Jak rozliczyć samochód otrzymany w darowiźnie

Do tego samochodu planuję wykonanie przyczepy towarowej do przewożenia rekwizytów i scenografii. W związku z tym proszę o odpowiedzi na następujące pytania:

- Jak zaewidencjonować samochód (jest nowy, jego wartość wynosi 38 171,50 zł)?

- Jak go amortyzować?

- Jaką dokumentację dotyczącą użytkowania powinniśmy prowadzić?

- Jak rozliczać przejazdy i zakup paliwa?

RADA

Darowany samochód należy przyjąć do ewidencji środków trwałych (na podstawie umowy) i amortyzować od miesiąca następującego po miesiącu wprowadzenia samochodu do ewidencji. Stawka amortyzacyjna wynosi 20%. Wszelkie wydatki dotyczące zakupionego paliwa i przejazdów związane z danym samochodem mogą być zaliczane do kosztów bieżącej działalności. W związku z tym, że samochód będzie środkiem trwałym, nie ma potrzeby prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu. Przyczepa towarowa wykonana do otrzymanego samochodu, w zależności od jej wartości, będzie stanowiła odrębny środek trwały lub wyposażenie. Szczegóły - w uzasadnieniu.

UZASADNIENIE

W umowie darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku (art. 888 Kodeksu cywilnego). Na skutek umowy darowizny nastąpiło, w tym przypadku, przeniesienie własności samochodu na Czytelniczkę.

Przepisy updof nie mają zastosowania do przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn (art. 2 ust. 1 pkt 3 updof). Czytelniczka prowadząca działalność gospodarczą nie zaliczy wartości otrzymanej darowizny do przychodów z tego źródła, jednak z tytułu otrzymanego w drodze darowizny samochodu powstanie obowiązek rozliczenia się z podatku od spadków i darowizn.

Nabyte w darowiźnie składniki majątku mogą być jednak zaliczane do środków trwałych w działalności gospodarczej. Amortyzacji podlegają bowiem stanowiące własność lub współwłasność podatnika, nabyte lub wytworzone we własnym zakresie, kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania:

1) budowle, budynki oraz lokale będące odrębną własnością,

2) maszyny, urządzenia i środki transportu,

3) inne przedmioty

- o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy leasingu, zwane środkami trwałymi (art. 22a ust. 1 updof). W związku z tym, że otrzymany samochód jest Pani własnością, należy go przyjąć do ewidencji środków trwałych na podstawie zawartej umowy darowizny. Wartość początkową samochodu otrzymanego w formie darowizny należy ustalić według wartości rynkowej z dnia nabycia, chyba że umowa darowizny określa tę wartość w niższej wysokości. W tym przypadku wartością początkową będzie podana w pytaniu wartość samochodu wynosząca 38 171,50 zł.

Dokonane od ustalonej w ten sposób wartości początkowej odpisy amortyzacyjne będą stanowić koszt uzyskania przychodu. Przepisy updof, co do zasady, nie zaliczają do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych nabytych nieodpłatnie, jednak przepisy te nie mają zastosowania do składników otrzymanych w drodze darowizny (art. 23 ust. 1 pkt 45a updof).

WAŻNE!

Odpisy amortyzacyjne dokonane od środka trwałego otrzymanego w darowiźnie stanowią koszt uzyskania przychodu.

Do kosztów uzyskania przychodów można zaliczać również wydatki związane z eksploatacją środka trwałego, czyli m.in. wydatki na zakup paliwa, koszty naprawy oraz przejazdów. Potwierdza to Urząd Skarbowy w Hajnówce w postanowieniu z 18 lipca 2007 r., sygn. PD-I/415-7/07, w którym czytamy:

(...) podatnik ma prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu koszty związane z eksploatacją samochodu, jeżeli jest jego właścicielem, pojazd wykorzystywany jest do działalności gospodarczej oraz jest dopuszczony do ruchu. Nie ma znaczenia, kto jest wpisany w dowodzie rejestracyjnym, gdyż wpis ten nie przesądza o własności pojazdu. (...) Z wniosku wynika, że Pan X stał się właścicielem samochodu dnia 03.01.2007 r., nabywając go w formie darowizny przedsiębiorstwa od matki i od tego dnia wykorzystuje go w prowadzonej działalności.

Nowy samochód osobowy należy amortyzować z zastosowaniem metody liniowej. Polega ona na dokonywaniu odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej, która nie jest zmieniana przez cały okres amortyzacji. Można dokonywać odpisów amortyzacyjnych w równych ratach co miesiąc, w równych ratach co kwartał albo jednorazowo na koniec roku podatkowego.

Roczna stawka amortyzacyjna dla samochodu osobowego zgodnie z Klasyfikacją Środków Trwałych wynosi 20%. Samochód osobowy zaklasyfikowany jest do Grupy 7 KŚT. Samochód należy amortyzować stopniowo przez okres 5 lat. Roczny odpis amortyzacyjny w tym przypadku w pięciu kolejnych latach wyniesie zatem 7634,30 zł. Jak już napisano, odpisy amortyzacyjne mogą stanowić koszt uzyskania przychodu.

Czytelniczka wspomniała w pytaniu, że firma zamierza wykonać przyczepę towarową do danego środka transportu. Przyczepa będzie stanowiła odrębny środek trwały, jeśli jej wartość będzie wyższa od 3500 zł. Zgodnie z Klasyfikacją Środków Trwałych przyczepa powinna być zaklasyfikowana do grupy 7, symbol - 748. Roczna stawka amortyzacyjna dla przyczepy wynosi 14%. Jeśli wartość przyczepy nie przekroczy 3500 zł, będzie stanowiła ona wyposażenie.

• art. 888 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. Nr 16, poz. 93; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 82, poz. 557

• art. 2 ust. 1 pkt 3, art. 22a ust. 1, art. 23 ust. 1 pkt 45a ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 211, poz. 1549

Justyna Tarantowicz

księgowa