłych dostaw wypłacane są na rzecz rolnika zaliczki. Wypłata zaliczki dokonana na rzecz rolnika ryczałtowego nie powoduje obowiązku wystawienia faktury VAT RR. Stanowisko w tej sprawie zajął Pomorski Urząd Skarbowy w postanowieniu z 25 kwietnia 2006 r., sygn. VI/443-33/06/JD, w którym czytamy m.in.:

(...) Fakt, iż w przypadku przedmiotowych transakcji dochodzi do wystawienia faktury VAT, nie jest równoznaczny z powstaniem obowiązku podatkowego po stronie rolnika ryczałtowego, gdyż zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT jest on od podatku zwolniony.

Zatem w opisanej sytuacji nie ma również zastosowania przepis art. 19 ust. 11 ustawy o VAT, zgodnie z którym, jeżeli przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w tej części.

Istotą regulacji art. 115 ustawy o VAT nie jest bowiem opodatkowanie dostawy produktów rolnych, lecz zryczałtowany zwrot podatku rolnikowi ryczałtowemu z tytułu nabywania przez niego niektórych środków produkcji dla rolnictwa opodatkowanych tym podatkiem.

Wobec powyższego, w przypadku gdy przed dokonaniem dostawy produktów rolnych wpłacono rolnikowi ryczałtowemu zaliczkę, nie powstaje obowiązek podatkowy, a czynność ta nie powinna być dokumentowana fakturą VAT (brak zastosowania art. 19 ust. 11, art. 29 ust. 2, art. 106 ust. 3 ustawy o VAT oraz § 14 w.cyt. rozporządzenia Ministra Finansów). (...) Podatnik nie nabędzie prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w momencie wpłaty zaliczki (tj. przed dokonaniem dostawy przez rolnika ryczałtowego). (...)


W związku z tym, że uprawnienie do zwiększenia podatku naliczonego o kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku z faktury VAT RR ustawodawca uzależnił od spełnienia ustawowych warunków, może zdarzyć się sytuacja, w której podatnik tego prawa nie nabędzie (np. przez dokonanie zapłaty w formie gotówkowej). Pojawia się wówczas pytanie o możliwość zaliczenia tej kwoty do kosztów uzyskania przychodu. Zryczałtowany zwrot podatku, który w związku z niezachowaniem ustawowych warunków nie będzie mógł zwiększyć kwoty podatku naliczonego, będzie stanowić dla spółki koszt uzyskania przychodu (pod warunkiem istnienia związku dokonanego zakupu z przychodem spółki).


Potwierdzenie tego stanowiska odnajdujemy w decyzji Izby Skarbowej w Opolu z 9 sierpnia 2005 r., sygn. PD I-42181/I/14/MC/05, w której powyższe zagadnienie rozstrzygnięto w następujący sposób:

(...) w zakresie rozliczeń w podatku dochodowym od osób prawnych zryczałtowany zwrot podatku z tytułu sprzedaży produktów rolnych, który nie stał się podatkiem naliczonym, nie będzie można potraktować u nabywcy (w Spółce) jako mieszczący się w zakresie przepisu art. 16 ust. 1 pkt 46 lit. a tiret drugi ww. ustawy o podatku dochodowym, gdyż przepis ten odnosi się do podatku naliczonego, zatem zaliczenie powyższego wydatku do kosztów uzyskania przychodu należy rozpatrywać na podstawie przepisu art. 15 ust. 1 ustawy. Jeżeli więc wydatek na nabycie produktów rolnych w części dotyczącej naliczonego od nich zwrotu podatku od towarów i usług został poniesiony w związku z uzyskanym przychodem, to będzie on mógł być zaliczony do kosztów uzyskania przychodu Spółki. (...) ten faktycznie poniesiony wydatek na zakup produktów rolniczych wraz z podatkiem naliczonym powinien być odnoszony do kosztów podatkowych w miarę uzyskiwania przychodu ze sprzedaży produktów, z których wytworzeniem był on związany. (...)


