Prawne podsumowanie marca 2012 r.

RYNEK FINANSOWY

W dniu 2 marca 2012 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o ostateczności rozrachunku w systemach płatności i systemach rozrachunku papierów wartościowych oraz zasadach nadzoru nad tymi systemami, ustawy o niektórych zabezpieczeniach finansowych oraz ustawy - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2012 r., poz. 173), którą:

- rozszerzono zakresy definicji „systemu płatności” oraz „systemu rozrachunku papierów wartościowych” o formalne porozumienia dotyczące samych rozliczeń;

- wprowadzono definicję „systemu interoperacyjnego”;

- rozszerzono zakres uprawnień Prezesa Narodowego Banku Polskiego wobec podmiotów, co do których istnieje uzasadnione podejrzenie, że prowadzą system płatności lub system rozrachunku papierów wartościowych bez wymaganej zgody;

- rozszerzono katalog  przedmiotów zabezpieczeń finansowych o wierzytelność kredytową;

- rozszerzono listę przedmiotów, które mogą zostać wykorzystane w celu wykonania zobowiązań upadłego uczestnika systemu płatności lub systemu rozrachunku papierów wartościowych.

POSTĘPOWANIE ADMINISTRACYJNE I PODATKOWE

W dniu 7 marca 2012 r. weszła w życie nowelizacja ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2011 r. Nr 186, poz. 1100), którą:

- wprowadzono obowiązek zakładania i prowadzenia tzw. metryki sprawy w postępowaniach administracyjnych i podatkowych;

- wskazano, że metryka sprawy może zostać założona w formie pisemnej bądź elektronicznej i jest ona na bieżąco aktualizowana;

- doprecyzowano, że w treści metryki sprawy powinny być wskazane wszystkie osoby, które uczestniczyły w podejmowaniu czynności w danym postępowaniu, jak równie wszystkie podejmowane przez te osoby czynności wraz z odpowiednim odesłaniem do dokumentów.

DZIAŁALNOŚĆ SĄDÓW POWSZECHNYCH

W dniu 28 marca 2012 r. weszła w życie nowelizacja ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r. Nr 203, poz. 1192), którą:

- wprowadzono wiele zmian w zakresie organizacji polskiego wymiaru sprawiedliwości;

 

- uregulowano tryb postępowania w sprawach rozpatrywania skarg i wniosków dotyczących działalności sądów powszechnych;

- wskazano, że nie będą podlegały rozpatrzeniu skargi w zakresie dotyczącym orzeczniczej działalności sądów;

- wskazano, że skargi lub wnioski zawierające treści znieważające lub słowa powszechnie uznawane za obelżywe będą również pozostawiane bez rozpatrzenia.

ORDYNACJA PODATKOWA

W dniu 31 marca 2012 r. wejdzie w życie art. 4 ustawy z dnia 22 grudnia 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z realizacją ustawy budżetowej, który wprowadzi nowelizację ustawy - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2011 r. Nr 291, poz. 1707). Na mocy tej nowelizacji:

- zostaną zmodyfikowane zasady zaokrąglania podstaw opodatkowania, o których mowa w art. 30a ust. 1 pkt 1 - 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz kwot podatków od nich, co ma uniemożliwić m. in. unikanie podatku od oszczędności z tytułu lokat bankowych (tzw. jednodniowych);

- zostanie wprowadzona zmiana dotycząca obliczania podstawy opodatkowania dochodów (przychodów) z: 1) odsetek od pożyczek (z wyjątkiem gdy udzielanie pożyczek jest przedmiotem działalności gospodarczej), 2) odsetek i dyskonta od papierów wartościowych oraz 3) odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku podatnika lub w innych formach oszczędzania, przechowywania lub inwestowania (z wyjątkiem środków pieniężnych związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą) i pobieranych od nich kwot podatku.

ORZECZNICTWO TK

W dniu 16 listopada 2011 r. Trybunał Konstytucyjny (dalej „TK”) wydał wyrok, w którym uznał, że przepis Rozporządzenia Rady nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. (Dz. Urz. UE L 12 z 16.01.2001, s. 1, ze zm.), zakładający wyłączenie udziału dłużnika przed sądem pierwszej instancji w postępowaniu o stwierdzenie wykonalności orzeczenia sądu państwa członkowskiego Unii Europejskiej, nie narusza konstytucyjnego prawa do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy (sygn. akt SK 45/09).

Warto podkreślić, że był to pierwszy wyrok polskiego TK w sprawie badania zgodności prawa pochodnego Unii Europejskiej z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej.

Maciej Szulikowski

radca prawny i partner zarządzający

M. Szulikowski i Partnerzy Kancelaria Prawna