REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak ujmować w księgach patenty

Subskrybuj nas na Youtube

REKLAMA

Nasza firma prowadzi pełną księgowość. Jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych i podatnikiem VAT. Proszę podać sposób wyceny i ewidencji uzyskanego przez firmę patentu na produkowane urządzenie.
RADA
Do wartości niematerialnych i prawnych zalicza się nabyte przez jednostkę prawa do patentów nadające się do gospodarczego wykorzystania, o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym niż rok, przeznaczone do używania na potrzeby jednostki. Opłaty okresowe ponoszone w czasie korzystania z praw do patentu powinny być zaliczone do kosztów podstawowej działalności operacyjnej.

UZASADNIENIE
W ustawie – Prawo własności przemysłowej zostały ustalone warunki udzielania praw do patentów przez Urząd Patentowy, przeniesienia tych praw oraz opłaty związane z prawem do patentu. Urząd Patentowy pobiera opłaty patentowe, jednorazowe i okresowe, za ochronę wynalazku. Opłaty jednorazowe są wnoszone w szczególności za zgłoszenia, wnioski, wpis do rejestru patentowego przeniesienia prawa do patentu. Czas trwania patentu wynosi 20 lat od daty dokonania zgłoszenia wynalazku w Urzędzie Patentowym. Opłaty za kolejne okresy ochrony są wnoszone z góry nie później niż w dniu, w którym upływa uprzedni okres ochrony.
Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 14 ustawy o rachunkowości do wartości niematerialnych i prawnych zalicza się nabyte przez jednostkę prawa do patentów nadające się do gospodarczego wykorzystania, o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym niż rok, przeznaczone do używania na potrzeby jednostki.
W pytaniu nie został określony sposób uzyskania praw do patentu, dlatego należy rozważyć dwie sytuacje:
• prawa te zostały nabyte, na podstawie umowy o przeniesienie patentu, od jego poprzedniego właściciela lub uprawniony z patentu udzielił firmie w drodze umowy licencji na korzystanie z jego wynalazku,
• firma sama poniosła wydatki na prace, w wyniku których zgłosiła do Urzędu Patentowego wniosek o udzielenie praw do patentu na produkowane urządzenia.
Załóżmy, że patent nadaje się do gospodarczego wykorzystania, jest przeznaczony do używania na potrzeby firmy (urządzenia będą produkowane przez firmę) w okresie dłuższym niż rok.
W pierwszym przypadku zostały spełnione wszystkie warunki określone w ustawie o rachunkowości do zaliczenia nabytego prawa do wartości niematerialnych i prawnych. Wartość początkową prawa do patentu należy ustalić w cenie nabycia, na którą mogą się złożyć:
• cena zakupu netto,
• wydatki związane z nabyciem, np.: opłata notarialna, opłata sądowa, podatek od czynności cywilnoprawnych,
• koszty obsługi zobowiązań zaciągniętych w celu sfinansowania zakupu prawa, dotyczące okresu do dnia jego przyjęcia do używania, np.: odsetki od kredytu lub pożyczki, różnice kursowe.
Ewidencja księgowa operacji związanych z nabyciem praw może przebiegać następująco:
1. Faktura VAT za nabycie prawa lub licencji do patentu:
Wn „Rozliczenie zakupu” – wartość netto 10 000,
Wn „Rozliczenia z tytułu VAT” – VAT naliczony 2 200,
Ma „Zobowiązania wobec dostawców” – wartość brutto 12 200.
2. Opłata jednorazowa za przeniesienie praw do patentu:
Wn „Rozliczenie zakupu” 5 000,
Ma „Pozostałe rozrachunki” 5 000.
3. Opłaty notarialne, sądowe, podatek od czynności cywilnoprawnych:
Wn „Rozliczenie zakupu” 4 000,
Ma „Pozostałe rozrachunki” lub „Kasa” 4 000.
4. Koszty obsługi zobowiązań dotyczących nabytego prawa lub licencji:
Wn „Rozliczenie zakupu” 1 000,
Ma „Pozostałe rozrachunki” lub „Rachunki bankowe” 1 000.
5. Przyjęcie do używania i wprowadzenie do ewidencji wartości niematerialnych i prawnych w cenie nabycia (10 000 + 4 000 + 1 000 + 5 000):
Wn „Wartości niematerialne i prawne” 20 000,
Ma „Rozliczenie zakupu” 20 000.
W drugim przypadku nie zostały spełnione warunki zawarte w definicji wartości niematerialnych i prawnych, gdyż prawo nie zostało nabyte, wszelkie koszty należy odnieść bezpośrednio w ciężar kosztów działalności firmy.
Ewidencja księgowa operacji związanych z nabyciem praw może przebiegać następująco:
1. Opłata jednorazowa za uzyskanie praw do patentu:
Wn „Koszty rodzajowe – podatki i opłaty” 10 000,
Ma „Pozostałe rozrachunki” 10 000.
2. Koszty obsługi zobowiązań dotyczących uzyskanego prawa:
Wn „Koszty finansowe” 1 000,
Ma „Pozostałe rozrachunki” lub „Rachunki bankowe” 1 000.
W obu przypadkach opłaty okresowe ponoszone w czasie korzystania z praw do patentu powinny być zaliczone do kosztów podstawowej działalności operacyjnej i zaksięgowane następująco:
Wn „Koszty rodzajowe – podatki i opłaty” lub „Koszty działalności podstawowej”,
Ma „Pozostałe rozrachunki” lub „Rachunki bankowe”.
Jeżeli kwota tych opłat byłaby istotna, według oceny kierownika firmy, to mogą być one rozliczane w czasie, a tym samym ich przypisanie do poszczególnych lat obrotowych nastąpi proporcjonalnie do upływu czasu. Taka zasada powinna być ustalona w zasadach (polityce) rachunkowości stosowanej przez firmę. Wówczas ewidencja księgowa opłat okresowych będzie następująca:
1. Opłata okresowa za uzyskanie praw do patentu na 10 lat:
Wn „Rozliczenia międzyokresowe kosztów” 10 000,
Ma „Pozostałe rozrachunki” 10 000.
2. Zarachowanie opłaty przypadającej na rok obrotowy:
Wn „Koszty rodzajowe – podatki i opłaty” lub „Koszty działalności podstawowej” 1 000,
Ma „Rozliczenia międzyokresowe kosztów” 1 000.

