Kategorie

Jak rozliczyć pożyczkę denominowaną w walucie obcej

Marcin Gawlik
inforCMS
W 2007 r. spółka z o.o. zaciągnęła pożyczkę, której kwota została wskazana w umowie w USD. Zgodnie z zapisami umowy sama pożyczka została wypłacona jako jej ekwiwalent w walucie polskiej (przeliczenia dokonano po ustalonym kursie z dnia podpisania umowy). W tej walucie miała zostać spłacona (aczkolwiek poszczególne raty do spłaty wyrażono w USD).

W chwili obecnej strony zamierzają dokonać zmiany umowy polegającej na przeliczeniu kwoty pożyczki wyrażonej w umowie w USD na PLN po uzgodnionym kursie. Pożyczka będzie następnie spłacana w PLN. Czy w momencie opisanej zmiany powstanie konieczność podatkowego rozliczenia różnic kursowych? Czy powstaną z tego tytułu dla spółki przychody lub koszty? Czy taki obowiązek pojawi się w momencie spłaty rat tak zmienionej pożyczki?

RADA

W przedstawionej sytuacji mamy do czynienia z umową pożyczki denominowaną w walucie obcej. Zarówno sama operacja „zniesienia denominowania”, jak i późniejsza spłata rat pożyczki w PLN nie spowodują powstania dla spółki przychodów bądź kosztów podatkowych z tytułu różnic kursowych.

UZASADNIENIE

Reklama

Wstępnie należy zauważyć, że w opisanej sytuacji mamy do czynienia z pożyczką denominowaną w walucie obcej (USD). Pożyczka denominowana cechuje się tym, że jej wartość wyrażona jest w walucie obcej, natomiast pożyczka ta zaciągnięta jest w walucie polskiej. Sama spłata poszczególnych rat pożyczki także dokonywana jest w walucie polskiej w wysokości kwoty stanowiącej równowartość rat wyrażonych w walucie obcej.

Do przychodów nie należy zaliczać otrzymanych pożyczek, z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek. Do kosztów uzyskania przychodów nie należy zaliczać z kolei wydatków na spłatę pożyczek, z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek. Fakt otrzymania pożyczki, a następnie jej spłata stanowi więc czynność całkowicie neutralną podatkowo na gruncie pdop. Skutki w podatku dochodowym wywołują natomiast spłacone (jak również skapitalizowane) odsetki od kredytów. Skutki takie wywołają także różnice kursowe od spłaconych rat pożyczki zaciągniętej i spłacanej w walucie obcej. Należy o nie zwiększyć odpowiednio przychody jako dodatnie różnice kursowe, albo koszty uzyskania przychodów jako ujemne różnice kursowe.

Reklama

W przypadku pożyczki denominowanej nie dochodzi ani do jej otrzymania, ani też do spłaty w walucie obcej. Wyklucza to powstanie różnic kursowych. Stanowisko takie potwierdzają interpretacje podatkowe. Jest to np. postanowienie Naczelnika Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie z 12 czerwca 2007 r., sygn. 1471/DPR2/423-42/07/AB. W postanowieniu tym organ podatkowy wskazuje, że:

(...) warunkiem powstania różnic kursowych w rozumieniu powołanych powyżej przepisów jest zaciągnięcie kredytu (pożyczki) w walucie obcej oraz jego (jej) spłata również w walucie obcej (...) Okoliczność zawarcia umowy pożyczki denominowanej w walucie obcej i występujące w czasie wahania kursu waluty, w której ta pożyczka została wyrażona (co skutkowało zmianą wartości tej pożyczki w dniu jej spłaty w stosunku do jej wartości z dnia jej zaciągnięcia), nie zmienia faktu, iż nadal jest to spłata kwoty głównej zobowiązania. Spłata kwoty głównej zobowiązania z tytułu pożyczki (kredytu) na gruncie prawa podatkowego nie wywołuje skutków podatkowych (art. 12 ust. 1 pkt 4 i art. 16 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych).

