Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Zwrócony zadatek jako koszt

Maria Dolna-Ciemniakowska
inforCMS
Spółka z o.o. otrzymała przy zawarciu umowy o świadczenie usług budowlanych od kontrahenta zadatek w wysokości 12 200 zł, który miał zagwarantować kontrahentowi wywiązanie się z podpisanej umowy. Spółka wystawiła fakturę VAT z tytułu otrzymanego zadatku i wykazała w deklaracji VAT-7 podatek należny w kwocie 2200 zł w miesiącu otrzymania zadatku. Do realizacji umowy jednak nie doszło, gdyż spółka wynegocjowała bardziej korzystny kontrakt z innym kontrahentem.

Ponieważ terminy realizacji obydwu umów były takie same, to spółka postanowiła zrealizować umowę podpisaną później - gdyż ta umowa pozwalała spółce zrealizować dużo większy zysk z tytułu świadczonych usług. Czy zadatek zwrócony w podwójnej wysokości stanowi koszty podatkowe i czy należy tę czynność opodatkować podatkiem od towarów i usług?

Zadatek to suma pieniężna dawana przy zawarciu umowy w celu zapewnienia jej wykonania. Artykuł 394 kodeksu cywilnego stanowi, że w przypadku:

1) niewykonania umowy przez jedną ze stron - druga strona może bez wyznaczenia terminu dodatkowego od umowy odstąpić i otrzymany zadatek zachować, a jeżeli sama go dała, może żądać sumy dwukrotnie wyższej;

2) wykonania umowy - zadatek ulega zaliczeniu na poczet świadczenia strony, która go dała, a jeżeli zaliczenie nie jest możliwe, zadatek ulega zwrotowi;

3) rozwiązania umowy lub gdy niewykonanie umowy nastąpiło wskutek okoliczności, za które żadna ze stron nie ponosi odpowiedzialności albo za które ponoszą odpowiedzialność obie strony - zadatek powinien być zwrócony, a obowiązek zapłaty sumy dwukrotnie wyższej nie wystąpi.

Zadatek w podatku dochodowym

Zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych do przychodów nie zalicza się pobranych wpłat lub zarachowanych należności na poczet dostaw towarów i usług, które zostaną wykonane w następnych okresach sprawozdawczych. Z powyższego jednoznacznie wynika, że otrzymanie zadatku nie powoduje powstania przychodu podatkowego. Dopiero zatrzymany zadatek jest przychodem podatkowym w momencie jego zatrzymania. Niemniej jednak to spółka nie wywiązała się z kontraktu i nie może zatrzymać zadatku, a wręcz przeciwnie jest zobowiązana do podwójnego zwrotu zadatku kontrahentowi.

O ile sam zwrot zadatku nie powoduje uszczuplenia majątku spółki, to już jego drugi wymiar stanowi dodatkowy wydatek. Jak wynika z art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem tzw. kosztów negatywnych wymienionych w art. 16 ust. 1 u.p.d.o.p. Zgodnie z pkt 22 tego przepisu nie stanowią kosztów podatkowych kary i odszkodowania z tytułu:

1) wad dostarczonych towarów,

2) wad wykonanych robót i usług oraz

3) zwłoki w dostarczeniu towaru wolnego od wad,

4) zwłoki w usunięciu wad towarów albo wykonanych robót i usług.

Jak wynika z powyższego, przepis ten stanowi katalog zamknięty i nie wymienia się w nim odszkodowań z tytułu niewykonania umowy. W przedstawionych okolicznościach zwrot zadatku w podwójnej wysokości może być zaliczony do kosztów podatkowych, gdyż wydatek ten niewątpliwie został poniesiony w celu uzyskania przychodów. Spółka, niewywiązując się z podpisanej wcześniej umowy, zrealizowała w tym samym okresie o wiele większe zyski, ponieważ podpisała korzystniejszy kontrakt.

Zwracam uwagę, że kosztem podatkowym może być jedynie nadwyżka kwoty zwróconego zadatku nad kwotą otrzymaną od kontrahenta.

