REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Uprawnienia rodzicielskie - zmiany od 1 stycznia 2010 r.

Renata Majewska
Niezależny ekspert z zakresu prawa pracy, prawnik, doświadczony szkoleniowiec w dziedzinie prawa pracy, w tym w praktycznym rozliczaniu wynagrodzeń. Autorka licznych artykułów poświęconych praktycznym aspektom stosowania prawa pracy i ubezpieczeń społecznych. Autorka licznych artykułów publikowanych w: Monitorze Prawa Pracy i Ubezpieczeń, Dzienniku Gazeta Prawna.
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Od 1 stycznia nowe przepisy wzmocniły uprawnienia rodzicielskie pracowników. Modyfikacje polegają głównie na przyznaniu dodatkowych urlopów macierzyńskich matce i ojcu dziecka, opiekunom adopcyjnym oraz wprowadzeniu odrębnego urlopu ojcowskiego.

Wymiar wprowadzanych od 1 stycznia 2010 r. dodatkowych urlopów macierzyńskich oraz urlopu ojcowskiego będzie się zwiększał stopniowo w kolejnych latach, aż do 2014 r., kiedy zostaną osiągnięte docelowe wymiary tych urlopów.

Autopromocja

Dodatkowy urlop macierzyński dla matki dziecka

Od 1 stycznia 2010 r. pracownica ma prawo do dobrowolnego dodatkowego urlopu macierzyńskiego bezpośrednio po zakończeniu podstawowego urlopu macierzyńskiego (art. 182 1 § 1 Kodeksu pracy). Dodatkowy urlop macierzyński wynosi od 1 stycznia 2010 r. i w 2011 r. maksymalnie:

• 2 tygodnie na dziecko urodzone jako jedyne przy porodzie,

• 3 tygodnie w przypadku urodzenia podczas jednego porodu dwóch lub więcej dzieci.

Podane wymiary urlopu w latach 2012-2013 wydłużą się odpowiednio do 4 i 6 tygodni, a od 2014 r. - docelowo do 6 i 8 tygodni.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Pracownica ma prawo do dodatkowego urlopu macierzyńskiego po wykorzystaniu podstawowego macierzyńskiego (art. 182 1 § 1 Kodeksu pracy). Choć przepisy tego nie rozstrzygają, nie będzie ona mogła wziąć dodatkowego urlopu macierzyńskiego po rezygnacji z podstawowego urlopu macierzyńskiego, najwcześniej po 14 tygodniach po porodzie (art. 180 § 5 Kodeksu pracy). Resztę podstawowego urlopu macierzyńskiego w takiej sytuacji będzie bowiem mógł odbierać pracownik - ojciec wychowujący dziecko. Podstawowy urlop macierzyński nie zostanie więc wykorzystany w całości przez pracownicę i dlatego matce nie będzie wolno w momencie jego przerwania przejść na dodatkowy urlop macierzyński. W takiej sytuacji z dodatkowego urlopu macierzyńskiego będzie miał prawo skorzystać ojciec dziecka (art. 182 2 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy).

WAŻNE!

Dodatkowy urlop macierzyński przysługuje pracownicy dopiero po wykorzystaniu podstawowego urlopu macierzyńskiego.

Kodeks pracy określa maksymalne wymiary dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Kobieta może złożyć wniosek o udzielenie krótszego urlopu, z tym że w wymiarze tygodnia bądź jego wielokrotności (art. 182 1 § 2 Kodeksu pracy). W związku z tym pracownica, która urodziła jedno dziecko, może się domagać 1 tygodnia lub 2 tygodni dodatkowego urlopu wypoczynkowego. Jeśli urodziła przynajmniej dwoje dzieci przy jednym porodzie, przysługuje jej 1 tydzień, 2 albo 3 tygodnie. Tydzień dodatkowego urlopu macierzyńskiego odpowiada przy tym 7 dniom kalendarzowym (art. 183 1 § 1 Kodeksu pracy).

Pracodawca będzie udzielał tego urlopu jednorazowo, dlatego pracownica powinna się zastanowić, ile chce dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Jeśli np. złoży podanie o 1 tydzień, a potem zechce go przedłużyć, pracodawca ma prawo jej odmówić.

Aby otrzymać dodatkowy urlop macierzyński, pracownica będzie musiał złożyć pisemny wniosek do pracodawcy najpóźniej na 7 dni przed rozpoczęciem urlopu (art. 182 1 § 5 Kodeksu pracy). Pracodawca będzie musiał wniosek uwzględnić. Przepisy nie zawierają wzoru takiego wniosku.

