Kategorie

Czy płacone przez spółkę składki na ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej pracowników stanowią przychód tych pracowników ze stosunku pracy

inforCMS
 
WYROK WSA - GŁÓWNA TEZA
Opłacane z majątku spółki składki na ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej pracowników (członków najwyższych władz spółki) stanowią przychód tych pracowników ze stosunku pracy (nieodpłatnych świadczeń), o którym mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sytuacja, w której składka opłacana jest przez inną osobę niż ta, w której interesie majątkowym zawierana jest umowa powoduje powstanie przychodu u osoby, na rzecz której zawierana jest umowa. Jest to bowiem odstępstwo od zasady pokrywania kosztów ubezpieczenia przez podmiot, którego interesów umowa dotyczy.

Bez znaczenia jest, że umowa ubezpieczenia ma charakter umowy zbiorowej (bezimiennej). Umowa ubezpieczenia dotyczy bowiem 34 członków władz i najwyższego kierownictwa spółki wobec osób trzecich, spółki i spółek zależnych umowie ubezpieczenia a pracodawca posiada pełne dane osobowe dotyczące osób objętych ubezpieczeniem co umożliwia proporcjonalne przypisanie przychodu konkretnemu pracownikowi.

W katalogu zwolnień przedmiotowych (art. 21 i art. 52-52a updof) ustawodawca nie wymienił składek ponoszonych przez pracodawcę na rzecz pracowników, dlatego też - jako świadczenie pieniężne ponoszone na rzecz pracownika - są one przychodem pracownika ze stosunku pracy, od którego zgodnie z art., 31 updof, zakład pracy jako płatnik obowiązany jest obliczyć i pobrać zaliczkę na podatek dochodowy.

KOMENTARZ EKSPERTA Zgodnie z zasadą powszechnego opodatkowania, wynikającej z art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Za przychód ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych, o czym stanowi art. 12 ust. 1 ww. ustawy.

Mając na uwadze powyższe przepisy stwierdzić należy, że w przypadku zawarcia zbiorowej (bezimiennej) umowy ubezpieczenia wartość zapłaconej składki na ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej pracowników - członków najwyższych władz spółki - stanowi dla nich przychód ze stosunku pracy w postaci nieodpłatnego świadczenia. Bowiem przedmiotem ubezpieczenia jest odpowiedzialność cywilna ubezpieczonego za szkody wyrządzone spółce lub osobom trzecim wskutek uchybień w wykonywaniu funkcji władz lub dyrekcji spółki. W wyniku zawarcia umowy ubezpieczony nie jest zobowiązany do uiszczania składek ubezpieczeniowych na rzecz zakładu ubezpieczeń - składki opłaca spółka, nie zaś ubezpieczeni. Dlatego też po stronie ubezpieczonych powstało przysporzenie w ich majątku, co powoduje powstanie przychodu podlegającego opodatkowaniu. Gdyby doszło do zaistnienia ewentualnego zdarzenia określonego w umowie ubezpieczenia, np. w postaci wyrządzenia szkody spółce lub osobom trzecim na skutek powstania uchybień w wykonywaniu obowiązków członka zarządu lub dyrekcji spółki, pracownik objęty przedmiotowym ubezpieczeniem nie będzie zobowiązany do zapłaty odszkodowania za wyrządzone szkody.

Wyrok skomentowała
Agnieszka Dziekan-Arasimowiczpracownik jednego z urzędów skarbowych

STAN FAKTYCZNY
W skierowanym do Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, Spółka zwróciła się z zapytaniem, czy uiszczone przez spółkę (ubezpieczającego) składki z tytułu umowy odpowiedzialności cywilnej członków władz spółki (ubezpieczonych), stanowią dla członków władz - zatrudnionych na podstawie umowy o pracę - świadczenie ze stosunku pracy (nieodpłatne świadczenie), o którym mowa w art. 12 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, ze zm.), dalej: u.p.d.f. .

Wnioskodawca zaznaczył, że zakresem ubezpieczenia objętych jest 34 członków władz i najwyższego kierownictwa spółki wobec osób trzecich, spółki i spółek zależnych. Przedmiotem ubezpieczenia jest odpowiedzialność cywilna ubezpieczonego za szkody wyrządzone spółce lub osobom trzecim wskutek uchybień w wykonywaniu funkcji władz lub dyrekcji spółki. Spółka podkreśliła, iż w wyniku zawarcia umowy ubezpieczony (członek władz spółki) nie jest zobowiązany do uiszczania składek ubezpieczeniowych na rzecz zakładu ubezpieczeń - składki te opłacane są przez spółkę. Wyraziła pogląd, że składki nie stanowią dla ubezpieczonego faktycznie otrzymanego przychodu, będąc przychodem zakładu ubezpieczeń a ewentualna wypłata odszkodowania wynikającego z umowy ma być zrealizowana na rzecz poszkodowanego.

Zdaniem wnioskodawcy pojęcie „nieodpłatne świadczenie”, o którym mowa w art. 12 u.p.d.f., obejmuje swoim zakresem przysporzenie uzyskane od osób trzecich, przejawiające się wzrostem wartości majątku podatnika. W jego opinii, umowa ubezpieczenia zawarta przez spółkę na rzecz członków jej władz nie powoduje otrzymania przez te osoby żadnych świadczeń. Beneficjentem ubezpieczenia jest bowiem zawsze osoba trzecia a nie ubezpieczony członek władz spółki. We wniosku podniesiono, że korzyści, jakie może osiągnąć ubezpieczony polegają na tym, iż - w sytuacji zaistnienia okoliczności określonych w umowie - nie będzie on musiał płacić odszkodowania za wyrządzoną przez siebie szkodę. Takie korzyści nie mają, zdaniem wnioskodawcy, charakteru przychodowego. Ubezpieczony nie uzyskuje bowiem w ten sposób żadnych wartości pieniężnych, jak również innych świadczeń. Dlatego też nie podlegają one opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Naczelnik Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego, postanowieniem z 12 maja 2005 r. nr PDIII/415/1/41/05AB uznał, że stanowisko podatnika zawarte we wniosku jest nieprawidłowe. Organ podatkowy I instancji wskazał, iż zgodnie z art. 822 § 1 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2000 r., Nr 94, poz. 1037 ze zm.), dalej: KC, przez umowę odpowiedzialności cywilnej zakład ubezpieczeń zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, względem których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo osoba, na rzecz której została zawarta umowa ubezpieczenia. Zaznaczył, że gdy składki ubezpieczenia opłacane są przez inną osobę niż ta, w której interesie majątkowym zawierana jest umowa, to po stronie ubezpieczonego powstaje przychód. W efekcie, jeżeli ubezpieczonym jest pracownik a podmiotem opłacającym składki ubezpieczenia pracodawca, to w takiej sytuacji powstaje przychód, o którym mowa w art. 12 ust. 1 u.p.d.f..

W zażaleniu na w/w postanowienie Spółka zarzuciła, iż organ podatkowy błędnie zrekonstruował stan faktyczny zawarty we wniosku. Zaznaczył, że odpowiedzialność osób piastujących stanowiska kierownicze ma charakter odpowiedzialności deliktowej (za czyn zabroniony) i osobistej. Musi ona pozostawać w związku przyczynowo - skutkowym z czynem niedozwolonym popełnionym przez konkretną osobę. Podkreśliła, iż umowy zawierane przez nią z Zakładem Ubezpieczeniowym zabezpieczają na okoliczność niemożności spełnienia świadczenia odszkodowawczego przez osobę, na której spoczywa odpowiedzialność deliktowa.

Zdaniem wnioskodawcy powoduje to, że ubezpieczeniem objęta jest pewność uzyskania tego odszkodowania a tym samym przedmiot ubezpieczenia nie ma nic wspólnego z osobami fizycznymi i nie wchodzi w stosunki prawne pomiędzy ściśle określonymi osobami fizycznymi i dokonującą ubezpieczenia spółką. Tym bardziej, iż płacone przez spółkę składki ubezpieczenia nie są przyporządkowane personalnie do określonej osoby (jedna składka obejmuje grupę osób nie wymienionych imiennie w polisie). Wskazano również, że zakres odpowiedzialności poszczególnych osób jest różny w zależności od zajmowanego stanowiska i sprawowanej funkcji, będąc związany z danym stanowiskiem a nie z konkretną osobą wymienioną z imienia i nazwiska.

Dyrektor Izby Skarbowej we Wrocławiu, decyzją z 12 sierpnia 2005 r. nr PD II 415/58/05, odmówił zmiany objętego zażaleniem postanowienia. Przywołując treść art. 12 ust. 1 u.p.d.f. uzasadniał, że za przychód ze stosunku pracy uważa się również wartość nieodpłatnych świadczeń wynikającą z opłacanych przez pracodawcę składek związanych z objęciem pracownika ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone pracodawcy w trakcie wykonywania pracy. Podkreślił, iż dla powstania po stronie pracownika przychodu z pracy istotne znaczenie ma, że w wyniku realizacji takiej umowy ubezpieczeniowej pracownik zostaje zwolniony z konieczności zapłacenia odszkodowania za wyrządzoną przez siebie szkodę. Dodał, że zwolnienie ubezpieczonego z obowiązku opłacenia składki oznacza, iż finansowane za ubezpieczonego przez zakład pracy składki ubezpieczenia należy traktować jako nieodpłatne świadczenia uzyskiwane przez pracownika.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej skutkiem realizacji zawieranych przez wnioskodawcę umów jest zwolnienie osób ubezpieczonych z obowiązku zapłaty odszkodowania za szkodę powstałą na skutek własnego działania lub zaniechania gdyż zaspokojenie ewentualnych roszczeń poszkodowanego pokryte zostanie przez ubezpieczyciela. Dlatego też należy - jego zdaniem - uznać, że w tym zakresie spółka realizuje na rzecz osoby ubezpieczonej (pracownika) nieodpłatne świadczenie, o którym mowa w art. 12 ust 1 u.p.d.f. Wielkość tego przychodu odpowiada wartości składek ubezpieczeniowych zapłaconych za ubezpieczonego przez spółkę (pracodawcę), tj. wydatkom, jakie pracownik musiałby ponieść na własne ubezpieczenie, gdyby sam finansował składki tego ubezpieczenia.

