Obowiązek zapłaty opłaty skarbowej
Opłata skarbowa funkcjonuje w większości państw europejskich, w przedwojennej Polsce znana była jako opłata stemplowa dopiero po wojnie została zastąpiona dzisiejszą opłatą skarbową. Opłata skarbowa obok opłaty administracyjnej jest daniną publiczną związaną z działaniami administracji publicznej na wniosek indywidualnych osób.
Zgodnie z ustawą o opłacie skarbowej, obowiązkowi opłaty skarbowej podlegają przede wszystkim dokonywane czynności w sprawach z zakresu administracji publicznej takie jak:
- dokonanie czynności urzędowej na podstawie zgłoszenia lub na wniosek;
- wydanie zaświadczenia na wniosek;
- złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenia pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu – bądź kopii w sprawie z zakresu administracji publicznej bądź w postępowaniu sądowym;
- wydanie zaświadczenia lub zezwolenia przez podmiot inny niż organ administracji rządowej bądź samorządowej w związku z wykonywaniem przez taki podmiot zadań z zakresu administracji publicznej. Jak również złożenie w takim podmiocie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa bądź prokury.
Wysokość opłaty zależna jest od poniesionych kosztów zakresu czynności oraz pracy, którą ponosi dany urząd. Natomiast jeśli chodzi o pełnomocnictwa podstawą wysokości opłaty jest ich ilość. Analizując przepisy należy stwierdzić, że wysokość opłaty jest również zależna od wielkości spodziewanej korzyści finansowej.
Przykładowe stawki opłaty skarbowej prezentuje poniższa tabela.
Sporządzenie aktu małżeństwa |
84 zł |
Decyzja o zmianie nazwiska i imienia albo nazwiska lub imienia |
37 zł |
Zatwierdzenie projektu budowlanego |
47 zł |
Decyzja o nabyciu obywatelstwa polskiego |
217 zł |
Zezwolenie na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej |
12 750 zł |
Resztę stawek za opłaty skarbowe można znaleźć w załączniku do ustawy o opłacie skarbowej.
Czynności zwolnione od opłaty skarbowej
Zwolnieniom od opłaty skarbowej podlegają:
• sporządzenie aktu urodzenia lub zgonu;
• przyjęcie oświadczenia o uznaniu dziecka lub o nadaniu dziecku nazwiska męża matki;
• dokonanie wpisu do rejestru podmiotów prowadzących agencje zatrudnienia;
• zmiany wpisu do rejestru podmiotów prowadzących agencje zatrudnienia;
• udzielenie informacji w związku z wyceną dokonywaną przez rzeczoznawcę majątkowego na zlecenie organu administracji publicznej;
• następujące decyzje:
- decyzja umarzająca postępowanie lub wydawana w postępowaniu odwoławczym albo w trybie szczególnym,
- decyzje w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego,
- decyzje w sprawie dotacji przedmiotowych na zadania w dziedzinie rolnictwa,
- decyzje wydane przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej w ramach realizacji jego zadań w zakresie telekomunikacji,
NOWOŚĆ na Infor.pl: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej KUP TERAZ!
- decyzje w sprawie skargi pasażera lotniczego na naruszenie przez przewoźnika lotniczego przepisów rozporządzenia nr 261/2004/WE z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 295/91 (Dz. U. L 46 z 17.02.204, s. 1),
- decyzje o przyznaniu zwrotu podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej;
• poświadczenia zgodności odpisu, kopii lub wyciągu z pełnomocnictwa niepodlegającego opłacie skarbowej lub od niej zwolnionego;
• karta rejestracyjna wydawana szkole;
• niektóre zaświadczenia w tym:
- zaświadczenie wydawane w interesie publicznym,
- zaświadczenie wydawane w związku z ubieganiem się o wydanie zezwolenia upoważniającego do przekraczania granicy, przewidzianego w umowach międzynarodowych o ułatwieniach w małym ruchu granicznym, w celach służbowych lub w związku z wykonywanymi czynnościami urzędowymi lub społecznymi,
- zaświadczenie w sprawach poszukiwania osób zaginionych w czasie działań wojennych lub w związku z tymi działaniami,
- zaświadczenie w sprawie ekshumacji, przewozu i sprowadzenia zwłok lub szczątków zwłok ludzkich.
Załącznik do ustawy przewiduje ponadto wiele innych zwolnień w różnych grupach. Natomiast w przypadku, jeśli urząd mimo uiszczenia opłaty skarbowej nie wywiązał się ze swoich obowiązków można wnioskować o jej zwrot. Przy czym opłata skarbowa nie podlega zwrotowi po upływie pięciu lat licząc od końca roku, w którym dokonano jej zapłaty.
Podmioty zwolnione od opłaty skarbowej
Zwalnia się od opłaty skarbowej:
- pod warunkiem wzajemności, państwa obce, ich przedstawicielstwa dyplomatyczne, urzędy konsularne i siły zbrojne, międzynarodowe organizacje i instytucje oraz ich oddziały i przedstawicielstwa, korzystające na podstawie ustaw, umów lub powszechnie uznanych zwyczajów międzynarodowych z przywilejów i immunitetów, a także członków ich personelu i inne osoby zrównane z nimi, jeżeli nie są one obywatelami polskimi i nie mają miejsca stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
- jednostki budżetowe,
- jednostki samorządu terytorialnego,
- organizacje pożytku publicznego, jeżeli dokonują zgłoszenia lub składają wniosek o dokonanie czynności urzędowej albo wniosek o wydanie zaświadczenia lub zezwolenia - wyłącznie w związku z nieodpłatną działalnością pożytku publicznego w rozumieniu przepisów o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie,
- osoby, które dokonując zgłoszenia lub składając wniosek o dokonanie czynności urzędowej albo wniosek o wydanie zaświadczenia lub zezwolenia (pozwolenia, koncesji) albo składając dokument stwierdzający udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpis, wypis lub kopię przedstawią zaświadczenie o korzystaniu ze świadczeń pomocy społecznej z powodu ubóstwa,
- osoby fizyczne prowadzące czynną ochronę gatunkową oraz osoby fizyczne, których gospodarstwo rolne, leśne lub rybackie narażone jest na szkody wyrządzane przez gatunki zwierząt chronionych nieobjęte odszkodowaniem Skarbu Państwa - wyłącznie w zakresie przedmiotów opłaty skarbowej związanych z ochroną przyrody.
Zapłata opłaty skarbowej
Organem podatkowym właściwym w sprawach dotyczących opłaty skarbowej jest wójt (burmistrz, prezydent miasta).
Organem podatkowym właściwym miejscowo w sprawach opłaty skarbowej jest:
- od dokonania czynności urzędowej, wydania zaświadczenia oraz zezwolenia (pozwolenia, koncesji) - organ podatkowy właściwy ze względu na siedzibę organu lub podmiotu, który dokonał czynności urzędowej albo wydał zaświadczenie lub zezwolenie (pozwolenie, koncesję),
- od złożenia dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury oraz jego odpisu, wypisu lub kopii - organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce złożenia dokumentu.
Zapłaty opłaty skarbowej dokonuje się w kasie właściwego organu podatkowego lub na jego rachunek, a także u inkasenta, o ile został ustanowiony.
Składający wniosek lub pełnomocnictwo albo dokonujący zgłoszenia zobowiązany jest dołączyć dowód zapłaty należnej opłaty skarbowej, albo uwierzytelnioną kopię dowodu zapłaty, nie później niż w ciągu 3 dni od chwili powstania obowiązku jej zapłaty. Dowód zapłaty może mieć formę wydruku potwierdzającego dokonanie operacji bankowej.