| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Podatki > Urząd Skarbowy > Kontrola podatkowa > Kontrole podatkowe i celno-skarbowe bardziej efektywne

Kontrole podatkowe i celno-skarbowe bardziej efektywne

Kontroli podatkowych czy celno-skarbowych jest mniej, ale są bardziej efektywne. Skarbówka więcej analizuje, a rzadziej szuka nieprawidłowości po omacku – taki obraz działalności KAS w 2017 r. wyłania się z danych zebranych przez Dziennik Gazetę Prawną. Ten trend jest kontynuowany w 2018 roku.

Kontrolują, ale nie słupy

Potwierdza się też, że coraz rzadziej wstrzymywany jest zwrot VAT na rzecz przedsiębiorców. Na to zjawisko wskazywaliśmy już w artykule „VAT coraz częściej wraca do przedsiębiorców w terminie” (DGP nr 12/2018).

O ile w 2016 r. na podstawie postępowań kontrolnych i kontroli podatkowych wstrzymano zwrot ponad 5 mld zł, o tyle w ubiegłym roku było to już 2,8 mld zł. Najwięcej wstrzymały urzędy celno-skarbowe, bo ponad 1,5 mld zł.

Urzędy skarbowe wstrzymały w skutek kontroli zwrot ponad 625 mln zł. Najwięcej w województwach: mazowieckim (176,1 mln zł), dolnośląskim (148,7 mln zł) i pomorskim (116,1 mln zł). Najmniej – na Warmii i Mazurach (2,3 mln zł).

W 2017 r. VAT w terminie nie odzyskało 2725 firm – wynika z odpowiedzi udzielonej 10 stycznia przez wiceszefa Krajowej Administracji Skarbowej Pawła Cybulskiego na pytanie poselskie (nr 532).

Kontrole VAT coraz rzadziej dotyczą obecnie słupów i art. 108 ustawy o VAT, czyli przepisu, który nakazuje zapłacić podatek wykazany na pustej fakturze. Jak wyjaśnia biuro prasowe KAS, w ubiegłym roku w porównaniu do 2016 r. liczba takich kontroli spadła aż o 43 proc. Zamiast tego coraz częściej rozpoczynane są postępowania przygotowawcze w trybie kodeksu karno-skarbowego.

Zdaniem Sławomira Pilarczyka, radcy prawnego w Crido Taxand, zmiana podejścia fiskusa jest racjonalna. – Kontrolowanie słupów było bezprzedmiotowe, skoro nie mają one środków, aby uregulować zapłatę ewentualnej sankcji – komentuje ekspert.

Alicja Sarna zwraca uwagę na to, że obecnie w niemal każdej sytuacji urzędnicy weryfikują cały łańcuch transakcji i często występują o informacje do zagranicznych władz skarbowych. – Firmy nadal więc mogą czekać latami na pieniądze, tym bardziej że zwrotu nie gwarantuje nawet zakończenie kontroli podatkowej. Naczelnik urzędu skarbowego ciągle bowiem może prowadzić postępowanie podatkowe i weryfikować zasadność zwrotu – wyjaśnia ekspertka MDDP.

Z danych za 2017 r. wynika, że najwięcej VAT zwrócono firmom na Mazowszu (ponad 29 mld zł) i w woj. śląskim (prawie 10,5 mld zł). Łącznie było to ponad 85,5 mld zł.

206 tys. wykreślonych

W ubiegłym roku z rejestru podatników czynnych VAT wykreślono łącznie 206 305 firm (odpowiednio 163 760 osób fizycznych i 42 545 osób prawnych). Najwięcej wykreśleń było na terenach podległym izbom administracji skarbowej we Wrocławiu i w Warszawie, najmniej w woj. opolskim.

Polecamy: INFORLEX Księgowość

Polecamy: INFORLEX Biznes

Pomogły nowa strategia i reorganizacja

Dane za 2017 r. mogą zaskakiwać, ale tylko na pierwszy rzut oka. Na pozór wydaje się, że trudno pogodzić płynące zewsząd informacje o większej skuteczności kontroli czy dużych kwotach domiarów z niezbyt imponującą liczbą takich postępowań. W przypadku urzędów skarbowych liczba kontroli w ciągu dwóch lat spadła przecież prawie o połowę. Przyczyn jest kilka.

Po pierwsze, może to być efekt konsekwentnej zmiany strategii, czyli przesuwania ciężaru weryfikacji rozliczeń z czasochłonnego, kosztownego i jednak ograniczonego przepisami trybu kontroli podatkowej na czynności sprawdzające i różnego rodzaju działalność analityczną. To pozwala angażować środki fiskusa tam, gdzie ma to największy sens.

Z drugiej strony na pewno nie da się pominąć efektu samej reorganizacji, która musiała odbić się na efektywności działań urzędów co najmniej w roku reformy. Ciekawe jest przy tym, że struktura geograficzna kontroli pozostaje praktycznie bez zmian.

Sprawdzanie trwa zbyt długo

Dane dotyczące podatkowych i kontroli celno-skarbowych wskazują jasno, że przepisy dotyczące czasu trwania kontroli nie są zbyt efektywne. W niektórych urzędach skarbowych średni czas trwania kontroli podatkowych to ponad 100 dni. Daleko odbiega to od ograniczeń wyznaczonych przez ustawę o swobodzie działalności gospodarczej. Pokazuje też, jak bardzo te ograniczenia przeciekają. Przede wszystkim nie stosuje się ich do kontroli zwrotów VAT, a więc istotnej, jak nie najistotniejszej, części kontroli. Podatnicy rzadko się na to skarżą, bo po prostu nie chcą narażać się organowi, od którego zależy często zwrot podatku. Trochę też nie wierzą w efektywność takiego działania.

Co do kontroli prowadzonych przez UCS, to z samego zestawienia danych widać, że nie poradziły sobie w 2017 r. z zakończeniem prawie 2 tys. kontroli wszczętych przed 1 marca 2017, co miało być priorytetem w pierwszej połowie 2017 r. Te prawie 2 tys. kontroli trwały zatem co najmniej 10 miesięcy. Miejmy nadzieję, że zostaną one zakończone w 2018 r.

Wnioski są takie, że przepisy dotyczące czasu rwania kontroli łatwo ominąć. Cierpią przede wszystkim podatnicy, którzy czekają na zwroty VAT, a także pozostali, niepewni co do kształtu zobowiązania i nerwowo liczący narastające odsetki.

ⒸⓅ

Mariusz Szulc

mariusz.szulc@infor.pl

Czytaj także

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY, RELACJE, WYDARZENIA

reklama

Ostatnio na forum

RODO 2018

Jednolity Plik Kontrolny

Eksperci portalu infor.pl

Przemysław Kędzia

Przemysław Kędzia, prezes Business Media Software Solutions

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »