REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Czy należy obciążyć VAT nieodpłatne nabycie akcji przez pracowników

Ewa Michalak

REKLAMA

Spółka akcyjna po wejściu na giełdę przeznaczyła pewna część akcji dla swoich pracowników. Została podjęta uchwała, w efekcie której – w ramach prawa poboru – pracownicy nabyli nieodpłatnie akcje opłacone z kapitału zapasowego spółki, pochodzącego z zysku wypracowanego w ubiegłych latach. Pracownicy nie ponieśli żadnych wydatków związanych z ich nabyciem. Czy nieodpłatne nabycie akcji przez pracowników, w ramach prawa poboru, zgodnie z przyjętą uchwałą skutkuje zapłatą VAT? Czy należy tę czynność potraktować jako dostawę towarów i opodatkować należnym VAT w wysokości 22%?
RADA
Nie. Emisja akcji nie mieści się w zakresie przedmiotowym ustawy o VAT. Nie stanowi ona dostawy towarów. Nie jest bowiem spełniony podstawowy warunek do uznania jej za dostawę, a mianowicie nie dochodzi w niej do przeniesienia prawa rozporządzania towarem jak właściciel. Nieodpłatne nabycie akcji jest zatem czynnością niepodlegającą opodatkowaniu VAT. Nabycie akcji nie spełnia również definicji usługi. Tak więc, dokonując czynności nieodpłatnego przekazania pracownikom akcji, nie należy naliczać VAT, tym bardziej w wysokości 22%.
UZASADNIENIE
Aby stwierdzić, czy dana czynności podlega opodatkowaniu VAT lub ogóle regulacjom ustawy o VAT, należy najpierw określić, czy wykonana czynność jest dostawą towarów bądź świadczeniem usług.
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają bowiem:
• odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług,
eksport towarów,
import towarów,
• wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju,
• wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
Przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Natomiast każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów, jest świadczeniem usług. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w Państwa przypadku. Nie dochodzi bowiem do przeniesienia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, ponieważ akcje nie są towarem.
 
WAŻNE!
Nieodpłatne przekazanie akcji nie stanowi dostawy towarów, gdyż w przypadku emisji akcji nie następuje przeniesienie prawa do rozporządzania nimi jak właściciel. Akcje nie mieszczą się bowiem w terminie „towar”, są dobrem niematerialnym.
Należy również nadmienić, że jako odpłatne świadczenie usług traktuje się również nieodpłatne świadczenie usług niebędące dostawą towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług. Warunkiem jest, aby świadczenie to było związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub w części.
Opodatkowaniu VAT podlega wyłącznie działalność o charakterze gospodarczym. Zdefiniowane w art. 15 pojęcie działalności gospodarczej nie obejmuje działań polegających na emisji akcji. Emisja akcji, nie mieszcząc się w zakresie przedmiotowym ustawy o podatku VAT, jest zatem czynnością niepodlegającą opodatkowaniu tym podatkiem.
Nie stanowi ona dostawy towarów, gdyż w przypadku emisji akcji nie następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel. Akcje nie są towarem, są dobrem niematerialnym. Spółka, która „wypuszcza” akcje, ma na celu zgromadzenie kapitału, a nie świadczenie tego typu usług. Natomiast osoba, która nabywa akcje (akcjonariusz), traktuje to jako pewną inwestycję czy lokatę kapitału.
 