Teresa Fołta
biegły rewident

• art. 3 ust. 1 pkt 14, art. 33 ust. 2 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości – j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. z 2005 r. Nr 184, poz. 1539
• art. 12 ust. 1 pkt 1, art. 16b ust. 2 pkt 3, art. 16m ust. 1 pkt 3, art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych – j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 183, poz. 1538


Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Źródło: Serwis Finansowo-Księgowy

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Każda faktura VAT w 2026 r. obowiązkowo wystawiana aż w sześciu formach. Ryzyko powstania wielu oryginałów tej samej faktury. Czy ktoś się w tym połapie?

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2025 r. nowelizująca ustawę o VAT w zakresie obowiązkowego modelu KSeF została już podpisana przez Prezydenta RP i musimy jeszcze poczekać na rozporządzenia wykonawcze, gdzie m.in. uregulowane będą szczegóły informatyczne (kody, certyfikaty). Ale to nie koniec – musi się jeszcze pojawić oprogramowanie interfejsowe, a zwłaszcza jego „specyfikacja”. Ile będziemy na to czekać? Nie wiadomo. Ale czas płynie. Wiemy dziś, że obok dwóch faktur w postaci tradycyjnej (papierowe lub elektroniczne), pojawiają się w tych przepisach aż cztery nowe formy - pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Self-billing w KSeF jako nowe możliwości dla zagranicznych podmiotów

Wprowadzenie Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) budzi wiele pytań wśród polskich podatników, ale coraz częściej także wśród podmiotów zagranicznych działających w Polsce i rozliczających tu VAT. Jednym z kluczowych zagadnień – rzadko poruszanych publicznie – jest możliwość wystawiania faktur ustrukturyzowanych w formule self-billingu przez podmioty nieposiadające siedziby w Polsce. Czy KSeF przewiduje taką opcję? Jakie warunki muszą zostać spełnione i z jakimi wyzwaniami trzeba się liczyć?

Certyfikaty KSeF – ostatni dzwonek dla firm! Bez nich fiskus zablokuje faktury

Od listopada 2025 r. przedsiębiorcy będą mogli wnioskować o certyfikaty KSeF. Brak tego dokumentu od 2026 r. może oznaczać paraliż wystawiania faktur. A od 2027 r. system nie uzna już żadnej innej metody logowania.