Organ odwoławczy podzielił pogląd, iż zawarcie przedmiotowej umowy zabezpiecza spółkę na okoliczność niemożności spełnienia świadczenia odszkodowawczego przez ubezpieczonego pracownika. Zaznaczył jednak, że podmiotem ubezpieczonym w tej sytuacji nie jest lecz pracownicy spółki piastujący określone stanowiska. Dlatego też, ewentualnym beneficjentem tego ubezpieczenia są również osoby ubezpieczone, na których ciąży odpowiedzialność za skutki wynikające z ich własnego działania lub zaniechania.

W skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej Spółka, przywołując argumentację zawartą w zażaleniu na postanowienie organu I instancji, zarzuciła naruszenie zapisów art. 14b § 2 i § 5 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej: O.p., w związku z art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 u.p.d.f. i art. 805 i art. 822 KC, w postaci odmowy uchylenia postanowienia zawierającego pisemną informację o zakresie zastosowania przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie podatnika wydanej z naruszeniem wskazanych przepisów prawa, mającym wpływ na wynik sprawy. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania i kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w spornych umowach ubezpieczenia spółka występuje jednocześnie jako ubezpieczający i ubezpieczony.
Argumentowano, iż umowy te dotycząc ubezpieczeń o charakterze majątkowym nie chronią żadnego dobra należącego do członków zarządu i kierownictwa spółki. Tym samym przedmiotem tych umów są prawa majątkowe należące do spółki a nie do członków zarządu. Skarżąca spółka motywowała, że zawarcie tego typu umów nie zwalnia członków zarządu oraz członków kierownictwa spółki od odpowiedzialności cywilnej i naprawienia szkody wyrządzonej winą umyślną, a więc w zakresie odpowiedzialności, jaką ponoszą wobec spółki członkowie zarządu oraz pozostali pracownicy. W efekcie członkowie zarządu i kierownictwa spółki nie zyskują ani ochrony ubezpieczeniowej swoich aktywów, ani nie są całkowicie zwolnieni od określonego typu odpowiedzialności.

Skarżąca spółka uznała, iż organ odwoławczy błędnie ocenił prawidłowość udzielonej przez organ I instancji interpretacji. Podniosła, że w sprawie niewłaściwie zastosowano przepis prawa materialnego do stanu faktycznego przedstawionego we wniosku. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej we Wrocławiu nie podzielił zarzutów strony skarżącej i wniósł o oddalenie skargi.


STANOWISKO I ARGUMENTACJA WSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2007 r. sprawy (sygn. akt I SA/Wr56/07) ze skargi podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 12 sierpnia 2005 r. w przedmiocie odmowy zmiany postanowienia Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego we Wrocławiu w sprawie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie - oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku WSA we Wrocławiu stwierdził co następuje.

Przedmiotem skargi podatnika jest powołana w sentencji wyroku decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu odmawiająca zmiany postanowienia Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego we Wrocławiu w sprawie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych składek opłacanych przez w/w spółkę z tytułu umowy odpowiedzialności cywilnej członków władz spółki.

Zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), właściwość sądów administracyjnych obejmuje sprawowanie kontroli decyzji i innych rozstrzygnięć administracyjnych w oparciu o kryterium ich zgodności z prawem. Zauważa się, że uchylenie przez sąd zaskarżonego aktu następuje tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub w wyniku naruszenia przepisów prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Takie wady nie występują w rozpoznawanej sprawie.

Po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji, analizując przedstawiony we wniosku stan faktyczny i prawny sprawy, Sąd stwierdza, że skarga nie może być uwzględniona gdyż ocena przeprowadzonego postępowania oraz stanowiska zawartego w rozstrzygnięciu nie dają podstaw do uchylenia tej decyzji. Na wstępie Sąd wskazuje, iż interpretacje co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, o których mowa w art. 14a i nast. Ordynacji podatkowej, stanowią ocenę prawną stanowiska pytającego (podatnika, płatnika...) w jego indywidualnej sprawie. Wnoszący zapytanie jest obowiązany do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz własnego stanowiska w sprawie, interpretacja przepisów prawa podatkowego podejmowana przez organ podatkowy jest zdeterminowana zarówno przedstawionym we wniosku stanem faktycznym jak i zajętym w sprawie stanowiskiem pytającego. W ramach interpretacji organ podatkowy winien dokonać oceny tego stanowiska na podstawie przytoczonych przepisów prawa.

