rada
Od 1 grudnia br. Państwa firma ma prawo odliczyć VAT od wydatków na zakup dla kontrahentów prezentów przekazywanych im z okazji świąt. W tym przypadku nie ma znaczenia, czy wydatki te stanowią koszty uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym. Szczegóły w uzasadnieniu.
uzasadnienie
Z pytania wynika, że Państwa firma zamierza z okazji zbliżających się świąt przekazać swoim kontrahentom po butelce drogiego koniaku. W związku z tym powstaje pytanie o możliwość odliczenia VAT z tego tytułu.
Odliczenie VAT od prezentów zakupionych dla kontrahentów do końca listopada br.
Do końca listopada br. decydujące znaczenie przy odliczeniu VAT od wydatków ponoszonych przez podatników miało:
• po pierwsze ich związek ze sprzedażą opodatkowaną,
• po drugie brak wyłączenia określonego wydatku z kosztów uzyskania przychodów. Jeżeli wydatek nie mógł być zaliczany do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, podatnicy, co do zasady, nie mieli możliwości odliczenia od niego VAT (art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym do końca listopada br.).
Zaliczenie lub niezaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wydatków ponoszonych na rzecz kontrahentów z okazji świąt były uzależnione od rodzaju przekazywanego im prezentu. Jeżeli podatnik decydował się na wręczenie kontrahentom drobnych upominków, na których znajduje się jego logo albo adres, wydatki te były uznawane przez organy podatkowe za wydatki o charakterze reklamowym. Pozwala to na ich bezpośrednie zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów. W przypadku gdy podatnik decydował się na przekazanie kontrahentom drogich prezentów, na których nie umieszcza swojego logo lub adresu albo zamieszczone logo lub adres były praktycznie niewidoczne, organy podatkowe nakazywały traktować taki wydatek jako wydatek o charakterze reprezentacyjnym. Taka kwalifikacja nie pozwalała na jego zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów. Zgodnie bowiem z art. 23 ust. 1 pkt 23 updof oraz art. 16 ust 1 pkt 28 updop nie uznaje się za koszty uzyskania przychodów: kosztów reprezentacji, w szczególności poniesionych na usługi gastronomiczne, zakup żywności oraz napojów, w tym alkoholowych.
Przykładowo w piśmie z 20 lipca 2007 r. nr 1472/ROP1/423-267/07/MG Naczelnika Drugiego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego czytamy: „Przekazywanie gadżetów reklamowych opatrzonych logo firmy, takich jak długopisy, latarki, zestawy pióro i długopis, kartki świąteczne, kubki, smycze, koszulki itp., w sytuacji gdy są to materiały opatrzone widocznym logo Podatnika lub hasłem promującym określone wyroby lub usługi bądź samą Spółkę, będzie można zaliczyć w ciężar kosztów uzyskania przychodów. Natomiast w przypadku gdy są to wartościowe przedmioty, a samo logo Podatnika jest umieszczone w dyskretny, nierzucający się w oczy sposób, to wręczenie takiego przedmiotu ma na celu w istocie stworzenie wizerunku, reprezentację Podatnika. Takie wydatki nie będą mogły być zaliczone w ciężar kosztów uzyskania przychodów”.
Z pytania nie wynika, czy na butelkach koniaku zostanie umieszczone logo Państwa firmy. W praktyce fakt ten nie będzie miał jednak znaczenia. Z zacytowanego powyżej art. 23 ust. 1 pkt 23 updof oraz art. 16 ust 1 pkt 28 updop wynika jednoznacznie, że zakup alkoholu nie jest kosztem uzyskania przychodów. W związku z tym, jeżeli zakup tego rodzaju towarów odbył się w listopadzie, Państwa firma nie zaliczy poniesionych wydatków do kosztów uzyskania przychodów i co do zasady nie dokona od nich odliczenia VAT. Odliczenie byłoby możliwe jedynie w przypadku, gdyby Państwo zdecydowali się zastosować art. 88 ust. 3 pkt 3 ustawy o VAT. Zgodnie z nim, w sytuacji gdy podatnik nieodpłatnie przekazuje towary, których zakup nie stanowi dla niego kosztów uzyskania przychodów, może odliczyć zapłacony przy ich zakupie VAT, pod warunkiem opodatkowania tego rodzaju czynności VAT.
Odliczenie VAT od prezentów zakupionych dla kontrahentów po 1 grudnia br.
Jeżeli Państwa firma otrzyma fakturę zakupu koniaku w grudniu, to zastosowanie znajdą znowelizowane przepisy ustawy o VAT. W obowiązującym od 1 grudnia br. stanie prawnym podstawowe znaczenie dla określenia, czy można odliczyć VAT od ponoszonego przez podatnika wydatku, będzie miał związek wydatku ze sprzedażą opodatkowaną. W związku z uchyleniem w art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT bez znaczenia pozostanie fakt, czy ponoszony wydatek może zostać zaliczony do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym.
W praktyce oznacza to, że podatnicy zyskają prawo do odliczania VAT od wydatków, które nie stanowią kosztów uzyskania przychodów, jeżeli wydatki te są związane z prowadzoną przez nich sprzedażą opodatkowaną.
Ponieważ poniesione przez Państwa spółkę wydatki mają służyć podtrzymywaniu dobrych kontaktów z dotychczasowymi kontrahentami, co będzie miało przełożenie na korzystanie przez nich w przyszłości ze świadczonych przez Państwa firmę usług, z całą pewnością są one związane z prowadzoną przez Państwa działalnością opodatkowaną. W związku z tym będzie Państwu przysługiwało prawo do odliczenia VAT zapłaconego przy zakupie przekazywanych kontrahentom koniaków.
Ponieważ teraz przysługuje prawo do odliczenia VAT, to gdy nie są to prezenty o małej wartości, to trzeba pamiętać, że według organów podatkowych przekazanie to trzeba będzie opodatkować VAT. O obowiązku opodatkowania przekazania decyduje to, czy prawo do odliczenia przysługiwało, a nie to, czy podatnik faktycznie z odliczenia skorzystał. Podatnik nie ma wyboru.
Obowiązek opodatkowania przekazania na cele związane z prowadzonym przedsiębiorstwem nie wynika z przepisów art. 7 ust. 2 i 3 ustawy. Potwierdzają to również sądy administracyjne.
• art. 86 ustawy z 11 marca 2004 r.o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535; ost.zm. - ustawa zmieniająca na dzień oddawania materiałów do druku nie została jeszcze opublikowana
Katarzyna Wojciechowska
ekspert w zakresie VAT