Tak więc samo zawarcie, a następnie spłata pożyczek denominowanych w walucie obcej nie powoduje powstania różnic kursowych w myśl ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

W opisanej w pytaniu sytuacji spółka dokona zniesienia denominowania, polegającego na przeliczeniu kwot w USD będących podstawą do udzielonej spółce pożyczki (wypłaconej jednak w złotych polskich jako ich ekwiwalent po przeliczeniu z zastosowaniem umówionego kursu) i wyrażeniu kwot pożyczek do spłaty tylko w PLN.

Skoro, jak wskazano, fakt zawarcia oraz spłaty pożyczki denominowanej w walucie obcej nie powoduje powstania różnic kursowych, to również zniesienie denominowania nie spowoduje konieczności rozpoznania przez spółkę przychodów ani kosztów z tego tytułu.

Także spłata pożyczki, która była przedmiotem zniesienia denominowania, nie będzie wiązać się z koniecznością rozpoznania różnic kursowych na gruncie pdop. Zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych konieczne jest bowiem, aby wystąpiła spłata pożyczonych środków w walucie obcej. Tymczasem w opisanej sytuacji spłata nastąpi w złotych polskich. Zaciągnięta przez spółkę pożyczka - zarówno przed, jak i po dokonaniu zniesienia denominowania - stanowi wiec pożyczkę złotówkową. W związku ze spłatą pożyczki nie powstanie dla spółki obowiązek rozpoznania różnic kursowych.

 

Różnice, jakie ewentualnie powstaną pomiędzy wartością pożyczki denominowanej, obliczaną według kursu, po jakim przeliczono ją w momencie zaciągnięcia, a wartością w momencie zniesienia denominowania, nie stanowią przychodów ani kosztów uzyskania przychodów. Spłata kredytu nie następuje w walucie obcej, lecz w złotych polskich. Powstała różnica stanowi element spłaty pożyczki. Wydatki poniesione na spłatę kwoty głównej pożyczki nie stanowią zaś kosztów uzyskania przychodów.

Stanowisko powyższe podzielił w pełni, całkowicie akceptując zdanie podatnika, Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z 24 kwietnia 2008 r., nr IP-PN3-423-225/08-2/ER:

Operacja zniesienia denominowania pożyczek, jak również spłata pożyczek w złotych polskich (po zniesieniu denominowania) nie będzie wiązać się dla Spółki z powstaniem dodatkowych obowiązków na gruncie podatku CIT, w szczególności Spółka nie będzie zobowiązana do rozpoznania dla celów podatku CIT różnic kursowych ani w związku ze zniesieniem denominowania pożyczek, ani w związku z ich spłatą.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

PRZYKŁAD

ALFALEAS zawarła jako pożyczkobiorca umowę pożyczki, której kwotę określono na 4000 USD. Zgodnie z zapisami umowy wypłata gotówki nastąpi jednorazowo w PLN, z zastosowaniem kursu kupna USD z dnia podpisania umowy (2,55). ALFALEAS ma dokonać spłaty pożyczki w 4 miesięcznych ratach o wysokości równowartości 1000 USD każda. Spłata ma nastąpić w PLN, z zastosowaniem kursu sprzedaży USD z dnia spłaty. ALFALEAS otrzymała więc na podstawie umowy kwotę 10 200 zł (4000 x 2,55). W poszczególnych kolejnych miesiącach spłaty rat kurs sprzedaży USD wynosił:

1. miesiąc 2,50 zł - spłata 2500 zł,

2. miesiąc 2,40 zł - spłata 2400 zł.

Z początkiem trzeciego miesiąca na prośbę pożyczkodawcy strony zawarły aneks, w którym dokonały przeliczenia pozostałej do spłaty kwoty (2 x 1000 USD) wyrażonej w USD na PLN, z zastosowaniem kursu sprzedaży USD z dnia podpisania aneksu - 2,40 zł (strony dokonały więc de facto zniesienia denominowania). Oznacza to, że bez względu na zmianę kursu USD ALFALEAS powinna spłacić dwie kolejne raty pożyczki w wysokości 2400 zł każda (2,40 x 1000).