Na postanowienie w sprawie interpretacji wnioskodawcy przysługuje zażalenie. Przy czym należy zaznaczyć, że w przypadku zażalenia na postanowienie w przedmiocie interpretacji nie mamy do czynienia z trybem stricte odwoławczym (patrz: C. Kosikowski (...), Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2006, s. 110 i nast). W postępowaniu odwoławczym chodzi wyłącznie o kontrolę objętego zażaleniem postanowienia, nie zaś o ponowne rozpoznanie sprawy, której dotyczy zaskarżone postanowienie (patrz: B. Brzeziński, M. Masternak, Interpretacja wiążących interpretacji w Ordynacji podatkowej, Monitor Podatkowy 2005, nr 4, s. 13). W przeciwieństwie do postępowania odwoławczego, uregulowanego w Dziale IV Ordynacji podatkowej, tzn. postępowania w którym następuje ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tej samej sprawy podatkowej, która wcześniej była przedmiotem postępowania przed organem I instancji, w postępowaniu uregulowanym w art. 14b § 5 Ordynacji podatkowej odwoławczy organ podatkowy nie rozpoznaje ponownie sprawy i nie prowadzi postępowania dowodowego (przepisy dotyczące interpretacji tylko w ograniczonym zakresie odsyłają do Działu IV), lecz dokonuje kontroli postanowienia zawierającego interpretację.

Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że Sąd również dokonuje oceny prawidłowości udzielonej przez organ podatkowy I instancji ,a następnie skontrolowanej przez organ odwoławczy interpretacji, tj. oceny przedstawionego w pierwotnym wniosku stanu faktycznego w kontekście obowiązujących przepisów prawa. Zauważa się, a co także podniósł organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, że występując z zapytaniem wskazała, iż spółka występuje jako ubezpieczyciel finansujący składki ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej członków swoich władz, czyli osób ubezpieczonych. W skardze natomiast spółka znacznie zmodyfikowała stan faktyczny opisany we wniosku stwierdzając, że ubezpieczonym i ubezpieczającym jest ten sam podmiot.

Powyższe, ze wskazanych wyżej powodów, nie może mieć znaczenia dla oceny prawidłowości interpretacji dokonanej w zaskarżonej decyzji. Istota poddanego kognicji Sądu sporu sprowadza się zasadniczo do rozstrzygnięcia, czy w przedstawionej we wniosku sytuacji, tj. gdy (pracodawca i ubezpieczający) zawiera ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej na rzecz zatrudnionych na podstawie umowy o pracę pracowników (członków władz spółki i ubezpieczonych), opłacana przez spółkę składka ubezpieczeniowa stanowi dla pracowników przychód ze stosunku pracy, przejawiający się otrzymaniem nieodpłatnego świadczenia, stosownie do art. 12 ust. 1 u.p.d.f..

Treść art. 12 ust. 1 u.p.d.f. stanowi, że: „Za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za nie wykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych”. Przepis art. 11 ust. 1 u.p.s.a. normuje, iż przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-16, art. 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku’ kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Z cyt. art. 12 u.p.d.f. wynika, że dla celów opodatkowania podatkiem dochodowym termin „nieodpłatne świadczenie” obejmuje nie tylko działanie lub zaniechanie na rzecz innego podmiotu, gdyż jego zakresem objęte są wszelkie zjawiska i zdarzenia, których konsekwencją jest nieodpłatne przysporzenie w majątku innego podmiotu mające konkretny wymiar finansowy. Znajdująca się w aktach niniejszej sprawy polisa potwierdzająca zawarcie umowy ubezpieczenia wskazuje, iż skarżąca spółka (określona na pierwszej stronie polisy ubezpieczenia jako ubezpieczający i ubezpieczony zarazem) zawarła „bezimienne” ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej, której zakres i przedmiot ubezpieczenia dotyczył odpowiedzialności cywilnej 34 członków władz i najwyższego kierownictwa spółki wobec osób trzecich, spółki i spółek zależnych.