WAŻNE!
Emisja akcji nie jest świadczeniem usług, ponieważ jej celem jest - ze strony emitenta - zgromadzenie kapitału, a nie świadczenie usługi, a dla akcjonariusza - inwestycja lub lokata kapitału.
Z podobnym stanowiskiem w nieco innej sprawie, ale z tego zakresu, możemy się spotkać w decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie nr PP2/4407-92/05 z 20 czerwca 2005 r. W uzasadnieniu czytamy, że „zgodnie jednocześnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Emisja akcji nie jest natomiast ani dostawą towarów, ani świadczeniem usług na terytorium kraju w rozumieniu art. 7 ust. 1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Jak wynika z powyższego, emisja akcji nie mieści się w katalogu czynności opodatkowanych podatkiem VAT, a co za tym idzie, nie daje podatnikowi prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z emisją akcji.
Należy w tym miejscu podkreślić, iż podatek naliczony podlega odliczeniu, gdy towary lub usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych w sposób bezpośredni, a tym samym bezsporny. Przy zakupie przez podatnika wykonującego czynności opodatkowane usług doradczych, audytorskich, usług przygotowywania i przeprowadzenia kampanii medialnej czy też usług doradztwa finansowego w związku z przeprowadzoną przez niego emisją akcji, czyli realizacją czynności niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT, pomimo tego, że pozyskany z tego tytułu kapitał posłuży czynnościom opodatkowanym, to podatek naliczony z tytułu nabycia tych usług nie podlega odliczeniu, ponieważ usługi te nabyte były w bezpośrednim związku z emisją akcji, a więc czynnością niepodlegającą opodatkowaniu, a tylko w pośrednim z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą podlegającą opodatkowaniu”.
 
• art. 5 ust. 1, art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 2, art. 15 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 143, poz. 1029
Ewa Michalak
ekspert w zakresie VAT
Źródło: Biuletyn VAT

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Przełom dla przedsiębiorców. Rząd zapowiada darmową aplikację do paragonów i duże zmiany w podatkach

Darmowa aplikacja do wystawiania paragonów, e-paragony, łatwiejsze rozliczanie VAT oraz nowe zasady interpretacji podatkowych – to najważniejsze elementy pakietu deregulacyjnego przedstawionego przez ministra finansów Andrzeja Domańskiego oraz Macieja Berka z KPRM. Rząd zapowiada uproszczenie prowadzenia działalności gospodarczej i bardziej przyjazny kontakt przedsiębiorców z administracją.

Zmiany w VAT od października 2026 r. Odpowiedzialność solidarna także przy MPP i usługach niematerialnych (np. księgowych, doradczych, reklamowych)

Podzielona płatność w VAT nie ochroni już zawsze nabywcy przed odpowiedzialnością solidarną ze sprzedawcą. Od października 2026 r. w ustawie o VAT pojawi się szereg wyjątków. Procedowany obecnie w Sejmie rządowy projekt nowelizacji ustawy o VAT oraz ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników ma m.in. na celu częściowe wyłączenie ochrony, jaką daje mechanizm podzielonej płatności (MPP, split payment) przed zastosowaniem odpowiedzialności solidarnej. Jak czytamy w uzasadnieniu tego projektu, nowelizacja ma w ramach MPP zastosować odwołanie się do instytucji nadużycia prawa. Skutkiem tego przepisów przewidujących odstąpienie od wymierzenia sankcji VAT dla płacących w MPP nie będzie się stosować do podatnika, który wiedział, że faktura zapłacona z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności potwierdza czynności dokonane w warunkach nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o VAT. Ponadto odpowiedzialnością solidarną zostaną objęte niektóre usługi niematerialne – np. księgowe, doradcze, reklamowe. Zmiany te mają obowiązywać już od 1 października 2026 r.

Czy nieodzyskana kaucja za opakowania może być kosztem podatkowym?

Wprowadzenie systemu kaucyjnego może rodzić pytania dotyczące skutków podatkowych związanych z nieodzyskaniem kaucji za opakowania. Jedno z nich, przedstawione przez samorządową instytucję kultury, było przedmiotem interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (interpretacja z 25 maja 2026 r., sygn. 0111-KDIB1-3.4010.143.2026.1.JG).

Czy sprzedaż e-waluty z gry komputerowej jest zwolniona z VAT?

Rozwój rynku cyfrowego powoduje, że coraz częściej pojawiają się wątpliwości dotyczące zasad opodatkowania transakcji z wykorzystaniem wirtualnych aktywów. Jednym z takich zagadnień była możliwość zastosowania zwolnienia z VAT do sprzedaży waluty wykorzystywanej wyłącznie w grze komputerowej.

REKLAMA

Wakacje od składek ZUS w 2026 r. - nowy formularz wniosku RWS

ZUS udostępnił w lipcu 2026 r. nową wersję wniosku RWS o wakacje składkowe. Od początku wprowadzenia ulgi do ZUS-u wpłynęło ponad 3,28 mln wniosków, a wartość zwolnień z opłacania składek przekroczyła 4,2 mld zł. W województwie kujawsko-pomorskim złożono 155,5 tys. wniosków, a kwota przyznanych zwolnień wyniosła blisko 203 mln zł.

NSA: przychody z dzierżawy znaku towarowego mogą być opodatkowane ryczałtem

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 czerwca 2026 r. (II FSK 1023/23) odniósł się do kwestii kwalifikacji przychodów uzyskiwanych z dzierżawy znaku towarowego wycofanego z działalności gospodarczej do majątku prywatnego. Rozstrzygnięcie ma istotne znaczenie praktyczne, ponieważ przesądza o możliwości opodatkowania takich przychodów ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych oraz wskazuje, że o ich kwalifikacji decyduje charakter zawartej umowy, a nie sam przedmiot dzierżawy.

Sposób i tryb przeprowadzenia przetargów oraz rokowania na zbycie nieruchomości

Sposób przeprowadzenia przetargów na nieruchomości publiczne oraz tryb ich realizacji – wraz z procedurą rokowań po nieskutecznych postępowaniach – to kluczowe kwestie dla firm, inwestorów i osób prywatnych zainteresowanych zakupem nieruchomości Skarbu Państwa lub samorządów. Cały proces opiera się na zasadach jawności, konkurencyjności i ścisłych regułach formalnych, które mają zapewnić transparentność i maksymalną efektywność ekonomiczną.

Nabycie udziału w pierwszym mieszkaniu bez PCC - zwolnienie podatkowe obejmuje też udział we własności

NSA orzekł, że zwolnienie z PCC przy nabyciu pierwszego mieszkania dotyczy również sytuacji, gdy nabywamy tylko udział w nieruchomości. Nowy wyrok z 23.06.2026 r. to przełom: NSA podkreślił, że skarbówka błędnie interpretowała przepisy – celem zwolnienia jest umożliwienie nabycia pierwszego mieszkania na preferencyjnych warunkach, niezależnie od tego, czy kupujemy całą nieruchomość, czy udział.

REKLAMA

MF ograniczy ochronę split payment? Przedsiębiorcy alarmują ws. odpowiedzialności solidarnej w VAT

Projekt zmian dotyczących odpowiedzialności solidarnej za VAT wywołał poważne obawy wśród przedsiębiorców. Dotychczas zastosowanie mechanizmu podzielonej płatności (split payment) chroniło nabywcę przed odpowiedzialnością za zaległości podatkowe sprzedawcy. Nowelizacja przewiduje jednak wyjątki, w których fiskus będzie mógł sięgnąć także do kupującego – nawet jeśli zapłata została dokonana prawidłowo.

Lato pod okiem fiskusa. Mandat za wodę i za pizzę – sezon na paragony już trwa

Mandat 2,5 tys. zł za błędną stawkę VAT na pizzy z krewetkami i 500 zł kary za butelkę wody sprzedaną bez paragonu – dwie głośne sprawy ostatnich tygodni przypominają, że okres urlopowy to dla administracji skarbowej czas wytężonej pracy w terenie. Kontrolerzy incognito mogą pojawić się w lokalu, na targowisku, w punkcie usługowym albo sezonowej wypożyczalni, a górna granica mandatu karnego skarbowego wynosi w 2026 r. 24 030 zł.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA