Kategorie

Czy można refakturować zakupione usługi

Agnieszka Ryms
inforCMS
Przepisy podatkowe nie posługują się pojęciem refakturowania usług, co nie oznacza, że jest to zabronione. Praktyka stosowania przepisów o VAT wykształciła zasady dokonywania refakturowania.

 

Zagadnienia dotyczące refakturowania usług wzbudzały bardzo wiele kontrowersji zarówno na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług z 1993 roku, jak również na gruncie aktualnie obowiązującej ustawy o VAT z 2004 roku.

Brak definicji

Większość problemów związanych z refakturowaniem wynika głównie z faktu, że w przepisach polskiego prawa podatkowego brak jest legalnej definicji refakturowania. W związku z tym praktyka podatkowa opiera się na dotychczasowym dorobku orzecznictwa, jak również interpretacjach organów podatkowych w tym zakresie.

Termin refakturowanie jest potocznym określeniem czynności wystawiania faktur, które mają na celu przeniesienie ciężaru wydatku na osoby trzecie. Jednym z częstszych przypadków refakturowania usług jest przypadek, gdy podmiot otrzymujący fakturę z tytułu świadczonych usług telekomunikacyjnych wystawia fakturę (refakturę) na podmiot, który z tych usług faktycznie korzysta, przy zastosowaniu tych samych wartości (ceny i stawki VAT), jakie zostały wyszczególnione na fakturze pierwotnej.

Orzecznictwo sądowe

Jednym z najistotniejszych orzeczeń sądowych, w przedmiocie refakturowania, jest wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2001 r. (sygn. akt III SA 1466/00). W wyroku tym sąd podjął próbę wyjaśnienia istoty refakturowania. Zdaniem sądu refakturowanie usług oznacza fakturowanie usługi świadczonej przez podatnika podatku od towarów i usług przy pomocy osoby trzeciej. Podatnik wykonujący usługę przy pomocy osoby trzeciej ma obowiązek jej fakturowania. Orzeczenie powyższe, choć zostało wydane na gruncie ustawy o VAT z 1993 roku. zachowuje nadal swoją aktualność.

Bardziej precyzyjnie elementy refakturowania określone są w interpretacjach organów podatkowych (zob. postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ostrowie Wielkopolskim z 29 czerwca 2006 r., nr PP/443-37/2006, postanowienie naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku z 30 czerwca 2006 r., nr DV/443-64/06).

Większość z elementów, które określają refakturowanie usług, nie budzi wątpliwości. Jednak dwa jego elementy, a mianowicie stawka i podstawa opodatkowania, sprawiają w praktyce bardzo wiele kontrowersji.

Stawka podatku

W przypadku refakturowania usług należy stosować zawsze tą samą stawkę podatku od towarów i usług (ewentualnie zwolnienie z tego podatku), jaka wynika z faktury pierwotnej. Stwierdzić należy, że odsprzedaż danej usługi podlega opodatkowaniu stawką właściwą dla tej usługi na każdym szczeblu obrotu gospodarczego - jest to zasada przywiązania stawki do przedmiotu opodatkowania, niezależnie od sposobu dokonywania odsprzedaży danej usługi (zob. postanowienie naczelnika Urzędu Skarbowego w Głogowie z 22 listopada 2006 r., nr PP-443/1/35/06, postanowienie naczelnika Urzędu Skarbowego w Mielcu z 2 sierpnia 2006 r., nr US.VI-443-17/06).

Nieco inna sytuacja jest natomiast w przypadku nabycia usług korzystających ze zwolnienia z podatku od towarów i usług. Przykładem mogą być tu usługi pocztowe, świadczone przez Pocztę Polską. Usługi te (sklasyfikowane w PKWiU pod symbolem 64.11), wymienione w poz. 2 załącznika nr 4 do ustawy o VAT, korzystają na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 tej ustawy ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Jak więc powinien zachować się podmiot, chcący nabyte uprzednio usługi pocztowe refakturować na swojego kontrahenta?

