Ewidencja w cenie sprzedaży brutto oznacza odchylenie kredytowe z tytułu VAT

RADA

Błędny zapis wynika z przyjęcia założenia, że odchylenia z tytułu VAT wynoszą 18,03% wartości towarów w cenie ewidencyjnej. Prawidłową wartość odchyleń z tytułu VAT liczymy, biorąc pod uwagę cenę sprzedaży brutto. Wartość ta liczona jest od ceny brutto (tj. 18,03%), i powinna być ewidencjonowana jako odchylenie kredytowe.

UZASADNIENIE

W przypadku ewidencji towarów w cenie ewidencyjnej wyliczenie odchyleń ma na celu doprowadzenie wartości zapasów towarów do ich wielkości rzeczywistych.

Z opisu wynika, że spółka ewidencjonuje towary w cenie sprzedaży.

Prawidłowy zapis powinien wyglądać następująco:

Wn „Towary” - cena sprzedaży brutto,

Ma „Odchylenie z tytułu marży”

Ma „Odchylenie z tytułu VAT” - 18,03% ceny sprzedaży brutto.

Spółka zaewidencjonowała odchylenia z tytułu VAT na koncie „Odchylenie z tytułu VAT” na stronę Wn, co w konsekwencji oznacza zwiększenie wartości towarów i podwyższenie kosztu własnego przy dokonanej sprzedaży. Dlatego koniecznie należy ustalić, od kiedy figuruje w księgach błędny zapis. Powinien być on niezwłoczne skorygowany. Ponieważ wpływa to na wysokość podatku dochodowego, spółka będzie musiała również korygować wysokość podstawy opodatkowania i zapłacić podatek od różnicy.

Jeżeli okaże się, że kwota korekty jest istotna, należy ją zaksięgować jako błąd podstawowy. W przypadku nieistotnej kwoty ewidencja następuje w księgach bieżącego okresu.

Prawidłowa ewidencja sprzedaży według cen sprzedaży brutto obejmuje księgowania:

1. Faktury za zakup towarów:

Wn „Rozliczenie zakupu towarów” - kwota netto,

Wn „VAT naliczony” - kwota VAT,

Ma „Rozrachunki z dostawcami” - kwota brutto.

2. Faktury korygujące wystawione przez dostawców - zwiększające wartość kupionych towarów:

Wn „Rozliczenie zakupu towarów” - kwota netto,

Wn „VAT naliczony” - kwota VAT,

Ma „Rozrachunki z dostawcami” - kwota brutto.

3. Faktury korygujące wystawione przez dostawców - zmniejszające wartość kupionych towarów:

Wn „Rozliczenie zakupu towarów” - kwota netto storno,

Wn „VAT naliczony” - kwota VAT storno,

Ma „Rozrachunki z dostawcami” - kwota brutto storno.

4. Faktury VAT za przewóz (rozładunek) kupionych towarów:

Wn „Koszty według rodzaju” - kwota netto,

Wn „VAT naliczony” - kwota VAT,

Ma „Rozrachunki z dostawcami” - kwota brutto.

5. Przyjęcie towarów do magazynu według cen ewidencyjnych - w cenie sprzedaży brutto:

Wn „Towary” - cena sprzedaży brutto,

Ma „Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów z tytułu marży”,

Ma „Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów z tytułu VAT”,

Ma „Rozliczenie zakupu towarów” - cena zakupu (kwota netto).

6. Faktura VAT za sprzedane towary:

Wn „Rozrachunki z odbiorcami” - kwota brutto,

Ma „VAT należny” - kwota VAT,

Ma „Sprzedaż towarów” - kwota netto.

7. Wydanie towarów - według ceny ewidencyjnej:

Wn „Koszt sprzedanych towarów”,

Ma „Towary”.

8. Wyliczenie i ewidencja odchyleń cen towarów od cen ewidencyjnych:

Wn „Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów”,

Wn „Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów z tytułu VAT”,

Ma „Koszty sprzedanych towarów”.

Z odchyleniem kredytowym mamy do czynienia wtedy, gdy cena ewidencyjna jest wyższa niż cena rzeczywista. Odchylenie debetowe następuje w odwrotnym przypadku - gdy rzeczywista cena zapasów jest wyższa od ceny ewidencyjnej. Dlatego jeżeli cena ewidencyjna obejmuje również VAT należny, oznacza to, że jednostka prowadzi ewidencję towarów w cenie sprzedaży brutto. VAT może być ewidencjonowany tylko na stronie Ma konta „Odchylenia od cen ewidencyjnych z tytułu VAT”.

Przykład

Spółka ABC prowadzi ewidencję towarów w cenie sprzedaży brutto. Na 10 maja 2007 r. konta spółki wykazują następujące salda:

- konto „Towary” - 2318 zł,
- konto „Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów z tytułu VAT” - 418 zł saldo Ma,
- konto „Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów z tytułu marży” - 316,60 zł saldo Ma.

Sprzedano posiadane zapasy towarów. Utarg w kasie fiskalnej wyniósł 2318 zł, w tym VAT (według stawki 22%) - 418 zł.

Ewidencja księgowa

Rozliczenie odchyleń i prawidłowa ewidencja wyglądają następująco:

1. Rozchód towarów w cenie ewidencyjnej:

Wn„Koszt sprzedanych towarów” 2 318,00

Ma„Towary” 2 318,00

2. Przychód ze sprzedaży towarów:

Wn„Rozrachunki z odbiorcami” 2 318,00

Ma„VAT należny” 418,00

Ma„Przychody ze sprzedaży” 1 900,00

3. Wyliczenie i ewidencja odchyleń cen towarów od cen ewidencyjnych:

Wn„Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów z tytułu marży” 316,60

Wn„Odchylenia od cen ewidencyjnych towarów z tytułu VAT” 418,00

Ma„Koszt sprzedanych towarów” 734,60

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Przychody: 1900 zł

Koszt własny: 2318 zł - 734,6 zł = 1583,4 zł (cena zakupu towarów)
- art. 34 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości - j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 208, poz. 1540

Bożena Zdunek

księgowa