W umowie ubezpieczenia występuje jako ubezpieczyciel finansujący składki tego ubezpieczenia. Z treści postanowień umowy ubezpieczenia wynika, że faktycznie osobami (podmiotami) ubezpieczanymi są określeni bezimiennie członkowie władz spółki (§ 3 pkt 2 postanowień warunków ubezpieczenia), nie zaś sama spółka. Także postanowienia dotyczące przedmiotu i zakresu ubezpieczenia wyraźnie stanowią, że przedmiotem ubezpieczenia jest odpowiedzialność cywilna za szkody wyrządzone spółce lub osobom trzecim wskutek uchybień w wykonywaniu funkcji członka władz i dyrekcji spółki (§ 4 ust. 1 postanowień warunków ubezpieczenia). Za uchybienie zaś uważa się zawinione, nieumyślne działanie lub zaniechanie ubezpieczonego (§ 3 ust. 3 warunków ubezpieczenia).

Analiza postanowień umowy przeczy tym samym wywodom skargi, iż umowa ubezpieczenia nie chroni interesów członków władz (pracowników) spółki. Powyższe wskazuje, że sporne w sprawie ubezpieczenie skarżąca spółka zawarła na rzecz członków swoich władz, których działanie zostało ubezpieczone. Podsumowując stwierdza się, iż ubezpieczonymi, tj. faktycznymi beneficjentami spornej w sprawie umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, są członkowie władz spółki.

Skład orzekający w sprawie zauważa, że w następstwie zawarcia przez skarżącą spółkę jako pracodawcę umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej na rzecz pracowników (członków władz spółki), po stronie tych drugich powstała korzyść (przysporzenie). W przypadku ewentualnego zaistnienia okoliczności określonych w umowie, pracownik jako osoba ubezpieczona nie będzie musiał bowiem płacić odszkodowania za szkodę powstałą na skutek własnego działania lub zaniechania. Tak pojmowane przyszłe korzyści - z zastrzeżeniem spełnienia warunku - mają, wbrew stanowisku skarżącej spółki zaprezentowanemu w skardze, charakter przychodowy. Ponieważ składki ubezpieczeniowe finansowane są przez spółkę, a nie przez ubezpieczonych członków jej władz, dlatego w tym zakresie spółka realizuje na rzecz osoby ubezpieczonej (pracownika) nieodpłatne świadczenie, o którym mowa w art. 12 ust. 1 u.p.d.f. Opłacenie za pracownika składek ubezpieczeniowych stanowi nic innego jak tylko świadczenie pieniężne pracodawcy na rzecz pracownika powodujące przysporzenie w jego majątku.

Przysporzenie w majątku pracowników następuje pierwotnie już w momencie zawarcia umowy na rzecz objętych ubezpieczeniem pracowników. Opłacenie składki przez pracodawcę powoduje, że zmniejszeniu nie ulegają aktywa pracownika, co niewątpliwie miałoby miejsce w przypadku, gdyby to sam pracownik zawarł we własnym imieniu ubezpieczenie i sam opłacił składki.

Reasumując Sąd stwierdza, iż na gruncie prawa podatkowego opłacane z majątku spółki składki na ubezpieczenie, odpowiedzialności cywilnej pracowników (członków najwyższych władz spółki) stanowią przychód ze stosunku pracy (nieodpłatnych świadczeń), o którym mowa w art. 12 ust. 1 u.p.d.f.. Sytuacja, w której składka opłacana jest przez inną osobę niż ta, w której interesie majątkowym zawierana jest umowa powoduje powstanie przychodu u osoby, na rzecz której zawierana jest umowa. Jest to bowiem odstępstwo od zasady pokrywania kosztów ubezpieczenia przez podmiot, którego interesów umowa dotyczy. Dla rozstrzygnięcia sprawy bez znaczenia jest, że umowa ubezpieczenia ma charakter umowy zbiorowej (bezimiennej). Umowa ubezpieczenia dotyczy bowiem 34 członków władz i najwyższego kierownictwa spółki wobec osób trzecich, spółki i spółek zależnych umowie ubezpieczenia a pracodawca posiada pełne dane osobowe dotyczące osób objętych ubezpieczeniem co umożliwia proporcjonalne przypisanie przychodu konkretnemu pracownikowi.

Podsumowując: opłacenie przez pracodawcę składki ubezpieczeniowej na rzecz pracownika powoduje, że po stronie tego drugiego powstaje przychód ze stosunku pracy w postaci otrzymania nieodpłatnego świadczenia, co czyni chybionym zarzut naruszenia przez organy podatkowe regulacji zawartych w art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 u.p.d.f.. Należy też wskazać, że w katalogu zwolnień przedmiotowych (art. 21 i art. 52-52a u.p.d.f.) ustawodawca nie wymienił składek ponoszonych przez pracodawcę na rzecz pracowników, dlatego też - jako świadczenie pieniężne ponoszone na rzecz pracownika - są one przychodem pracownika ze stosunku pracy, od którego zgodnie z art., 31 u.p.d.f., zakład pracy jako płatnik obowiązany jest obliczyć i pobrać zaliczkę na podatek dochodowy.

Sąd nie dopatrzył się w sprawie również naruszenia powołanych przez skarżącego regulacji traktujących o umowach ubezpieczenia, tj. art. 805 i art. 822 KC. W kontekście powyższych wywodów traktujących o przychodach uzyskiwanych ze stosunku pracy bez znaczenia jest charakter umowy ubezpieczenia (ubezpieczenie majątkowe nie zaś osobowe), w sytuacji, gdy - co wyżej przesądzono - u pracowników objętych ubezpieczeniem, w wyniku zawartego na ich rzecz ubezpieczenia, powstaje przysporzenie majątkowe w postaci przychodu podatkowego przejawiającego się nieodpłatnym świadczeniem (art. 805 KC). Także poza sporem jest, że umowę ubezpieczenia można zawrzeć, jak ma to miejsce w sprawie, na rzecz osoby trzeciej (art. 808 KC). Sąd nie kwestionuje równocześnie faktu, który jednak nie ma wpływu na zmianę stanowiska w sprawie, iż przy umowie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zakład ubezpieczeń zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, względem których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo osoba, na rzecz której została zawarta umowa ubezpieczenia (art. 820 KC). W sprawie umowa ubezpieczenia czyni zadość powołanej regulacji.

W konsekwencji niezasadny jest zarzut naruszenia przepisów art. 14 b § 2 § 5 pkt 1 O.p. w związku z art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 u.p.d.f. i art. 805 i art. 822 KC. Organ odwoławczy słusznie bowiem odmówił uwzględnienia zażalenia skarżącej spółki i zmiany postanowienia organu I instancji zawierającego interpretację co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych składek ponoszonych przez Spółkę (pracodawcę i ubezpieczyciela) z tytułu umowy odpowiedzialności cywilnej członków władz spółki (ubezpieczonych i pracowników).

Z powyższych względów - uznając, iż interpretacja dokonana w zaskarżonej decyzji jest prawidłowa, Sąd na podstawie art. 151 powołanej na wstępie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

Źródło: Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 12 kwietnia 2007 r. (sygn. akt I S.A./Wr 56/07)
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Księgowość
    1 sty 2000
    26 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Podatek minimalny w CIT - kto zapłaci i jak będzie liczony?

    Podatek minimalny w CIT. Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (przygotowany w ramach Polskiego Ładu), przewiduje m.i. wprowadzenie nowego podatku – podatku minimalnego dla dużych korporacji. Przy czym korporacje na potrzeby podatku minimalnego rząd definiuje podobnym kluczem jak klasę średnią na potrzeby kalkulacji składki zdrowotnej.

    Ulga abolicyjna w PIT - zmiany 2021

    Ulga abolicyjna w PIT - zmiany 2021. Wejście w życie nowych przepisów ograniczających ulgę abolicyjną spowodowało, że od 1 stycznia 2021 r. polscy rezydenci podatkowi osiągający przychody w państwach, z którymi na mocy umów o unikaniu podwójnego opodatkowania stosuje się metodę proporcjonalnego odliczenia zapłacą wyższy PIT.

    Jaka inflacja w 2022 roku?

    Inflacja w 2022 roku. Rada Polityki Pieniężnej podtrzymuje strategię średniookresowego celu inflacyjnego na poziomie 2,5 proc. z symetrycznym przedziałem odchyleń +/- 1 pkt. proc. - wynika z opublikowanych przez NBP "Założeń polityki pieniężnej" na 2022 rok.

    Jak odzyskać pieniądze przelane pomyłkowo na inny rachunek bankowy?

    Pomyłkowy przelew - jak odzyskać pieniądze. Wykonując przelew bankowy należy upewnić się, czy numer rachunku odbiorcy jest właściwy. Rzecznik Finansowy ostrzega, że przelanie środków finansowych na zły numer rachunku, może skutkować całkowitą utratą pieniędzy. Jeśli jednak taki błąd nam się przydarzy, nie załamujmy się. Klienci instytucji finansowych dysponują pewnymi możliwościami prawnymi, by dochodzić zwrotu własnych pieniędzy. O szczegółach informuje Rzecznik Finansowy w przygotowanym poradniku, który powstał na bazie konkretnych spraw zgłaszanych przez klientów do biura Rzecznika Finansowego.

    Wysokość przeciętnego dochodu w gospodarstwach rolnych w 2020 r.

    Przeciętny dochód z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego wyniósł w 2020 r. 3819 zł - wynika z obwieszczenia Prezesa GUS opublikowanego w Monitorze Polskim.