Należy zauważyć, iż ALFALEAS zwraca de facto mniejszą kwotę ekwiwalentu w PLN, niż otrzymuje (9700 zł zwrotu pożyczki wobec 10 200 zł otrzymanej), co wynika z obniżki kursu waluty odniesienia w czasie trwania pożyczki. Różnica ta stanowi jednak element spłaty kwoty głównej pożyczki, a zarówno otrzymana, jak i zwrócona pożyczka jest neutralna podatkowo. W żadnym momencie otrzymania, spłaty czy też zniesienia denominowania pożyczki nie wystąpią także dla ALFALEAS przychody i koszty podatkowe z tytułu różnic kursowych.

Dla uproszczenia pominięto w przykładzie kwestię oprocentowania pożyczki.

• art. 12 ust. 4 pkt 1, art. 15a ust. 1 pkt 4 i 5, art. 16 ust. 1 pkt 10 lit. a) ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 176, poz. 1238

Marcin Gawlik

konsultant podatkowy

Źródło: Monitor Księgowego
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    13 cze 2021
    Zakres dat:

    Ulga klęskowa w podatku rolnym

    Ulga klęskowa w podatku rolnym jest preferencją podatkową, która przewidziana jest w przypadku wystąpienia klęski żywiołowej. Jak działa ulga klęskowa? Jakie są zasady przyznawania ulgi?

    Błąd w rozliczeniach nie jest oszustwem podatkowym

    Sankcje w VAT. Podatnik nie może być karany za błąd, który nie jest oszustwem lub uszczupleniem podatkowym - tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Usługi gastronomiczne na kasie fiskalnej online - interpretacje

    Kasy fiskalne online w branży gastronomicznej pojawiły się od 1 stycznia 2021 r. Obowiązek wymiany starych kas na nowe objął bowiem usługi związane z wyżywieniem świadczone przez stacjonarne placówki gastronomiczne. Pojawiło się jednak szereg wątpliwości interpretacyjnych związanych z nowym obowiązkiem. Oto niektóre z nich.

    Polski Ład. Ile będą kosztowały zmiany podatkowe?

    Polskie Ład. Najważniejsze zmiany jeśli chodzi o kwestie ubytku PIT to jest ok. 22 mld zł dla całego sektora, dodatkowo przewidujemy ok. 4-4,5 mld zł kosztów z tego pakietu ulg dla małych i średnich przedsiębiorstw - powiedział wiceminister finansów Piotr Patkowski.

    Przeniesienie firmy za granicę a podatek w Polsce

    Przeniesienie działalności gospodarczej za granicę. Zapowiadane zmiany w ramach Polskiego Ładu, rosnące koszty prowadzenia firmy, niejasne przepisy i nadmierna biurokracja – to czynniki, przez które wielu przedsiębiorców rozważa przeniesienie działalność za granicę. Jednak samo zarejestrowanie firmy w innym kraju (nawet w UE) nie zwalnia automatycznie z płacenia podatków i składek ubezpieczeniowych w Polsce.

    Kiedy osoba fizyczna ma rezydencję podatkową w Polsce?

    Polska rezydencja podatkowa. Ministerstwo Finansów opublikowało objaśnienia podatkowe z 29 kwietnia 2021 r. dotyczące zasad ustalania rezydencji podatkowej oraz zakresu obowiązku osoby fizycznej w Polsce. Zdaniem ekspertów PwC te objaśnienia mogą być postrzegane jako zapowiedź szczególnego zainteresowania władz podatkowych rezydencją osób fizycznych, które utraciły lub utracą rezydencję podatkową w Polsce.

    Czy opodatkowanie firm w Czechach jest niższe?

    Opodatkowanie działalności gospodarczej w Czechach nie jest znacząco korzystniejsze niż w Polsce - stwierdza Polski Instytut Ekonomiczny. Analitycy zwracają uwagę, że zależy ono m.in. od branży, w której działa firma, poziomu przychodów oraz relacji między przychodami a kosztami.

    Kto musi mieć kasę fiskalną online od 1 lipca 2021 r.?

    Kasy fiskalne online. Od 1 lipca 2021 r. kolejna grupa podatników zobowiązana jest do obowiązkowego ewidencjonowania sprzedaży za pomocą kas fiskalnych online. Których podatników dotyczy ten obowiązek?