W trakcie dodatkowego urlopu macierzyńskiego będzie przysługiwać zasiłek macierzyński (art. 29 ust. 5 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zwana dalej ustawą zasiłkową).

Przepisy o dodatkowych urlopach macierzyńskich stosujemy od 1 stycznia 2010 r. Skorzysta z nich zatem kobieta, której podstawowy urlop macierzyński zakończy się dokładnie 31 grudnia 2009 r. bądź później.

Przykład

Pracownica przebywa na 20-tygodniowym podstawowym urlopie macierzyńskim z tytułu urodzenia jednego dziecka przy porodzie, który kończy się 30 grudnia 2009 r. Do pracy powinna wrócić 31 grudnia 2009 r., ale chce wziąć 2 tygodnie dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Jednak pracodawca odrzucił jej podanie. Postąpił w ten sposób słusznie. Dodatkowy urlop macierzyński przysługuje bezpośrednio po podstawowym urlopie macierzyńskim (bez dnia przerwy), ale najwcześniej od 1 stycznia 2010 r. W tym przypadku dzień przerwy (31 grudnia 2009 r.) między podstawowym urlopem macierzyńskim a ewentualnym dodatkowym urlopem macierzyńskim pozbawia pracownicę prawa do dodatkowego urlopu.

Od 1 stycznia 2010 r. można przebywać na dodatkowym urlopie macierzyńskim i jednocześnie pracować zawodowo w niepełnym wymiarze, jednak nie wyższym niż połowa etatu (art. 182 1 § 4 i 5 Kodeksu pracy). W tym celu pracownica będzie musiała złożyć pisemny wniosek, najpóźniej na 7 dni przed rozpoczęciem takiego zatrudnienia, wskazując:

• wymiar czasu pracy, w jakim zamierza świadczyć pracę - np. 1/3 etatu, ale maksymalnie 1/2 etatu,

• okres łączenia dodatkowego urlopu macierzyńskiego z dorabianiem - równy bądź krótszy od dodatkowego urlopu macierzyńskiego.

Pracodawca ma obowiązek uwzględnić prawidłowo złożony wniosek. W takim przypadku dodatkowy urlop macierzyński należy się w ramach pozostałego dobowego wymiaru czasu pracy zatrudnionej, wolnego od pracy. Wówczas takiej sytuacji zasiłek macierzyński będzie trzeba zmniejszyć stosownie do ograniczonego wymiaru czasu pracy (art. 29 ust. 7 ustawy zasiłkowej).

Wniosek o podjęcie zatrudnienia w trakcie dodatkowego urlopu macierzyńskiego pracownica będzie mogła złożyć osobno. Nie ma jednak przeszkód, aby połączyć go z wnioskiem o udzielenie dodatkowego urlopu macierzyńskiego.

WAŻNE!

W trakcie dodatkowego urlopu macierzyńskiego pracownica może wykonywać pracę maksymalnie na 1/2 etatu.

Pracownica przebywająca na dodatkowym urlopie macierzyńskim albo dorabiająca w trakcie tego urlopu korzysta z ochrony przed utratą pracy. Pracodawca nie może jej w tym okresie wypowiedzieć umowy o pracę. Jej zwolnienie z pracy jest wówczas dopuszczalne wyjątkowo w dwóch sytuacjach:

• pracownica sam zasłużyła na zerwanie z nią współpracy z jej winy bez wypowiedzenia (naruszyła podstawowe obowiązki służbowe, popełniła przestępstwo, w sposób zawiniony utraciła uprawnienia konieczne do pracy na zajmowanym stanowisku) i zgodziła się na to zakładowa organizacja związkowa, do której zatrudniona należy albo którą skutecznie poprosiła o obronę (art. 177 § 1 Kodeksu pracy),

• za wypowiedzeniem w związku z ogłoszeniem upadłości czy likwidacji pracodawcy (art. 177 § 4 Kodeksu pracy).

 

Więcej na ten temat przeczytasz w artykule pod tytułem "Jakie zmiany dotyczące uprawnień rodzicielskich wejdą w życie od 1 stycznia 2010 r." w dwutygodniku MONITOR prawa pracy i ubezpieczeń nr 23/09

 

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Podatek u źródła (WHT) w świetle nowych technologii

Podatek u źródła (WHT) może stanowić wyzwanie dla branży informatycznej, w kontekście stale rozwijającej się technologii. Z chęci świadczenia kompleksowych usług, przedsiębiorstwa nabywają różnego rodzaju oprogramowania, dostępy do platform, usługi w chmurze, serwery, urządzenia przemysłowe czy usługi niematerialne. Wykorzystanie najnowszej technologii jest niezbędne, aby oferowane usługi pozostały konkurencyjne na rynku. Często dostawcami takich produktów są zagraniczne spółki, co rodzi wątpliwości – czy nabycie tego rodzaju usług wiąże się z ryzykiem w podatku u źródła?