    Klimat i biznes: oczekiwania po publikacji raportu IPCC

    Zmiany klimatu a biznes. Opublikowany w sierpniu szósty raport Międzyrządowego Zespołu ds. Zmiany Klimatu (IPCC) jednoznacznie potwierdza, że ograniczanie emisji CO2, a tym samym postępowania globalnego ocieplenia, absolutnie nie może być odkładane w czasie. Działać trzeba natychmiast. Dokument zawiera analizę badań z zakresu nauk o klimacie i jest podsumowaniem prac osób zajmujących się badaniem zjawiska zmian klimatu. W dobie nagłych i nieprzewidywalnych zjawisk pogodowych oraz innych skutków zmian klimatu, których teraz nie jesteśmy w stanie przewidzieć, sektor biznesu powinien zewrzeć szyki i wspólnie zastanowić się nad tym, jak sprostać negatywnym konsekwencjom aktywności przemysłowej i skutecznie zapobiegać dalszej degradacji środowiska. Stawka, jak wszyscy wiemy, jest wysoka. Ten temat komentuje dr Agata Rudnicka z Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego.

    Ulga dla dużych rodzin - rozwiązanie potrzebne, ale czy optymalne

    Ulga dla dużych rodzin to ruch we właściwym kierunku i rozwiązanie, które było potrzebne. Ale można mieć wątpliwości, czy podobnego efektu nie da się osiągnąć w inny sposób – powiedział ekonomista prof. Marek Kośny. Ekspert podkreślał też konieczność poprawy sytuacji mieszkaniowej rodzin.

    Jak uzyskać dni wolne na opiekę nad chorym dzieckiem?

    Opieka nad chorym dzieckiem. Rozpoczynający się okres jesienny sprzyja infekcjom, zwłaszcza u najmłodszych. Pracownicy, którzy muszą zaopiekować się chorym dzieckiem, mają dwie możliwości uzyskania w tym celu dni wolnych.

    Ulga dla samotnych rodziców w PIT (1,5 tys. zł) zamiast wspólnego rozliczenia

    Ulga dla samotnych rodziców w PIT. Poprawka zgłoszona do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zastąpi wspólne rozliczanie nową ulgą dla samotnych rodziców w wysokości 1,5 tys. zł. Wiceminister rodziny Barbara Socha zapewnia, że rozwiązania przewidziane w Polskim Ładzie będą dla rodziców korzystniejsze od obecnych.

    Podatek od nieruchomości a schematy podatkowe

    Schematy podatkowe nie omijają podatku od nieruchomości. Z wydanych w tym zakresie Objaśnień podatkowych wynika bezpośrednio, że Szef KAS jest zainteresowany także tym obszarem (str. 12). Wspiera to również kształt formularza MDR-1, w którym – w części, w której należy określić transakcje/zagadnienia obejmujące schemat podatkowy – wskazano dla przykładu: zwolnienia i definicje pojęcia budowla/budynek na gruncie podatku od nieruchomości.

    Polski Ład. Zmiany podatkowe z ulgą dla dużych rodzin

    Polski Ład. Sejmowa Komisja Finansów Publicznych przyjęła zmiany w ustawach podatkowych, jakie mają zostać wprowadzone w ramach Polskiego Ładu. Wśród wprowadzonych poprawek znalazł się zapis wprowadzający ulgę dla rodzin z czworgiem lub większą liczbą dzieci.

    E-faktury ustrukturyzowane od 2022 r. Czy znikną faktury papierowe?

    E-faktury ustrukturyzowane od 2022 r.. Nadciąga rewolucja w fakturowaniu. Znane do tej pory faktury papierowe, jak i stosowane obecnie faktury elektroniczne nie będą jedynymi dopuszczalnymi formami dokumentowania transakcji. Faktury ustrukturyzowane mają być wprowadzone na zasadach dobrowolności od 1 stycznia 2022 roku.

    Polski Ład - duże rodziny bez podatku

    Polski Ład. Jesteśmy otwarci na poprawkę w Polskim Ładzie wspierającą rodziny - powiedział rzecznik rządu Piotr Müller odpowiadając na pytanie o dodatkowe wsparcie podatkowe dla dużych rodzin. Dodał, że jest pakiet kilku rozwiązań wnoszonych przez parlamentarzystów PiS, są one poważnie rozważane.

    Stałe miejsce prowadzenia działalności a obecność pracowników

    Stałe miejsca prowadzenia działalności gospodarczej dla potrzeb podatku VAT jest istotne, ponieważ determinuje miejsce (kraj), na terytorium którego usługi powinny być opodatkowane. Jest to często kwestia sporna, będąca przedmiotem orzeczeń nie tylko krajowych sądów administracyjnych, ale także Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Ulga na powrót w PIT - zmiany od 2022 roku

    Ulga na powrót w PIT. Po konsultacjach związanych z podatkową częścią Polskiego Ładu, rząd zdecydował się zmienić niektóre z jego założeń, m.in. w zakresie konstrukcji ulgi na powrót. Przypomnijmy, że w pierwotnych założeniach Polskiego Ładu ulga na powrót miała mieć konstrukcję odliczenia od podatku indywidualnie wyliczonej kwoty, która miała być ustalona na podstawie podatku należnego za poprzednie lata.