    Obowiązek podatkowy drugiego stopnia w akcyzie

    Podmiotowość podatników akcyzy z tytułu obowiązku podatkowego drugiego stopnia jest przedmiotem daleko idących kontrowersji, zresztą z wielu powodów – pisze profesor Witold Modzelewski.

    Pusta faktura wymaga udowodnienia

    Puste faktury. Urząd skarbowy oskarżył firmę o nabycie pustych faktur, mimo że zeznania świadków wyraźnie stwierdzały co innego. Sprawę rozstrzygnął sąd administracyjny.

    Skutki podatkowe wycofania samochodu ze spółki cywilnej

    Skutki podatkowe wniesienia i wycofania samochodu do spółki cywilnej - cz. II wycofanie samochodu ze spółki cywilnej.

    Zwrot VAT niektórym podmiotom - zmiany od 1 lipca 2021 r.

    Zwrot VAT. Ustawodawca przygotował projekt nowego rozporządzenia w zakresie zwrotu VAT niektórym podmiotom. Nowe regulacje zaczną obowiązywać od 1 lipca 2021 r. Co się zmieni?

    Zarobki w Szwecji. Ile można zarobić zbierając jagody?

    Zarobki w Szwecji. Z danych Szwedzkiego Urzędu Statystycznego wynika, że średnia pensja w Szwecji wynosi 35,3 tys. koron brutto (ok. 15 tys. zł). Mediana wynosi 31,7 tys. koron brutto (ok. 14 tys. zł).

    Raportowanie niefinansowe ESG zyskuje na znaczeniu

    Raportowanie niefinansowe ESG (environmental, social i governance). Inwestorzy coraz częściej szukają informacji o wpływie spółek na środowisko i społeczeństwo. Polskie firmy rzadko jednak raportują takie kwestie. Dlaczego warto raportować? Co powinny zawierać raporty ESG?

    Globalna stawka CIT a realna działalność gospodarcza

    Globalna stawka CIT. Polska nie poprze planu wprowadzenia globalnego minimalnego poziomu podatku od przedsiębiorstw, o ile nie będzie klauzuli wyłączającej z niego istotną działalność gospodarczą prowadzoną w kraju - powiedział dziennikowi "Financial Times" minister finansów Tadeusz Kościński.

    ZUS w Polsce vs. ZUS w Anglii

    Ubiegły miesiąc okazał się niezwykle istotny dla polskiej gospodarki. Premier Morawiecki ogłosił główne założenia „Nowego Ładu”, czyli programu ekonomiczno-społecznego, którego założeniem ma być zniwelowanie strat, jakie w naszej gospodarce poczyniła pandemia koronawirusa. Jednakże nie dla wszystkich plan ten okazał się dobrym pomysłem; co więcej, wzbudził wśród pewnej części społeczeństwa spore obawy.

    Nowelizacja ustawy o AML – nowe obowiązki dla rynku walut wirtualnych

    Nowelizacja ustawy o AML. Wirtualne waluty to ekspresowo rozwijająca się branża z dziedziny nowoczesnych technologii. Jednak zarówno wydobycie, sprzedaż, wymiana i spekulacja walutami nie jest zarezerwowana wyłącznie dla przedsiębiorców jako inwestycja czy środek płatniczy. Walutę wirtualną często wykorzystuje się również do realizacji nieuczciwych celów i w ramach działań niezgodnych z prawem. W związku z tym pojawiają się kolejne regulacje prawne – zarówno krajowe, jak i międzynarodowe – dotyczące AML/CFT. 15 maja 2021 weszła w życie nowelizacja ustawy o AML. Co warto o niej wiedzieć?

    Blockchain w księgowości – przyszłość, która już zapukała do drzwi

    Blockchain w księgowości. Wiele wskazuje na to, że rachunkowość oparta o nowe technologie, w tym technologię blockchain to nieodległa przyszłość. Prowadzenie księgowości z wykorzystaniem rejestru rozproszonego i inteligentnych umów może pomóc przedsiębiorcom osiągać większe dochody szybciej i łatwiej. Jednocześnie, wprowadzanie nowych rozwiązań zawsze wiąże się z pewnymi wyzwaniami. Czy wątpliwości branży księgowej związane z blockchainem są uzasadnione?