Na wstępie należy zaznaczyć, że ustawa o VAT wyróżnia dwa rodzaje zwolnień, a mianowicie podmiotowe i przedmiotowe. Cechą zwolnień przedmiotowych jest zwolnienie z opodatkowania określonych czynności bez względu na cechy podmiotu je świadczącego. Natomiast ze zwolnień podmiotowych mogą korzystać tylko podmioty spełniające wymienione w ustawie przesłanki.

Wskazane zwolnienie przewidziane dla usług pocztowych jest kompilacją zwolnienia przedmiotowo-podmiotowego. W konsekwencji nabycie zwolnionych z opodatkowania usług pocztowych nie będzie uprawniało do refakturowania ich w oparciu o zwolnienie z podatku od towarów i usług, gdyż nie została tu spełniona przesłanka dotycząca elementu podmiotowego, co z kolei skutkować będzie koniecznością refakturowania tego typu usług na zasadach ogólnych (zob. postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Warszawa Ursynów z 12 stycznia 2007 r., nr 1438/443/331-133/2006/2007/AZ).

Podstawa opodatkowania

Drugim elementem rodzącym liczne wątpliwości przy refakturowaniu jest właściwe określenie podstawy opodatkowania. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o VAT podstawą opodatkowania jest obrót rozumiany jako kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy.

Odnosząc powyższy przepis do ustalenia podstawy opodatkowania, przy refakturze usług mogą pojawić się wątpliwości, czy podstawą opodatkowania powinna być kwota netto czy brutto wynikająca z faktury pierwotnej.

Zdecydowana większość interpretacji organów podatkowych w tej kwestii skłania się ku stanowisku, że podstawą opodatkowania przy refakturowaniu powinna być kwota netto (zob. postanowienie Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w Radomiu z 24 października 2005 r., nr 1473/VW/443/280/198 /2005/JW). Ponieważ dokonując refakturowania podatnik nie może dokonywać żadnych doliczeń do wartości zakupionej usługi (towaru) na fakturze wystawionej przez podatnika zarówno kwota netto, jak i wartość podatku musi być identyczna jak na fakturze potwierdzającej zakup. Powyższe odnosi się także do zakupu usług noclegowych, gastronomicznych, paliwa, wynajmu samochodów (zob. postanowienie naczelnika Urzędu Skarbowego w Ostrowie Wielkopolskim z 29 czerwca 2006 r., nr PP/443-37/2006, postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Wrocław-Stare Miasto z 18 stycznia 2006 r., nr PP/443-243/3456/05).

Podkreślić jednak należy, że w praktyce organów podatkowych można spotkać się z odmiennym poglądem, opierającym się na założeniu, że kwota mająca być podstawą opodatkowania przy refakturowaniu może być ustalona przez strony transakcji. Przepisy prawa podatkowego nie regulują, w jaki sposób ustala się wysokość kwoty należnej z tytułu sprzedaży. Kwestia ta uzgadniana jest przez strony transakcji, a kwota należna jest efektem ich wzajemnego porozumienia. Mając powyższe na uwadze, podatnik może w dowolny sposób (...) ustalić kwotę należną, za jaką odsprzedaje usługi (zob. postanowienie naczelnika Urzędu Skarbowego Kraków-Śródmieście z 3 czerwca 2005 r., nr PP/443-16/05/TK).

Usługi złożone

W praktyce podatkowej dość często możemy się spotkać z refakturowaniem tzw. usług złożonych. Choć usługi te nie zostały zdefiniowane na gruncie ustawy o VAT, przez to pojęcie należy rozumieć usługi składające się ze świadczeń, które w innych okolicznościach mogłyby stanowić odrębny przedmiot opodatkowania. Jako przykład można wskazać tu między innymi refakturę ze usługę organizacji szkolenia składającą się dodatkowo z usługi gastronomicznej, noclegowej i transportowej.

Opierając się na interpretacjach organów podatkowych, a także na orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (zob. sprawa C-349/96 Card Protection Plan Ltd a Commissioners of Customs and Excise), stwierdzić należy, że co do zasady każde świadczenie dla celów opodatkowania podatkiem od towarów i usług powinno być traktowane jako odrębne i niezależne. Jednakże w sytuacji, gdy jedna usługa pod względem celowościowym i ekonomicznym obejmuje kilka powiązanych ze sobą świadczeń, usługa ta nie powinna być dzielona dla celów podatkowych. Konsekwentnie należy stwierdzić, że przy refakturowaniu np. usługi szkoleniowej nie należy wyszczególniać w przedmiocie opodatkowania każdej z usług wchodzących w skład usługi zasadniczej.