KSeF nadchodzi! Skarbówka przejmuje faktury – obowiązek już od lutego 2026: Kto jest zobowiązany do korzystania z KSeF, a kto jest wyłączony? Zapoznaj się z podstawowymi informacjami

Od 1 lutego 2026 r. żadna firma nie ucieknie przed KSeF. Wszystkie faktury trafią do centralnego systemu skarbowego, a przedsiębiorcy będą musieli wystawiać je wyłącznie w nowym formacie. Najwięksi podatnicy wejdą w obowiązek pierwsi, a reszta już od kwietnia 2026 r. Sprawdź, kto i kiedy zostanie objęty nowymi rygorami – i jakie wyjątki jeszcze ratują niektórych z obowiązkowego e-fakturowania.

REKLAMA

Nowe prawo ratuje rolników przed komornikiem! Teraz egzekucje długów wstrzymane po złożeniu wniosku do KOWR

Rolnicy w tarapatach finansowych zyskali tarczę ochronną. Dzięki nowelizacji ustawy o restrukturyzacji zadłużenia złożenie wniosku do Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa wstrzymuje egzekucję komorniczą. Zmiana ma dać czas na rozmowy z wierzycielami, ułatwić restrukturyzację i uchronić tysiące gospodarstw przed nagłą utratą majątku. To krok, który eksperci określają jako bardzo istotny dla bezpieczeństwa produkcji żywności w Polsce.

KSeF 2026: Tryb offline24, offline, awaria i awaria całkowita - co trzeba wiedzieć? MF wyjaśnia

Nowe przepisy dotyczące Krajowego Systemu e-Faktur, które wejdą w życie od lutego 2026 r., przewidują różne procedury na wypadek problemów technicznych i awarii systemu. Ministerstwo Finansów wyjaśnia, czym różni się tryb offline24, tryb offline, tryb awaryjny oraz procedura na wypadek awarii całkowitej – a także jakie obowiązki w zakresie wystawiania, przesyłania i udostępniania faktur będą spoczywać na podatnikach w każdej z tych sytuacji.

KSeF 2.0: Wielka rewolucja w fakturowaniu i VAT! Co dokładnie się zmieni i kogo obejmą nowe przepisy?

KSeF wchodzi na stałe i już od 2026 roku każda faktura będzie musiała być wystawiona elektronicznie. Nowa ustawa całkowicie zmienia zasady rozliczeń i obejmie zarówno podatników czynnych, jak i zwolnionych z VAT. To największa rewolucja w fakturowaniu od lat.

Od kwietnia 2026 r. bez KSeF nie wystawisz żadnej faktury. To prosta droga do paraliżu rozliczeń firmy

Od 2026 r. KSeF stanie się obowiązkiem dla wszystkich przedsiębiorców w Polsce. System zmieni sposób wystawiania faktur, obieg dokumentów i współpracę z księgowością. W zamian przewidziano m.in. szybszy zwrot VAT. Eksperci podkreślają jednak, że firmy powinny rozpocząć przygotowania już teraz – zwlekanie może skończyć się paraliżem rozliczeń.

REKLAMA

Rewolucja w fakturach: od 2026 KSeF obowiązkowy dla wszystkich! Firmy mają mniej czasu, niż myślą

Mamy już ustawę wprowadzającą obowiązkowy Krajowy System e-Faktur. Od lutego 2026 r. część przedsiębiorców straci możliwość wystawiania tradycyjnych faktur, a od kwietnia – wszyscy podatnicy VAT będą musieli korzystać wyłącznie z KSeF. Eksperci ostrzegają: realnego czasu na wdrożenie jest dużo mniej, niż się wydaje.

Rewolucja w interpretacjach podatkowych? Rząd planuje centralizację i zmiany w Ordynacji podatkowej – co to oznacza dla podatników i samorządów?

Rząd szykuje zmiany w Ordynacji podatkowej, które mają ułatwić dostęp do interpretacji podatkowych i uporządkować ich publikację. Zamiast rozproszenia na setkach stron samorządowych, wszystkie dokumenty trafią do jednej centralnej bazy – systemu EUREKA, co ma zwiększyć przejrzystość i przewidywalność prawa podatkowego.

REKLAMA