Premii pieniężnej nie dokumentuje się fakturą VAT

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Podatnik prowadzi działalność polegającą na sprzedaży samochodów nabywanych od generalnego dostawcy. Jednostka na podstawie umowy zawartej z dostawcą nabywa prawo do otrzymania premii pieniężnej pod warunkiem, że w określonym czasie zakupi od tego kontrahenta oznaczoną liczbę pojazdów. Dotychczas spółka z tego tytułu wystawiała fakturę VAT, przyjmując za podstawę opodatkowania wartość wyliczonej premii pieniężnej i naliczając 22-proc. VAT. Czy otrzymywane premie pieniężne stanowią wynagrodzenie za świadczenie usług na rzecz dostawcy towarów i podlegają opodatkowaniu VAT?

ODPOWIEDŹ IZBY

Opodatkowaniu VAT podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Świadczenie usług to każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów, w tym również: przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej; zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji; świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa. W konsekwencji pojęcie świadczenie usług nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz także jego zaniechania poprzez zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności albo sytuacji. Usługa w rozumieniu omawianej regulacji jest transakcją gospodarczą, co oznacza, że stosunek prawny łączący strony musi wiązać się ze świadczeniem wzajemnym. Aby uznać jakieś zdarzenie za odpłatne świadczenie usług, musi zatem wystąpić stosunek zobowiązaniowy pomiędzy podmiotami biorącymi udział w tym zdarzeniu, czyli strony muszą zobowiązać się do określonego działania bądź powstrzymania się od dokonania określonych czynności, np. w zawartej umowie. Ustawodawca zaznaczył ponadto, że usługą jest świadczenie, które nie stanowi dostawy towaru. Nie może zatem wystąpić taka sytuacja faktyczna, która jednocześnie stanowiłaby dostawę towaru i świadczenie usługi. Przepis ten wyklucza takie rozwiązanie.

W omawianym przypadku poza transakcją kupna-sprzedaży, pomiędzy sprzedającym i kupującym nie doszło do rzeczywistego i odrębnego od tej transakcji świadczenia nabywcy na rzecz sprzedającego towary. Nie można zatem twierdzić, że wypłacana nabywcy towarów przez sprzedawcę premia stanowi wynagrodzenie za dokonaną jednocześnie przez tego nabywcę usługę. Tym samym czynność ta nie podlega regulacjom ustawy o VAT.

Spółka z tytułu otrzymania premii pieniężnej wystawiała faktury VAT, przyjmując za podstawę opodatkowania wartość wyliczonej premii pieniężnej i naliczając 22-proc. VAT. W związku z tym, że czynność ta nie podlega regulacjom ustawy, spółce przysługuje prawo do wystawienia faktur korygujących w całości.

W przypadku nieskorygowania tych faktur na podatniku ciąży obowiązek zapłaty podatku wykazanego w tych dokumentach.

Decyzja w sprawie interpretacji prawa podatkowego dyrektora Izby Skarbowej w Rzeszowie z 20 lutego 2008 r. (nr IS.II/2-443/216/07).

EWA MATYSZEWSKA