KTO WYSTAWIA FAKTURY VAT

Podatnicy są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy.

KIEDY MOŻNA WYSTAWIĆ REFAKTURĘ

Z możliwością wystawienia refaktury będziemy mieli do czynienia, gdy zostaną spełnione następujące przesłanki:

- przedmiotem refakturowania mogą być tylko i wyłącznie usługi,

- refakturowanie nie zmienia charakteru prawnego odsprzedawanej usługi,

- w umowie między kontrahentami jest zastrzeżenie o odrębnym rozliczeniu (refakturowaniu) określonych usług,

- refakturujący nie korzysta z danej usługi, a odbiorcą usługi jest podmiot, na którego usługa ta jest refakturowana,

- dalsza odsprzedaż usług musi być dokonana po cenie zakupu, bez doliczania jakiejkolwiek marży,

- podmiot dokonujący refakturowania stosuje taką samą stawkę VAT (lub zwolnienie), która widnieje na fakturze pierwotnej.

PRZYKŁAD REFAKTUROWANIE KOSZTÓW REMONTU

Spółka zajmuje w budynku mieszkalno-użytkowym pomieszczenia biurowe, które wydzierżawia od gminy. W pozostałych lokalach mieszkają właściciele, którzy wykupili mieszkania. Na podstawie umów z właścicielami mieszkań spółka obciąża ich opłatami za zużytą energię elektryczną, wodę, wywóz nieczystości - wystawiając refakturę. Spółka wyremontowała dach i elewację budynku otrzymując od wykonawcy fakturę za roboty remontowe opodatkowane stawką podatku od towarów i usług w wysokości 22 proc. Koszty remontu zostały proporcjonalnie do zajmowanej powierzchni rozdzielone między spółkę a właścicieli mieszkań. Refakturując usługę budowlaną należy zastosować taką samą stawkę, jaka była na fakturze pierwotnej, czyli 22 proc.

PRZYKŁAD POWSTANIE PRZYCHODU

Podatnik, który wynajmuje lokal użytkowy, otrzymuje od zakładu energetycznego fakturę VAT z tytuł dostaw energii elektrycznej do budynku. Następnie wystawia refakturę na najemcę, obciążając go kosztami zużytej energii. W fakturach dotyczących czynszu za dany miesiąc refakturuje energię za miesiąc poprzedni, zgodnie z ceną wynikającą z otrzymanej faktury zakupu. Podmiot refakturujący jest jedynie pośrednikiem pomiędzy podmiotem faktycznie świadczącym usługi a rzeczywistym odbiorcą tych usług. Przychód należny z tytułu refakturowania mediów powinien być wykazany w dacie wykonania usługi, która jest datą wystawienia refaktury.


Agnieszka Ryms

ekspert podatkowy, kancelaria adwokacka Marcina Górskiego


PODSTAWA PRAWNA

- Art. 29 ust. 1, art. 106 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).

Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    13 cze 2021
    Zakres dat:

    Ulga klęskowa w podatku rolnym

    Ulga klęskowa w podatku rolnym jest preferencją podatkową, która przewidziana jest w przypadku wystąpienia klęski żywiołowej. Jak działa ulga klęskowa? Jakie są zasady przyznawania ulgi?

    Błąd w rozliczeniach nie jest oszustwem podatkowym

    Sankcje w VAT. Podatnik nie może być karany za błąd, który nie jest oszustwem lub uszczupleniem podatkowym - tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Usługi gastronomiczne na kasie fiskalnej online - interpretacje

    Kasy fiskalne online w branży gastronomicznej pojawiły się od 1 stycznia 2021 r. Obowiązek wymiany starych kas na nowe objął bowiem usługi związane z wyżywieniem świadczone przez stacjonarne placówki gastronomiczne. Pojawiło się jednak szereg wątpliwości interpretacyjnych związanych z nowym obowiązkiem. Oto niektóre z nich.

