Czy podlega VAT refundacja otrzymana na wyposażenie nowego stanowiska pracy

RADA

Ponieważ otrzymana przez Panią z Funduszu Pracy refundacja części kosztów poniesionych na utworzenie nowego miejsca pracy nie ma bezpośredniego wpływu na cenę oferowanych przez Panią towarów lub usług, a stanowi jedynie dofinansowanie dla prowadzonej dotychczas działalności, nie będzie podlegała opodatkowaniu VAT. W przypadku zakupienia przez Panią wyposażenia, które zostanie zaliczone do środków trwałych podlegających amortyzacji, nie traci Pani prawa do odliczenia VAT od tych zakupów. Szczegóły w uzasadnieniu.

UZASADNIENIE

W przedstawionym przez Panią stanie faktycznym należy wyróżnić dwie kwestie. Po pierwsze opodatkowania VAT otrzymanej przez Panią kwoty refundacji. Po drugie możliwości odliczenia VAT od zakupionego wyposażenia, w sytuacji gdy 60% poniesionych kosztów zostało Pani zwrócone przez Fundusz Pracy.

Odpowiedź na pierwsze pytanie należy rozpocząć od odwołania się do art. 29 ust. 1 ustawy o VAT. Stanowi on, że obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy.

Podatnicy mają obowiązek powiększenia obrotu o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) dostarczanych towarów lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku. Oznacza to, że opodatkowaniu VAT podlegają tylko takie dotacje, refundacje czy innego rodzaju dopłaty, które stanowią pokrycie części lub całości ceny za oferowane przez otrzymującego tego typu dofinansowanie towary lub świadczone przez niego usługi. Nie będą zaś podlegały opodatkowaniu VAT dotacje, refundacje i innego rodzaju dopłaty, które mają na celu ogólne dofinansowanie prowadzonej działalności i nie wpływają bezpośrednio na cenę towarów lub usług dostarczanych przez otrzymującego takie dofinansowanie.

W sprawie opodatkowania VAT otrzymywanych dotacji wypowiadał się również wielokrotnie Europejski Trybunał Sprawiedliwości, który uznał, że sformułowanie „dotacje bezpośrednio związane z ceną” należy interpretować w taki sposób, aby dotyczyło to jedynie dotacji odpowiadających całości lub części wynagrodzenia z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług, które są wypłacane sprzedawcy. Trybunał wskazywał, że sam fakt, iż dofinansowanie wpływa na ostateczną cenę świadczenia, nie ma znaczenia dla uznania, czy dofinansowanie powinno zwiększać podstawę opodatkowania, gdyż w praktyce prawie zawsze dofinansowanie działalności podatnika wpływa na poziom stosowanych przez niego cen. Istotnym elementem wpływającym na ewentualne objęcie dofinansowania definicją podstawy opodatkowania powinno być stwierdzenie, czy dotacje są dokonywane w celu sfinansowania dostawy konkretnych towarów, czy świadczenia konkretnej usługi.

Ponieważ otrzymana przez Panią z Funduszu Pracy refundacja części kosztów poniesionych na utworzenie nowego miejsca pracy nie ma bezpośredniego wpływu na cenę oferowanych przez Panią towarów lub usług, a stanowi jedynie dofinansowanie dla prowadzonej dotychczas działalności, nie będzie ona podlegała opodatkowaniu VAT.

Na takim stanowisku stoją również organy podatkowe. W piśmie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Krapkowicach z 28 lutego 2006 r. nr PP/443/4/JSZ/06 czytamy, że: „Przyznany zwrot kosztów wyposażenia stanowiska pracy dla nowo zatrudnionego pracownika nie ma bezpośredniego wpływu na proponowane ceny usług wykonywanych przez Podatnika, a stanowi jedynie dofinansowanie całości działalności firmy. Reasumując - jeżeli zwrot kosztów poniesionych przez Podatnika na wyposażenie stanowiska pracy dla osoby bezrobotnej skierowanej przez Urząd Pracy na podstawie umowy zawartej z Powiatowym Urzędem Pracy nie stanowi pokrycia części ceny świadczonych usług i nie jest też rekompensatą za wykonanie usług po obniżonych cenach, to otrzymana refundacja nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (...)”.

