- Model, w którym naczelnik urzędu skarbowego związany jest stanowiskiem przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego, którego postanowienie w tym zakresie jest niezaskarżalne, może wywoływać wątpliwości co do swojej zgodności z konstytucyjnymi zasadami ochrony praw podatnika - mówi Robert Krasnodębski. I choć dodaje, że prawo do ulgi w znacznym stopniu opiera się na zasadzie swobody uznaniowej, to nie oznacza to jednak zupełnej dowolności. W jego ocenie, podatnik powinien mieć bowiem zagwarantowane prawo do poznania zdania organu samorządowego oraz do polemiki z argumentami odmownymi. Powinien mieć także zagwarantowane prawo nadzoru nad przestrzeganiem procedur towarzyszach wydaniu postanowienia w jego sprawie.

Na praktyczne problemy związane z przepisami i orzecznictwem sądów zwraca uwagę także Jan Tokarski. Jak podkreśla ekspert, brak możliwości zaskarżenia przez podatnika postanowienia wójta (burmistrza, prezydenta) stwarza pozorną tylko możliwość zaskarżenia niekorzystnej decyzji organów podatkowych przez podatnika.

- To co podatnik może zaskarżyć, to decyzja naczelnika urzędu skarbowego, któremu trudno w tej sytuacji cokolwiek zarzucić - wyjaśnia Jan Tokarski. Natomiast przesłanki, którymi kierował się organ samorządowy, są praktycznie zupełnie nieweryfikowalne. Powoduje to uzasadnione wątpliwości co do prawidłowości zrealizowania przez analizowane przepisy konstytucyjnej zasady prawa stron do zaskarżania orzeczeń i decyzji wydanych w I instancji - mówi ekspert.

- Obecna konstrukcja przepisów stawia podatnika w trudnej sytuacji - uważa Dariusz Malinowski doradca podatkowy z KPMG. Nie uczestniczy on w żaden sposób w procesie wydawania postanowienia ani nie jest jego adresatem.

- W praktyce najczęstszym przypadkiem jest sytuacja, gdy o negatywnym dla niego rozstrzygnięciu dowiaduje się wraz z doręczeniem decyzji o odmowie przyznania ulgi w spłacie - zauważa Dariusz Malinowski.

Również Rafał Dębowski, adwokat, wspólnik Kancelarii Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy, uważa, że o ile wyłączenie merytorycznej kontroli instancyjnej rozstrzygnięcia przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego jest podyktowane zapewne uznaniowością samego rozstrzygnięcia, to uznać je należy za pewien ewenement.