    Polski Ład. Ile będą kosztowały zmiany podatkowe?

    Polskie Ład. Najważniejsze zmiany jeśli chodzi o kwestie ubytku PIT to jest ok. 22 mld zł dla całego sektora, dodatkowo przewidujemy ok. 4-4,5 mld zł kosztów z tego pakietu ulg dla małych i średnich przedsiębiorstw - powiedział wiceminister finansów Piotr Patkowski.

    Przeniesienie firmy za granicę a podatek w Polsce

    Przeniesienie działalności gospodarczej za granicę. Zapowiadane zmiany w ramach Polskiego Ładu, rosnące koszty prowadzenia firmy, niejasne przepisy i nadmierna biurokracja – to czynniki, przez które wielu przedsiębiorców rozważa przeniesienie działalność za granicę. Jednak samo zarejestrowanie firmy w innym kraju (nawet w UE) nie zwalnia automatycznie z płacenia podatków i składek ubezpieczeniowych w Polsce.

    Kiedy osoba fizyczna ma rezydencję podatkową w Polsce?

    Polska rezydencja podatkowa. Ministerstwo Finansów opublikowało objaśnienia podatkowe z 29 kwietnia 2021 r. dotyczące zasad ustalania rezydencji podatkowej oraz zakresu obowiązku osoby fizycznej w Polsce. Zdaniem ekspertów PwC te objaśnienia mogą być postrzegane jako zapowiedź szczególnego zainteresowania władz podatkowych rezydencją osób fizycznych, które utraciły lub utracą rezydencję podatkową w Polsce.

    Czy opodatkowanie firm w Czechach jest niższe?

    Opodatkowanie działalności gospodarczej w Czechach nie jest znacząco korzystniejsze niż w Polsce - stwierdza Polski Instytut Ekonomiczny. Analitycy zwracają uwagę, że zależy ono m.in. od branży, w której działa firma, poziomu przychodów oraz relacji między przychodami a kosztami.

    Kto musi mieć kasę fiskalną online od 1 lipca 2021 r.?

    Kasy fiskalne online. Od 1 lipca 2021 r. kolejna grupa podatników zobowiązana jest do obowiązkowego ewidencjonowania sprzedaży za pomocą kas fiskalnych online. Których podatników dotyczy ten obowiązek?

    Obowiązek podatkowy drugiego stopnia w akcyzie

    Podmiotowość podatników akcyzy z tytułu obowiązku podatkowego drugiego stopnia jest przedmiotem daleko idących kontrowersji, zresztą z wielu powodów – pisze profesor Witold Modzelewski.

    Pusta faktura wymaga udowodnienia

    Puste faktury. Urząd skarbowy oskarżył firmę o nabycie pustych faktur, mimo że zeznania świadków wyraźnie stwierdzały co innego. Sprawę rozstrzygnął sąd administracyjny.

    Skutki podatkowe wycofania samochodu ze spółki cywilnej

    Skutki podatkowe wniesienia i wycofania samochodu do spółki cywilnej - cz. II wycofanie samochodu ze spółki cywilnej.

    Zwrot VAT niektórym podmiotom - zmiany od 1 lipca 2021 r.

    Zwrot VAT. Ustawodawca przygotował projekt nowego rozporządzenia w zakresie zwrotu VAT niektórym podmiotom. Nowe regulacje zaczną obowiązywać od 1 lipca 2021 r. Co się zmieni?

    Zarobki w Szwecji. Ile można zarobić zbierając jagody?

    Zarobki w Szwecji. Z danych Szwedzkiego Urzędu Statystycznego wynika, że średnia pensja w Szwecji wynosi 35,3 tys. koron brutto (ok. 15 tys. zł). Mediana wynosi 31,7 tys. koron brutto (ok. 14 tys. zł).

    Raportowanie niefinansowe ESG zyskuje na znaczeniu

    Raportowanie niefinansowe ESG (environmental, social i governance). Inwestorzy coraz częściej szukają informacji o wpływie spółek na środowisko i społeczeństwo. Polskie firmy rzadko jednak raportują takie kwestie. Dlaczego warto raportować? Co powinny zawierać raporty ESG?