Zadatek w podatku od towarów i usług

Zgodnie z art. 29 ust. 1-2 ustawy o podatku od towarów i usług podstawą opodatkowania jest obrót, czyli kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku, jak również kwota otrzymanych zaliczek, zadatków, przedpłat lub rat, pomniejszona o przypadającą od nich kwotę podatku.

 

Z kolei art. 19 ust. 11 ustawy stanowi, że jeżeli przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część należności, a w szczególności przedpłatę, zaliczkę, zadatek lub ratę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w tej części. Fakt otrzymania zadatku należy udokumentować przez wystawienie faktury w terminie siedmiu dni od jego otrzymania.

Należy zwrócić uwagę, że opodatkowanie zadatku nie stanowi opodatkowania transferu pieniądza, lecz opodatkowanie czynności, która ma być dopiero wykonana. Odstąpienie od umowy powoduje, że przedmiot opodatkowania nie zaistnieje, gdyż nie dochodzi do wykonania czynności opodatkowanej VAT.

Zwrot zadatku w podwójnej wysokości, a dokładnie nadwyżka kwoty zwróconego zadatku nad kwotą otrzymaną od kontrahenta pełni rolę odszkodowawczą za niewykonanie umowy i ma na celu naprawienie skutków niewykonania umowy. Nie jest więc wynagrodzeniem za czynność podlegającą opodatkowaniu i tym samym nie podlega opodatkowaniu VAT. Ponieważ, co do zasady, zapłacone odszkodowanie nie jest czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, to spółka powinna skorygować (poprzez wystawienie faktury korygującej w dacie odstąpienia od umowy) podatek należny wykazany w momencie otrzymania zadatku.

Powyższe potwierdził Europejski Trybunał Sprawiedliwości, który w orzeczeniu z 18 lipca 2007 r., C-277/05, Société thermale d'Eugénie-les-Bains przeciwko Ministčre de l'Économie, des Finances et de l'Industrie stwierdził, że otrzymanie, zatrzymanie lub zwrot zadatku w podwójnej wysokości nie stanowią czynności podlegającej opodatkowaniu, gdyż czynności te nie należą do zakresu art. 2 ust. 1 VI dyrektywy. W uzasadnieniu Trybunał wskazał, że zadatek jest w istocie zryczałtowanym odszkodowaniem za odstąpienie od umowy zapłaconym w celu naprawienia szkody. Nie ma on bezpośredniego związku z jakąkolwiek odpłatnie świadczoną usługą i w związku z tym jako taki nie podlega opodatkowaniu.

Maria Dolna-Ciemniakowska

doradca podatkowy

Podstawa prawna:

- art. 12 ust. 4 pkt 1, art. 15 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późn.zm.),

- art. 5 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 z późn.zm.).

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Tylko teraz
Źródło: Prawo Przedsiębiorcy
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    18 paź 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Grupa VAT - nowa instytucja Polskiego Ładu

    Polska jako kolejny kraj europejski, w ramach tzw. Polskiego Ładu, wprowadza instytucję Grupy VAT. Przewodnią ideą rozwiązania jest uproszczenie rozliczeń wewnątrz grup podatników i możliwość występowania jako jeden podatnik VAT. W jaki sposób będą działać Grupy VAT i jakie korzyści oferują?

    Zwolnienie z VAT towarów i usług dla wojska

    Zwolnienie z VAT. Towary dostarczane i usługi świadczone na rzecz sił zbrojnych państw należących do NATO oraz towary importowane przez te siły mają być zwolnione z podatku VAT zakłada projekt noweli ustawy o VAT.

    Dopłaty do cen energii elektrycznej - nowy dodatek energetyczny dla najuboższych

    W ramach wsparcia najuboższych rząd chce przeznaczyć na dopłaty do prądu w 2022 roku ok. 1,5 mld zł - poinformowało PAP źródło w rządzie. Nowym dodatkiem energetycznym mają być objęte gospodarstwa domowe, których miesięczne dochody nie przekraczają 1563 zł w gospodarstwie jednoosobowym oraz 1115 zł na osobę w gospodarstwie wieloosobowym.

    Zmiany umów podatkowych z Maltą i Holandią

    Zmiany umów podatkowych z Maltą i Holandią. 14 października 2021 r. Sejm uchwalił ustawy ratyfikujące zmiany umów podatkowych z Maltą i Holandią. Według resortu finansów zmiany te przewidują wprowadzenie rozwiązań ograniczających agresywną optymalizację podatkową, zwiększą wpływy do polskiego budżetu.

