Błąd prawodawcy umożliwi odliczanie ulgi bez limitu

Aleksandra Tarka
rozwiń więcej
Ustawodawca wprowadził obowiązek dokumentowania darowizn kościelnych do ustawy o podatku dochodowym. Tymczasem zmiany należało dokonać w poszczególnych ustawach kościelnych, a nie w ustawie o PIT. Podatnicy mogą zakwestionować przyjęte rozwiązania i zażądać od urzędów skarbowych zwrotu nadpłat z odsetkami.

Podatnicy nadal będą naciągać fiskusa i odliczać darowizny na działalność charytatywno-opiekuńczą Kościoła. Wprawdzie ustawodawca podjął próbę wyeliminowania możliwości przekazywania, a następnie odliczania fikcyjnych darowizn, jednak była ona na tyle nieudolna, że teraz podatnicy mogą z łatwością zakwestionować przyjęte rozwiązania i w efekcie nadal odliczać darowizny, które nigdy nie trafiły na konto bankowe parafii.


Potrzebny przelew


Od początku 2006 roku podatnik musi wpłacać darowiznę kościelną na konto. Wymóg taki ustawodawca wprowadził do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.). Problem jednak w tym, że podstawą odliczenia darowizn na działalność charytatywno-opiekuńczą kościelnych osób prawnych są ustawy kościelne. W praktyce zatem warunki wynikające tak naprawdę z ustaw kościelnych zmieniono przepisami umieszczonymi w ustawie o PIT. Tymczasem należało zmienić ustawy kościelne. Do tego jednak potrzebne były negocjacje rządu z przedstawicielami poszczególnych Kościołów zakończone dwustronnymi umowami. Tak się jednak nie stało.


Próba pójścia na skróty może teraz okazać się kosztowna. Eksperci podatkowi twierdzą, że przyjęte przez ustawodawcę rozwiązania podatnicy mogą bardzo łatwo zakwestionować albo przed sądem administracyjnym, albo przed Trybunałem Konstytucyjnym. Jeśli tak się stanie - a wydaje się to nieuniknione - fiskus będzie musiał uznać zakwestionowane odliczenia i zwrócić podatnikom nadpłatę podatku razem z odsetkami.


Błąd ustawodawcy


- Ustawa o stosunku państwa do Kościoła katolickiego nie wymaga, by warunkiem odliczenia darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą było udokumentowanie darowizny dowodem wpłaty na rachunek bankowy - twierdzi Jan Jodłowski, radca prawny z firmy doradczej KPMG.


Jego zdaniem nie ma wątpliwości, że takie brzmienie ustawy kościelnej w sposób jednoznaczny rozstrzyga, że w zakresie odliczania darowizn na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą nie powinno się stosować żadnych dodatkowych warunków wynikających z przepisów podatkowych.


- Tymczasem ustawodawca, w imię równości wobec prawa, ustawą o podatku dochodowym postanowił nałożyć dodatkowe warunki dokumentacyjne na darowizny wynikające z ustaw kościelnych - dodaje nasz rozmówca.


Podobnie uważa Piotr Sidor, konsultant z Instytutu Studiów Podatkowych. Jego zdaniem należy jednoznacznie stwierdzić, że przepis ustawy kościelnej, stanowiący podstawę odliczenia darowizny bez limitu, ma charakter szczególny w stosunku do przepisu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.


- Dlatego darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą podlegają wyłączeniu z podstawy opodatkowania, bez konieczności spełnienia przesłanek z art. 26 ust. 5 oraz ust. 7 pkt 2 ustawy o PIT - podkreśla nasz rozmówca.


W praktyce oznacza to tyle, że obowiązek dokumentowania darowizn pieniężnych dowodami wpłaty na rachunek bankowy parafii i limity odliczeń, nie znajdą zastosowania w przypadku darowizn kościelnych.


Konieczna będzie skarga


Sam fakt istnienia wątpliwości dotyczących przepisu podatkowego nie oznacza jeszcze, że przestaje on obowiązywać. O tym, czy ingerencja ustawodawcy polegająca na wprowadzeniu dodatkowego obowiązku dokumentacyjnego zostanie uznana za naruszenie, może zdecydować tylko Trybunał Konstytucyjny.


- Tak długo jednak, jak Trybunał nie zakwestionuje dodatkowych wymogów dokumentacyjnych, podatnicy muszą liczyć się z tym, że organy podatkowe będą kwestionować odliczenia darowizn nieudokumentowanych przelewem bankowym - wyjaśnia Jan Jodłowski.


Dla podatników oznacza to jedno: konieczność wejścia w spór z fiskusem. Tylko to pozwoli skutecznie odliczyć darowiznę kościelną nieudokumentowaną wpłatą na konto.


- W przypadku zakwestionowania przez organy podatkowe prawa do odliczenia darowizny nieudokumentowanej dowodem wpłaty, podatnik może liczyć na korzystne rozstrzygnięcie na etapie sądowoadministracyjnym - mówi Piotr Sidor.


Jego zdaniem ustawodawca, chcąc wprowadzić takie ograniczenia, musiałby równocześnie dokonać stosownych zmian w ustawie kościelnej. Skoro tego nie zrobił, są podstawy do kwestionowania wprowadzonych rozwiązań.


