Zmiana zasad wypłacania becikowego

Z początkiem przyszłego roku wchodzą w życie przepisy zmieniające zasady wypłacania jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka, tzw. becikowego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu urodzenia dziecka. Wypłata tych świadczeń ponownie będzie uzależniona od przedstawienia zaświadczenia, że matka dziecka pozostawała pod opieką medyczną nie później niż od 10. tygodnia ciąży do porodu. Wzór zaświadczenia określony jest w rozporządzeniu Ministra Zdrowia.

Przepis, zgodnie z którym, aby otrzymać becikowe, kobieta musiała przedstawiać zaświadczenie, że co najmniej od 10. tygodnia ciąży pozostawała pod opieką ginekologa, nie jest nowy. Został wprowadzony pod koniec 2009 r., jednak wobec licznych protestów został na dwa lata zawieszony. Okres ten miał być wykorzystany na przeprowadzenie kampanii informującej kobiety o tym, jak ważne jest przeprowadzanie badań lekarskich w jak najwcześniejszym okresie ciąży.

Resort zdrowia podkreślał, że w opinii ekspertów okres do 10. tygodnia ciąży jest najważniejszy dla rozwoju zarodka i płodu. Od 17 dnia do siódmego tygodnia powstaje większość narządów i tkanek. W tym okresie zarodek jest najbardziej podatny na działanie czynników szkodliwych, które mogą powodować powstanie wad wrodzonych lub znaczne uszkodzenie zarodka i jego śmierć. Wczesne i częste wizyty ciężarnej u ginekologa pozwalają na szybkie podjęcie działań profilaktycznych bądź leczniczych w przypadkach występowania powikłań lub zagrożeń we wczesnym okresie ciąży.

Protestujący argumentowali, że w niektórych regionach Polski na wizytę u ginekologa długo się czeka, organizacje kobiece przekonywały, że nie zawsze kobieta wie o tym, że jest w ciąży już w 10. tygodniu. Przypominano również, że prawo nie powinno działać wstecz, dlatego wymóg ten nie powinien dotyczyć kobiet, które były w ciąży dłużej niż 10 tygodni. Gdy przepis zaczął obowiązywać, urzędnicy wypłacający "becikowe" nie byli zorientowani, od kogo żądać zaświadczeń, od kogo nie, zaś resorty pracy i zdrowia nie zawsze były zgodne w interpretacji tego przepisu.

MPiPS w porozumieniu z Ministerstwem Zdrowia postanowiło zawiesić kwestionowany wymóg do końca 2011 r. W marcu zeszłego roku znowelizowano ustawę dotyczącą wypłacania "becikowego", w myśl której do końca tego roku, aby otrzymać świadczenia, wystarczy udowodnić co najmniej jedną wizytę u ginekologa lub położnej w czasie ciąży.

Ustawę autorstwa LPR, wprowadzającą tzw. becikowe, Sejm uchwalił w grudniu 2005 r. Jednorazową zapomogę w wysokości 1 tys. zł otrzymują wszystkie matki, niezależnie od dochodu. Jeśli rodzina uprawniona jest do zasiłku rodzinnego, czyli jej dochód netto nie przekracza 504 zł miesięcznie na osobę (583 zł, gdy w rodzinie jest dziecko niepełnosprawne), możliwe jest także uzyskanie dodatku rodzinnego z tytułu urodzenia dziecka, również w wysokości 1 tys. zł.

Pisemny wniosek o "becikowe" składa się w urzędzie gminy lub w ośrodku pomocy społecznej (tam, gdzie wypłacane są świadczenia rodzinne) w terminie 12 miesięcy od dnia narodzin dziecka.