    Wydatki na cele mieszkaniowe a zwolnienie z PIT - interpretacja ogólna

    Wydatki na cele mieszkaniowe a zwolnienie z PIT. Podatnicy, którzy w ciągu 5 lat od zakupu (lub wybudowania) nieruchomości ją sprzedadzą, muszą zapłacić podatek dochodowy (PIT) z tego tytułu. Jeżeli jednak pozyskane w ten sposób środki wydadzą na własne cele mieszkaniowe, skorzystają ze zwolnienia z podatku (jest to tzw. ulga mieszkaniowa). 13 października 2021 r. Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej wydał interpretację ogólną wyjaśniającą wątpliwości w zakresie wydatków na cele mieszkaniowe. Interpretacja ta doprecyzowuje katalog wydatków jakie podatnik może ponieść aby pomniejszyć należny podatek do zapłaty. Na liście wydatków znalazły się m.in. wydatki przeznaczone na zakup i instalację kuchenki, płyty indukcyjnej, piekarnika, szafki umywalkowej, oświetlenia czy mebli na wymiar.

    Cesja wierzytelności poniżej wartości nominalnej a VAT

    Transakcje cesji wierzytelności są przedmiotem licznych zapytań podatników w ramach postępowań interpretacyjnych. Przepisy ustawy o VAT w tym zakresie są nieprecyzyjne i prowadzą do pojawienia się wątpliwości, czy takie transakcje powinny podlegać opodatkowaniu VAT, czy nie. Ponadto w praktyce gospodarczej występują różne rodzaje cesji, co dodatkowo komplikuje sprawę.

    System EUREKA - interpretacje i objaśnienia podatkowe, informacje stawkowe i akcyzowe w jednym miejscu

    System EUREKA. Ministerstwo Finansów poinformowało 14 października 2021 r. o uruchomieniu Systemu Informacji Celno-Skarbowej EUREKA, który ma ułatwić dostęp do informacji podatkowej i celnej. Dzięki wyszukiwarce systemu EUREKA na podatki.gov.pl znaleźć można m.in. interpretacje i objaśnienia podatkowe, broszury informacyjne MF, informacje stawkowe i akcyzowe i inne potrzebne informacje podatkowe i celne. Z Systemu EUREKA można korzystać bez konieczności logowania.

    Kwota zmniejszająca podatek w 2022 r.

    Kwota zmniejszająca podatek odnosi się do podatników, którzy dokonują obliczania podatku według skali podatkowej. Polski Ład zakłada istotne zmiany w tym zakresie. Jaka będzie wysokość kwoty zmniejszającej podatek w 2022 r.? Jak będzie stosowana przy obliczaniu zaliczek na podatek?

    Jak firmy rodzinne poradziły sobie z pandemią?

    Firmy rodzinne. Największe firmy rodzinne mają 7,28 bln USD przychodów i trzeci największy wkład w globalne PKB. Zatrudniają ponad 24 miliony osób w 45 jurysdykcjach – wynika z najnowszej edycji Indeksu Firm Rodzinnych 2021. Przeszły stosunkowo łagodnie przez pandemię – dotyczy to również firm w Polsce - dzięki m.in. przedsiębiorczości, elastyczności i długoterminowej wizji rozwoju.

    Ochrona sygnalistów - firmy nie są gotowe na wdrożenie dyrektywy UE

    Ochrona sygnalistów. Jedynie 9% firm deklaruje pełną gotowość na dyrektywę UE o ochronie sygnalistów, choć żadna nie wdrożyła w pełni określonego w niej „standardu minimum”. Jednocześnie aż 89% firm w Polsce wierzy, że dyrektywa sprzyja ich biznesowi. Co trzecia firma (34%) już teraz zakłada, że nie zdąży z przygotowaniami do 17 grudnia 2021 roku – wynika z badania EY Czas na ochronę sygnalistów sprawdzającego gotowość firm do wdrożenia wymogów dyrektywy oraz planowanej ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa.

