Ukryte zyski w estońskim CIT – co to jest i dlaczego warto uważać?

• Czym są ukryte zyski?
• Konsekwencje podatkowe
• Jak tego uniknąć?
• Podsumowanie

Czym są ukryte zyski?

Zgodnie z art. 28m ust. 3 ustawy o CIT, ukryte zyski to różnego rodzaju świadczenia – pieniężne, niepieniężne, odpłatne, częściowo odpłatne lub nieodpłatne – wykonane w związku z prawem do udziału w zysku, których beneficjentem (bezpośrednio lub pośrednio) jest wspólnik, akcjonariusz, udziałowiec albo podmiot z nimi powiązany.

Oznacza to, że nawet jeśli spółka nie wypłaci formalnie dywidendy, ale przekazuje majątek, pieniądze lub korzyści wspólnikowi lub osobie powiązanej – to może zostać uznane za ukryty zysk i opodatkowane.

Przykładami ukrytych zysków według ustawy są m.in.:
- pożyczki lub kredyty udzielone wspólnikom albo ich podmiotom powiązanym,
- świadczenia na rzecz fundacji rodzinnych, trustów lub podmiotów o charakterze powierniczym,
- transakcje zawierane z udziałowcami lub podmiotami powiązanymi, w których cena odbiega od wartości rynkowej (tzw. nadwyżka wartości transakcji). Np. wynajem prywatnego majątku wspólnika spółce po zawyżonych stawkach (np. samochodu, nieruchomości),
- świadczenia nienależące do działalności spółki (np. opłacanie prywatnych wydatków wspólnika),
- darowizny,
- wydatki na reprezentacje.

Co nie jest ukrytym zyskiem w estońskim CIT?

a) Wynagrodzenia i zasiłki nie więcej jednak niż pięciokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, przy czym średnie miesięczne wynagrodzenie ustala się za miesiąc poprzedzający miesiąc dokonania wypłat osobie fizycznej.

b) Wydatki i odpisy amortyzacyjne oraz odpisy z tytułu trwałej utraty wartości, związanych z używaniem samochodów osobowych, środków transportu lotniczego, taboru pływającego oraz innych składników majątku:
- w pełnej wysokości w przypadku majątku wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności gospodarczej
- w wysokości 50% - w przypadku składników majątku, które nie są wykorzystywane wyłącznie na cele działalności gospodarczej.

c) Kwoty pożyczki (kredytu) zwróconej przez podatnika udziałowcowi akcjonariuszowi lub wspólnikowi lub podmiotowi powiązanemu, z wyłączeniem odsetek, prowizji, wynagrodzeń i opłat.

Konsekwencje podatkowe

Jeśli dane świadczenie zostanie uznane za ukryty zysk, to podlega ono opodatkowaniu zgodnie z obowiązującą podatnika stawką. Ryczałt wynosi:
• 10% podstawy opodatkowania – w przypadku małego podatnika oraz podatnika rozpoczynającego prowadzenie działalności,
• 20% podstawy opodatkowania – w przypadku innego podatnika.

Podatnik zobowiązany jest do zapłaty ryczałtu od dochodu z tytułu ukrytych zysków do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano wpłaty, wydatku lub wykonania świadczenia.

Jak tego uniknąć?

• Prowadzić rzetelną dokumentację transakcji między wspólnikami a spółką.
• Stosować ceny rynkowe przy wszystkich transakcjach, czynszów czy innych rozliczeń.
• Unikać transakcji nieuzasadnionych ekonomicznie lub niezgodnych z profilem działalności.
• Konsultować nietypowe operacje z doradcą podatkowym lub księgowym.

Podsumowanie

Estoński CIT daje realne korzyści dla przedsiębiorców, ale tylko wtedy, gdy przestrzega się zasad jego stosowania. Ukryte zyski są jednym z najczęstszych obszarów ryzyka – niewłaściwe podejście może doprowadzić do dotkliwych konsekwencji podatkowych. Warto regularnie analizować działania spółki pod tym kątem, a w kwestiach wątpliwych wystąpić bezpośrednio do organu o indywidualną interpretację podatkową.

Podstawa prawna:
• Art. 28m pkt 1-3, Art. 28o pkt 1, Art. 28t ust. 1 pkt 4) Ustawy o CIT.

Klaudia Sałata, księgowa