Obligacje skarbowe - czerwiec 2024 r. Zmiana oprocentowania obligacji oszczędnościowych (detalicznych)

Ministerstwo Finansów w komunikacie z 24 kwietnia 2024 r. poinformowało o oprocentowaniu i ofercie obligacji oszczędnościowych Skarbu Państwa nowych emisji, które będą sprzedawane w czerwcu 2024 roku. Oprocentowanie i marże tych obligacji uległy zmianie w porównaniu do oferowanych w maju br. Od 27 maja można nabywać nową emisję obligacji skarbowych w drodze zamiany.

Zwrot podatku z Austrii – ile, dla kogo, jak uzyskać (formalności)

Austria to zyskujący na popularności kierunek emigracji zarobkowej wśród Polaków. Jeśli podejmowane zatrudnienie jest legalne, z łatwością można ubiegać się o zwrot podatku z tego kraju. Wysokość zwrotu może być naprawdę spora, przy małym nakładzie wysiłku ze strony podatnika. 

Dłuższy okres ważności znaków akcyzy do końca 2024 r.

Aktualnie znajdują się w legalnej sprzedaży wyroby winiarskie oznaczone znakami akcyzy, których ważność została przedłużona do 31 grudnia 2024 r.

Sanatorium na koszt ZUS 2024 - choroby psychosomatyczne. Nerwice, lęki, depresja, ciężki stres i inne. Jak uzyskać skierowanie?

Zakład Ubezpieczeń Społecznych informuje, że cały czas – także w 2024 roku - można skorzystać z rehabilitacji leczniczej w sanatorium na koszt ZUSu. Dotyczy to różnych schorzeń, także psychosomatycznych. 

Podatek od nieruchomości w przypadku najmu lokali mieszkalnych. Kiedy stawka niższa a kiedy nawet 28 razy wyższa?

Wynajęcie swojego mieszkania lub domu nie zwalnia właściciela z obowiązku zapłaty podatku od nieruchomości. Ale w tym przypadku wątpliwe jest jaka stawka podatku od nieruchomości jest właściwa. Ta dla budynków mieszkalnych, czy dla budynków mieszkalnych zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej? Problem jest istotny, bo ta druga stawka jest ponad 28 razy wyższa.

Jak długo przechowywać firmowe dokumenty podatkowe?

Jak długo przechowywać firmowe dokumenty podatkowe? Przepisy wskazują na obowiązek przechowania dokumentacji podatkowej do czasu upływu okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego, czyli przez pięć lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (o ile nie został zawieszony/przerwany bieg terminu przedawnienia).

Wniosek o zaliczenie nadpłaty na przyszłe podatki

Wniosek o zaliczenie nadpłaty na przyszłe podatki. Podatnikowi przysługuje możliwość złożenia wniosku o zaliczenie w całości lub w części nadpłaty podatku na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Ma do tego prawo, gdy spełnione są przesłanki zawarte w przepisach Ordynacji podatkowej.

Ulgi w spłacie podatków (odroczenie, rozłożenie na raty, umorzenie). Dla kogo? Kiedy? Warunki udzielenia

Ordynacja podatkowa przewiduje w szczególnych sytuacjach możliwość zastosowania wobec podatnika trzech ulg w spłacie podatków lub zaległości podatkowej. Chodzi o odroczenie terminu płatności, rozłożenie zapłaty na raty lub umorzenie całości lub części podatku lub zaległości podatkowej. Kiedy można liczyć na taki gest fiskusa?

Kontrola podatkowa: czy musi być zapowiedziana. Zasada i wyjątki

Kontrola podatkowa, to oczywiście nic przyjemnego dla podatnika ale czasem się zdarza. Na taką okoliczność trzeba być przygotowanym. W szczególności warto wiedzieć, że taka kontrola z urzędu skarbowego powinna być w większości przypadków zapowiedziana z 7-dniowym wyprzedzeniem. Ale od tej zasady są niestety liczne wyjątki. Zobaczmy co na ten temat mówią przepisy.

REKLAMA