PRZYKŁAD

Spółka w styczniu dokonała wpłaty zaliczki w wysokości 3000 zł na rzecz rolnika ryczałtowego X na poczet planowanego zakupu produktów rolnych. Dostawa miała miejsce w lutym. Łączna wartość faktury wyniosła 8000 zł + 5% VAT. Spółka dokonała zapłaty faktury w marcu, w terminie określonym w umowie. W lutym dokonała również zakupu produktów od rolnika ryczałtowego Y na kwotę 5500 zł + 5% VAT. Zapłaty za dokonaną dostawę dokonała w gotówce.

Zapisy w księgach rachunkowych stycznia:

1. Wypłata zaliczki na poczet przyszłej dostawy

  Wn konto 202„Rozrachunki z dostawcami”, w analityce - rolnik ryczałtowy X 3 000,00 zł

  Ma konto 131„Bieżący rachunek bankowy” 3 000,00 zł

Zapisy w księgach rachunkowych lutego:

2. Ewidencja faktury VAT RR dokumentującej dostawę od rolnika X

  Wn konto 303„Rozliczenie zakupu towarów” 8 000,00 zł

  Wn konto 224„VAT naliczony do rozliczenia w następnym miesiącu” 400,00 zł

  Ma konto 202„Rozrachunki z dostawcami”, w analityce - rolnik ryczałtowy X 8 400,00 zł

3. Ewidencja faktury VAT RR dokumentującej dostawę od rolnika Y

  Wn konto 303„Rozliczenie zakupu towarów” 5 775,00 zł

  Ma konto 202„Rozrachunki z dostawcami” , w analityce - rolnik ryczałtowy Y 5 775,00 zł

4. Przyjęcie zakupionego towaru do magazynu (8000 + 5775) = 13 775 zł

  Wn konto 330„Towary” 13 775,00 zł

  Ma konto 303„Rozliczenie zakupu towarów” 13 775,00 zł

5. Zapłata gotówkowa na rzecz rolnika Y

  Wn konto 202„Rozrachunki z dostawcami”, w analityce - rolnik ryczałtowy Y 5 775,00 zł

  Ma konto 100„Kasa” 5 775,00 zł

Zapisy w księgach rachunkowych marca:

6. Zapłata pozostałej po potrąceniu zaliczki kwoty należności na rzecz rolnika X

  Wn konto 202„Rozrachunki z dostawcami”, w analityce - rolnik ryczałtowy X 5 400,00 zł

  Ma konto 131„Bieżący rachunek bankowy” 5 400,00 zł

7. Przeksięgowanie VAT przypadającego do odliczenia w marcu

  Wn konto 223„VAT naliczony i jego rozliczenie” 400,00 zł

  Ma konto 224„VAT naliczony do rozliczenia w następnym miesiącu” 400,00 zł

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Podstawa prawna:
- art. 19 ust. 11, art. 29 ust. 2, art. 43 ust. 1 pkt 3, art. 106 ust. 3 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 143, poz. 1029

- art. 15, art. 16 ust. 1 pkt 46 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 251, poz. 1847


Izabela Grochola

główna księgowa w spółce z o.o.

reklama

Polecamy artykuły

Autor:

Źródło:

Monitor Księgowego
Rachunkowość Budżetowa764.15 zł

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Jednolity Plik Kontrolny

Eksperci portalu infor.pl

Tobolewscy Kancelaria Doradztwa Biznesowego

Kredyty inwestycyjne, kredyt deweloperski, kredyt obrotowy, restrukturyzacja zadłużenia

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »
Notyfikacje
Czy chcesz otrzymywać informacje o najnowszych zmianach? Zaakceptuj powiadomienia od ksiegowosc.Infor.pl
Powiadomienia można wyłączyć w preferencjach systemowych
NIE
TAK