    Drogie prezenty, zakup samochodu, sprzedaż rzeczy używanych – sprawdź czy musisz zapłacić podatek

    Nieznajomość prawa podatkowego szkodzi. A na pewno nie jest żadnym argumentem przed urzędem skarbowym. Podatki to nie tylko roczne zeznania podatkowe PIT. Trzeba wiedzieć, że fiskus może się upomnieć o podatek (a także ukarać za niezapłacenie daniny) także w różnych, codziennych sytuacjach, jak drogie prezenty (np. weselne), zakup samochodu, sprzedaż używanych rzeczy, czy choćby posiadanie psa.

    Ulga dla klasy średniej - kto skorzysta?

    Ulga dla klasy średniej. Przepisy Polskiego Ładu zakładają wprowadzenie nowej ulgi podatkowej, skierowanej do tzw. klasy średniej. Wszystko po to, aby zrekompensować stratę z powodu zmiany w odliczeniach składki zdrowotnej. Niestety mało precyzyjne brzmienie nowych regulacji może sprawić, że wielu podatników nie skorzysta z ulgi.

    Akcyza na papierosy - planowana podwyżka nie poprawi polskiej polityki zdrowotnej

    Akcyza na papierosy. Ministerstwo Finansów planuje zmiany w akcyzie na wyroby tytoniowe. Zgodnie z propozycją resortu akcyza na papierosy ma rosnąć o 10 proc., ale od 2023 roku, podczas gdy akcyza kwotowa na tytoń do podgrzewania ma wzrosnąć o 100 proc. już od nowego roku. Resort chce również 5 proc. korekty minimalnej stawki akcyzy na papierosy. Zdaniem lekarzy i ekonomistów taka podwyżka ma symboliczny charakter i nie przełoży się na prozdrowotne zachowania Polaków. Ministerstwo Finansów podało również, że Polska, obok Bułgarii, ma najniższe ceny papierosów w Unii Europejskiej.

    E-faktury - co oznaczają dla przedsiębiorców?

    E-faktura. Od 1 października Polska jest kolejnym krajem Unii Europejskiej, który – oprócz Hiszpanii, Portugalii i Włoch – zaczyna stosować mechanizm e-faktur. Nasz Sejm przyjął projekt zmian ustawy VAT, a co za tym idzie – wprowadził tzw. Krajowy system e-faktur. Jak będzie wyglądał w praktyce i w jakiej kolejności będą wdrażane nowe obowiązki?

    Czynny żal w sprawach karno-skarbowych - w formie elektronicznej i na papierze

    Czynny żal w sprawach karno-skarbowych. Ministerstwo Finansów informuje, że zmiany w art. 16 § 4 Kodeksu karnego skarbowego wprowadzone ustawą o doręczeniach elektronicznych nie modyfikują treści merytorycznej przewidzianych tam regulacji. Złożenie czynnego żalu drogą elektroniczną (np. e-PUAP, e-Urząd Skarbowy) od 5 października 2021 r. pozostaje skuteczne. Jak tłumaczy MF, wolą ustawodawcy było, aby określenie „na piśmie” dotyczyło zarówno formy papierowej, jak i elektronicznej.

    II Międzynarodowy Kongres Biur Rachunkowych w Kielcach

    Już 26 października startuje II Międzynarodowy Kongres Biur Rachunkowych w Kielcach, pod patronatem medialnym Infor. Zapraszamy do udziału w promocji "5 za pół".

    Obowiązkowe e-faktury - konieczna zgoda Komisji Europejskiej

    Obowiązkowe e-faktury. Polska wystąpiła do Komisji Europejskiej o zgodę na wdrożenie obowiązkowego systemu e-faktur, na razie prowadzony jest pilotaż tego rozwiązania - poinformowała 13 października 2021 r. szefowa Krajowej Administracji Skarbowej Magdalena Rzeczkowska na posiedzeniu połączonych komisji sejmowych.

    Ceny transferowe a COVID-19 - co dalej z APA?

    Ceny transferowe a COVID-19 - APA. Kolejnym istotnym tematem, z jakim muszą zmierzyć się polscy podatnicy, to kwestia aktualności uprzednich porozumień cenowych (APA) w czasach pandemii COVID-19. Przedstawiamy główne wnioski dotyczące tego tematu wynikające z prac Forum Cen Transferowych, działającego przy Ministerstwie Finansów.