A jest się o co bić. Darowizny kościelne, w przeciwieństwie do pozostałych darowizn, nie są limitowane. Podatnik może zatem odliczyć od dochodu całą przekazaną kwotę.


98,66 mln zł odliczyli podatnicy w ramach darowizn kościelnych za 2005 rok


Kliknij aby zobaczyć ilustrację.
Jak odliczyć darowiznę kościelną


ALEKSANDRA TARKA

aleksandra.tarka@infor.pl

Księgowość
Od kiedy obowiązkowy KSeF? Projekt ustawy przyjęty przez rząd
30 kwi 2024

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy, który ma na celu przesunięcie obligatoryjnego KSeF na 1 lutego 2026 r. Jak informuje Ministerstwo Finansów, dalsze uproszczenia KSeF, w tym zapowiadane przez resort finansów etapowe wejście w życie KSeF będzie przedmiotem odrębnych prac legislacyjnych.

Dostałeś rabat i wystawiłeś fakturę korygującą? To błąd. I może mieć poważne konsekwencje na gruncie VAT
30 kwi 2024

Dostałeś rabat i wystawiłeś fakturę korygującą? To błąd. W przypadku rabatu pośredniego kluczowe znaczenie ma okoliczność, że między podatnikiem przekazującym środki pieniężne a podmiotem będącym beneficjentem rabatu pośredniego nie miała miejsca żadna transakcja, którą można byłoby skorygować.

Automatyczna akceptacja PIT. Wgląd w deklaracje i korekta nie będą możliwe przez kilka dni
30 kwi 2024

Automatyczna akceptacja zeznań podatkowych PIT w usłudze Twój e-PIT nastąpi po 30 kwietnia i potrwa przez pierwsze dni maja. Podczas trwania tego procesu usługa nie będzie dostępna, a więc przez kilka dni nie będzie można sprawdzić złożonej już deklaracji PIT, ani złożyć korekty zeznania rocznego. Na czym dokładnie polega ten proces?

Windykacja na własną rękę – jakie są plusy i minusy po stronie przedsiębiorcy?
30 kwi 2024

Proces windykacji można przeprowadzić na kilka sposobów. Czy jednak warto prowadzić windykację w przedsiębiorstwie na własną rękę? Jakie są plusy i minusy takiego działania?

Odroczenie KSeF. Decyzja słuszna, choć budzi wątpliwości w kontekście interesu przedsiębiorców
30 kwi 2024

Decyzja o przesunięciu KSeF jest słuszna, natomiast tak długie odroczenie może budzić wątpliwości w kontekście interesu przedsiębiorców - zauważa ekspert podatkowy Adam Mariański. Zdaniem prawnika wielu przedsiębiorców jest już gotowych do wprowadzenia Krajowego Systemu e-Faktur.

To już ostatni dzwonek. Dzisiaj upływa termin na rozliczenie PIT
30 kwi 2024

We wtorek, 30 kwietnia, mija termin na rozliczenie PIT za rok 2023. Możliwe jest złożenie zeznania drogą elektroniczną lub papierową, które można dostarczyć do Urzędu Skarbowego lub wysłać pocztą.

Zarobki kierowców zawodowych w Polsce. Najczęściej przynajmniej 8 tys. zł brutto. Ale nie wszyscy tyle dostają. Od czego zależy pensja kierowcy?
29 kwi 2024

Ile zarabiają zawodowi kierowcy w Polsce? W 2023 roku w branży TSL nastąpiły istotne zmiany w ustalaniu wynagrodzeń dla kierowców. Wzrost płacy wraz z nowymi przepisami dotyczącymi delegowania pracowników, wpłynęły na rozliczanie płac, szczególnie kierowców działających za granicą. Te zmiany bezpośrednio wpłynęły na budżety firm transportowych, zmuszając je do uwzględnienia większych kosztów wynagrodzeń kierowców. Jednocześnie stanowią korzystną zmianę dla kierowców, poprawiając ich elastyczność finansową i warunki pracy.

BPO: kto i jak może skorzystać na outsourcingu procesów biznesowych. Co najmniej 20% oszczędności dla większych firm
29 kwi 2024

Usługi centrów BPO (Business Process Outsourcing) są efektywnym narzędziem dla firm. Umożliwiają redukcję kosztów i szybszy rozwój. Dlatego są popularne wśród międzynarodowych firm. Ich skala była jednak za duża dla polskich średnich i dużych firm – od niedawna powstają jednak rozwiązania dopasowane do ich potrzeb.

Obowiązkowy KSeF od lutego 2026 r. Co będzie zawierała ustawa zmieniająca?
29 kwi 2024

Obowiązkowy KSeF dla firm wejdzie w życie od 2026 roku. Ukazał się projekt ustawy zmieniającej ustawę o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw, który przewiduje zmiany w Krajowym Systemie e-Faktur. Nową datę wejścia w życie obligatoryjnego KSeF określa się na dzień 1 lutego 2026 r.

ZUS: Niepełnosprawni przedsiębiorcy mogą w 2024 r. obniżyć roczną składkę zdrowotną. Jak to zrobić? Jakie warunki?
29 kwi 2024

ZUS informuje, że od rozliczenia rocznego za rok 2023, osoby z umiarkowanym lub znacznym stopniem niepełnosprawności mogą korzystać z ulgi i obniżyć roczną składkę na ubezpieczenie zdrowotne na poniższych zasadach.

pokaż więcej
Proszę czekać...