Tylko ugoda sądowa korzysta ze zwolnienia podatkowego

Inwestycja budowlana prowadzona w sąsiedztwie może być bardzo uciążliwa dla właścicieli okolicznych nieruchomości. Ponieważ taka inwestycja wpływa na prawa właścicieli nieruchomości sąsiednich, inwestorzy często decydują się na wypłatę odszkodowań za spowodowane niedogodności czy spadek wartości gruntu. Poszkodowany musi jednak pamiętać, że odszkodowanie uzyskane na podstawie ugody pozasądowej będzie opodatkowane.

Zgodnie z ustawą z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.) odszkodowania, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, zasadniczo są zwolnione z podatku. Oznacza to, że jeżeli podstawę do dochodzenia odszkodowania stanowi jakiś przepis prawa, np. kodeksu cywilnego, podatnik nie musi płacić podatku. Jednak ustawodawca wprowadza wiele wyjątków od tej zasady. Jednym z nich jest wyłączenie ze zwolnienia odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe. Jeżeli ugoda wynikałaby z ugody sądowej, podatnik miałby prawo do skorzystania ze zwolnienia.

Przychód z odszkodowania przyznanego na podstawie ugody pozasądowej jest przychodem z tzw. innych źródeł i podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych według skali. Od takiego przychodu podmiot, który je wypłacił, nie pobiera zaliczki na podatek dochodowy. Podatnik sam musi wykazać je w zeznaniu rocznym i opodatkować. Przychody z innych źródeł wykazuje się na formularzu PIT-36.