    Ulga na ekspansję - kto skorzysta i na jakich zasadach?

    Ulga na ekspansję, która została zaproponowana w ramach Polskiego Ładu, ma objąć przedsiębiorstwa, w tym małe i średnie podmioty, które podejmują ekspansją na rynki zagraniczne. Na jakich warunkach będzie można korzystać z ulgi na ekspansję? Kiedy ulga wejdzie w życie?

    Dodatkowe prace a opodatkowanie VAT kar umownych

    VAT od kar umownych - dodatkowe prace. W trakcie realizacji projektu budowlanego mogą wystąpić nowe okoliczności, takie jak np. problemy z gruntem czy wady dokumentacji projektowej. Może to spowodować konieczność podjęcia dodatkowych prac, a tym samym poniesienia dodatkowych kosztów przez wykonawcę, które powinny obciążać zamawiającego. Strony umowy budowlanej muszą ustalić, czy taka kara umowna podlega, czy nie podlega opodatkowaniu VAT.

    Jak postrzegamy księgowych? Sowa, mrówka czy leniwiec?

    Księgowi są nazywani zaufanymi doradcami i wysokiej klasy specjalistami. Chociaż te określenia brzmią poważnie, po pracy często rozwijają nietypowe zainteresowania, jak sporty ekstremalne, sztuki walki, żeglarstwo bądź śpiew w chórze. Sposób, w jaki ich odbieramy, pokazują też metafory. Księgowego można porównać do wielu zwierząt – mądrej sowy, walecznego tygrysa bądź pracowitej mrówki. Z okazji Dnia Księgowego postanowiliśmy przyjrzeć się wizerunkowi specjalistów od rachunkowości.

    Nowy podatek od elektroniki uderzy w twórców i konsumentów

    Opłata reprograficzna. Nowy podatek od elektroniki uderzy w kieszenie konsumentów i przedsiębiorców, nie pomoże twórcom - stwierdził Związek Cyfrowa Polska, wydając negatywną ocenę do projektu ustawy o uprawnieniach artysty zawodowego w ramach konsultacji społecznych resortu kultury.

    Podatkowa grupa kapitałowa – rozliczenie straty

    Podatkowa grupa kapitałowa. Spośród pięciu spółek tworzących grupę jedna przyniosła stratę, a cztery dochody. Spółka dominująca pomniejszyła o tę stratę podatek dochodowy wykazany i zaliczkowany przez cztery rentowne spółki, zachowując powstałą na plus różnicę zaliczek CIT, a następnie rozdysponowując ją pomiędzy siebie i spółkę przynoszącą straty. Była pewna, że to działanie będzie obojętne podatkowo, ale fiskus stwierdził, że jest to przysporzenie majątku tych spółek i musi zostać opodatkowane jak zwykły przychód. Spór między przedsiębiorcą a Dyrektorem Krajowej Informacji Skarbowej rozstrzygnął sąd, stwierdzając, że: „Stanowisko KIS jest nie tylko nieprawidłowe, ale także nielogiczne i sprzeczne wewnętrznie. Jest również wyrazem nadmiernego fiskalizmu państwa”.

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku - jakie korzyści dla firm?

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku. Ministerstwo Finansów proponuje przedsiębiorcom program Podatnik Bezgotówkowy. To propozycja dla tych firm, które większość transakcji płatniczych przeprowadzają w systemie cashless. Uzyskanie takiego statusu „Klienta Premium” będzie możliwe od 2022 roku. Firma, która go uzyska, skorzysta z najszybszego zwrotu VAT w Europie. Pieniądze znajdą się na ich kontach w maksymalnie 15 dni.

    Jaka stawka ryczałtu dla usług gastronomicznych?

    Stawka ryczałtu - usługi gastronomiczne. Czy sprzedaż usług gastronomicznych (przygotowywanie gotowych posiłków na rzecz kontrahentów) można opodatkować na zasadach ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych ze stawką 3%?