    Czy darowizna od brata jest zwolniona z podatku?

    Darowizna od brata a podatek od spadków i darowizn. Czy darowizna, którą podatnik otrzyma od brata, podlega zwolnieniu z podatku zgodnie z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn?

    Praca zdalna a obowiązek składania deklaracji CIT-ST

    Deklaracja CIT-ST a praca zdalna. Pandemia wirusa COVID-19 wymusiła na pracodawcach zmiany organizacji pracy w zakładach pracy. Gdzie tylko było to możliwe, pracownicy zostali skierowani do wykonywania pracy w formie zdalnej (home office). Było to ogromne wyzwanie logistyczne, w których dotychczas praca była świadczona głównie stacjonarnie w siedzibie pracodawcy. Zmiana sposobu świadczenia pracy przez osoby zatrudnione wpłynęła na wiele kwestii z zakresu prawa pracy, między innymi wymusiła na rządzących zajęcie się tematem uregulowania pracy zdalnej. Przepisy w tym zakresie są obecnie konsultowane w ramach Rady Dialogu Społecznego. Praca zdalna stawia przed nami jednak o wiele więcej pytań. Jednym z problemów, jaki pojawia się w nawiązaniu do tego tematu, jest obowiązek składania deklaracji CIT-ST do urzędu skarbowego w przypadku, gdy pracodawca posiada zakłady (oddziały) na terenie innej jednostki samorządu niż siedziba przedsiębiorstwa. Czy w przypadku świadczenia pracy zdalnej przez pracowników również możemy mówić o obowiązku składania deklaracji CIT-ST przez podmioty, które przed pandemią nie były do tego zobowiązane?

    Polski Ład w podatkach - jak uniknąć negatywnych zmian

    Polski Ład w podatkach. Już teraz pojawiają się różne pomysły mające na celu uniknięcie negatywnych dla podatników skutków Polskiego Ładu. Są to np.: przekształcenie w spółkę z o.o., w spółkę komandytowo-akcyjną, ucieczka za granicę, przejście na ryczałt od przychodów ewidencjonowanych albo estoński CIT. Eksperci przestrzegają jednak: każdy przedsiębiorca musi indywidualnie przeanalizować, co mu się opłaca. Radzą też wstrzymać się jeszcze z decyzjami.

    Spłata zaległości jest bez VAT. Problem z korektą odliczenia

    Spłata zaległości a VAT. Kto zalega z podatkiem wobec gminy, może uregulować dług, przekazując jej własność rzeczy lub prawa majątkowego. Ale co w sytuacji, gdy wcześniej przy ich zakupie odliczył VAT naliczony?

    Polski Ład z pakietem ulg podatkowych

    Polski Ład. Już wkrótce podatnicy, po uchwaleniu projektu z dnia 28 czerwca 2021 roku o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw, będą mogli skorzystać z wybranych ulg podatkowych. Jakie muszą spełnić warunki, by móc po nie sięgnąć?

    Pośrednictwo w sprzedaży gwarancji a odliczenie VAT

    Transakcje pośrednictwa w sprzedaży rozszerzenia gwarancji. Podatnik prowadzący działalność handlową powinien ujmować w mianowniku proporcji VAT również, zwolnione z VAT, transakcje pośrednictwa w sprzedaży rozszerzenia gwarancji. Nie są one bowiem „pomocniczymi transakcjami finansowymi” - tak orzekł Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Zerowy PIT dla rodzin 4 plus

    Zerowy PIT. Rodzice co najmniej czwórki dzieci nie zapłacą podatku, jeśli ich wspólne dochody nie przekroczą 170 tys. zł rocznie. Taki jest najbardziej prawdopodobny wariant kolejnej poprawki klubu PiS do Polskiego Ładu - pisze "Dziennik Gazeta Prawna".

    Międzynarodowy Kongres Biur Rachunkowych już w październiku w Targach Kielce

    Spotkanie, to coś czego brakowało nam wszystkim w ostatnim czasie. A jeśli połączyć to z merytorycznymi wystąpieniami, warsztatami ze specjalistami, a także bankietem? To równanie oznacza tylko jedno – II Międzynarodowy Kongres Biur Rachunkowych! Patronem medialnym wydarzenia jest Infor.

    Usługi świadczone przez wspólnika na rzecz spółki komandytowej

    Spółka komandytowa. Organy podatkowe nie kwestionują zakupu usług doradczych od komplementariusza, o ile spełnione będą warunki uznania wydatku za koszt uzyskania przychodu.

    Efekty zwalczania luki VAT

    Zwalczanie luki VAT przyczynia się do tego, że rząd może o 80 mld zł zwiększyć prognozę dochodów na rok 2021 – powiedział wiceminister finansów Piotr Patkowski podczas konferencji „Uczciwy VAT, zysk dla wszystkich”.