W związku z otrzymaną przez Panią refundacją kosztów wyposażenia nowego stanowiska pracy pojawia się pytanie o możliwość odliczenia VAT z faktur za to wyposażenie.

Podatnicy mają prawo do odliczenia VAT z faktur za zakupy towarów lub usług, które są przez nich wykorzystywane do prowadzenia działalności opodatkowanej. Od zasady tej przewidziano jednak pewne wyjątki. W art. 88 ust. 1 ustawy o VAT określono przypadki, w których podatnikowi nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego. Znalazła się wśród nich sytuacja, w której wydatki na nabycie towarów lub usług potrzebnych do prowadzonej działalności gospodarczej nie mogłyby być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, z wyjątkiem przypadków, gdy brak możliwości zaliczenia tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów pozostaje w bezpośrednim związku ze zwolnieniem z podatku dochodowego (art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT). Przepis ten nie dotyczy jednak wydatków związanych z nabyciem towarów i usług, o których mowa w art. 87 ust. 3, czyli podlegających amortyzacji, oraz z nabyciem gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów.

Oznacza to, że art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT nie dotyczy wydatków na towary, które zgodnie z przepisami o podatku dochodowym od osób fizycznych są zaliczane do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji.

Potwierdzają to również organy podatkowe. W piśmie z 30 października 2006 r. nr 1424/1120/443/54/2006/IW Naczelnik Urzędu Skarbowego w Radomiu stwierdził, że: „(...) stosownie do art. 88 ust. 3 pkt 1 w związku z art. 87 ust. 3 ustawy o VAT powyższy przepis (tj. art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT - przyp. autora) nie dotyczy między innymi wydatków związanych z nabyciem towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji”.

W przypadku zakupu przez Panią wyposażenia potrzebnego do stworzenia nowego stanowiska pracy (komputera, drukarki) będzie je mogła Pani zaliczyć do środków trwałych podlegających amortyzacji, jeżeli zakupione przedmioty stanowią Pani własność lub współwłasność, są kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania, a przewidywany okres ich używania wynosi więcej niż rok. W przypadku amortyzacji środków trwałych, których wartość w części została zwrócona, czyli tak jak miało to miejsce w Pani przypadku, istnieje ograniczenie w zakresie możliwości zaliczania do kosztów odpisów amortyzacyjnych od tych środków. Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 43 updof nie uważa się za koszty odpisów z tytułu zużycia środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych dokonywanych według zasad określonych w art. 22a - 22o upfod od tej części ich wartości, która odpowiada poniesionym wydatkom na nabycie lub wytworzenie we własnym zakresie tych środków lub wartości niematerialnych i prawnych, odliczonym od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym albo zwróconym podatnikowi w jakiejkolwiek formie.

Chociaż - jak wspomniano wcześniej - możliwość odliczenia VAT została wyłączona w odniesieniu do wydatków, których nie można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów, to w Pani sytuacji znajdzie zastosowanie art. 88 ust. 3 pkt. 1 ustawy o VAT, czyli mimo ograniczenia w zaliczaniu do kosztów części odpisów amortyzacyjnych sfinansowanych otrzymaną z Funduszu Pracy refundacją, nabyte przez Panią wyposażenie zaliczone do środków trwałych podlega amortyzacji.

W związku z tym w przypadku zakupienia przez Panią wyposażenia, które zostanie zaliczone do środków trwałych podlegających amortyzacji, nie traci Pani prawa do odliczenia VAT od tych zakupów.

• art. 86 ust. 1, art. 88 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 143, poz. 1029

Katarzyna Wojciechowska

ekspert w zakresie VAT