    Jak rozliczać najem krótkoterminowy (umowa z pośrednikiem)?

    Wynajem krótkoterminowy - umowa z pośrednikiem-operatorem. W którym momencie rozpoznać przychód podatkowy w zakresie wynajmu na cele krótkotrwałego zakwaterowania dla pośrednika-operatora?

    Samochód sportowy w kosztach podatkowych

    Samochody w firmie mogą być wykorzystywane w różny sposób, począwszy od użytku mieszanego na cele prywatne i działalności gospodarczej, kończąc na wykorzystaniu jedynie w ramach działalności gospodarczej. W jednej z ostatnich spraw, gdzie Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał pozytywną interpretację, przedmiotem zapytania była możliwość zakwalifikowania wydatków poniesionych na wytworzenie samochodu wyścigowego w postaci odpisów amortyzacyjnych oraz wydatków związanych z jego eksploatacją do kosztów podatkowych (interpretacja indywidualna z dnia 11 czerwca 2021 r. nr 0112-KDIL2-2.4011.335.2021.3.MB).

    Wyższe koszty upomnienia w egzekucji administracyjnej - 16 zł od 13 października 2021 r.

    Koszty upomnienia w egzekucji administracyjnej. Od 13 października 2021 r. obowiązuje wyższa kwota kosztów upomnienia, które należy doręczyć zobowiązanemu przed wszczęciem egzekucji administracyjnej. Nowa wysokość kosztów tego upomnienia wynosi 16 zł. Do 12 października 2021 r. wysokość kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynosiła 11,60 zł. Trzeba też wiedzieć, że aktualna wysokość kosztów upomnienia w egzekucji administracyjnej wyznacza niektóre limity w Ordynacji podatkowej i ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

    Rosnące podatki sektorowe będą miały wpływ na dalszy wzrost cen

    Podatki sektorowe w Polsce. Napięcie związane z wyczekiwaniem na kolejne odczyty inflacji nieco osłabł. Przyczyniła się do tego RPP dość zdecydowanym, choć spóźnionym ruchem podnosząc stopy procentowe. Przywraca to w pewnym stopniu wiarygodność NBP. Ważną rolę odegrały odczyty inflacji w kilku krajach naszego regionu: w ostatnim miesiącu dość wyraźnie przewyższyła ona inflację w Polsce, sygnalizując że to nie tylko lokalny, krajowy problem. Ryzyko inflacji utrzymującej się przynajmniej na obecnym, a nawet wyższym poziomie jednak nie zniknęło.

    Podatek od emisji CO2

    Podatek od emisja CO2 - samochody. W Polsce mogą się pojawić opłaty zależne od emisji dwutlenku węgla uwzględnione w cenie zakupu paliw. Nie będzie to niczym nowym w skali UE, gdyż już 21 na 27 państw członkowskich UE nałożyło na samochody osobowe opodatkowanie emisji CO2. Dotyczy to np. Francji, Holandii, Belgii czy Austrii.

    Innowacje w księgowości, finansach i ESG - zgłoszenia do 2022 Startup Accelerator do 30 listopada 2021 r.

    2022 Startup Accelerator - księgowość, finanse i ESG. CPA.com oraz Association of International Certified Professional Accountants (Międzynarodowe Stowarzyszenie Dyplomowanych Specjalistów ds. Rachunkowości) reprezentujące AICPA & CIMA, przyjmują do 30 listopada 2021 r. zgłoszenia z całego świata do 2022 Startup Accelerator. Program przeznaczony jest dla firm w początkowej fazie rozwoju, które specjalizują się w innowacjach z zakresu księgowości i finansów, a od tego roku także inicjatyw ESG (ang. environmental, social, governance).

    Szczepienie na COVID-19 a zatrudnienie pracowników

    Szczepienie na COVID-19 a zatrudnienie pracowników. Czy pracodawcy mają prawo przyjmowania do pracy wyłącznie osoby zaszczepione na COVID-19? Czy można pytać o szczepienie na rozmowie kwalifikacyjnej?