    Globalna stawka CIT a realna działalność gospodarcza

    Globalna stawka CIT. Polska nie poprze planu wprowadzenia globalnego minimalnego poziomu podatku od przedsiębiorstw, o ile nie będzie klauzuli wyłączającej z niego istotną działalność gospodarczą prowadzoną w kraju - powiedział dziennikowi "Financial Times" minister finansów Tadeusz Kościński.

    ZUS w Polsce vs. ZUS w Anglii

    Ubiegły miesiąc okazał się niezwykle istotny dla polskiej gospodarki. Premier Morawiecki ogłosił główne założenia „Nowego Ładu”, czyli programu ekonomiczno-społecznego, którego założeniem ma być zniwelowanie strat, jakie w naszej gospodarce poczyniła pandemia koronawirusa. Jednakże nie dla wszystkich plan ten okazał się dobrym pomysłem; co więcej, wzbudził wśród pewnej części społeczeństwa spore obawy.

    Nowelizacja ustawy o AML – nowe obowiązki dla rynku walut wirtualnych

    Nowelizacja ustawy o AML. Wirtualne waluty to ekspresowo rozwijająca się branża z dziedziny nowoczesnych technologii. Jednak zarówno wydobycie, sprzedaż, wymiana i spekulacja walutami nie jest zarezerwowana wyłącznie dla przedsiębiorców jako inwestycja czy środek płatniczy. Walutę wirtualną często wykorzystuje się również do realizacji nieuczciwych celów i w ramach działań niezgodnych z prawem. W związku z tym pojawiają się kolejne regulacje prawne – zarówno krajowe, jak i międzynarodowe – dotyczące AML/CFT. 15 maja 2021 weszła w życie nowelizacja ustawy o AML. Co warto o niej wiedzieć?

    Blockchain w księgowości – przyszłość, która już zapukała do drzwi

    Blockchain w księgowości. Wiele wskazuje na to, że rachunkowość oparta o nowe technologie, w tym technologię blockchain to nieodległa przyszłość. Prowadzenie księgowości z wykorzystaniem rejestru rozproszonego i inteligentnych umów może pomóc przedsiębiorcom osiągać większe dochody szybciej i łatwiej. Jednocześnie, wprowadzanie nowych rozwiązań zawsze wiąże się z pewnymi wyzwaniami. Czy wątpliwości branży księgowej związane z blockchainem są uzasadnione?

    Ulga na ekspansję - kto skorzysta i na jakich zasadach?

    Ulga na ekspansję, która została zaproponowana w ramach Polskiego Ładu, ma objąć przedsiębiorstwa, w tym małe i średnie podmioty, które podejmują ekspansją na rynki zagraniczne. Na jakich warunkach będzie można korzystać z ulgi na ekspansję? Kiedy ulga wejdzie w życie?

    Dodatkowe prace a opodatkowanie VAT kar umownych

    VAT od kar umownych - dodatkowe prace. W trakcie realizacji projektu budowlanego mogą wystąpić nowe okoliczności, takie jak np. problemy z gruntem czy wady dokumentacji projektowej. Może to spowodować konieczność podjęcia dodatkowych prac, a tym samym poniesienia dodatkowych kosztów przez wykonawcę, które powinny obciążać zamawiającego. Strony umowy budowlanej muszą ustalić, czy taka kara umowna podlega, czy nie podlega opodatkowaniu VAT.

    Jak postrzegamy księgowych? Sowa, mrówka czy leniwiec?

    Księgowi są nazywani zaufanymi doradcami i wysokiej klasy specjalistami. Chociaż te określenia brzmią poważnie, po pracy często rozwijają nietypowe zainteresowania, jak sporty ekstremalne, sztuki walki, żeglarstwo bądź śpiew w chórze. Sposób, w jaki ich odbieramy, pokazują też metafory. Księgowego można porównać do wielu zwierząt – mądrej sowy, walecznego tygrysa bądź pracowitej mrówki. Z okazji Dnia Księgowego postanowiliśmy przyjrzeć się wizerunkowi specjalistów od rachunkowości.

    Nowy podatek od elektroniki uderzy w twórców i konsumentów

    Opłata reprograficzna. Nowy podatek od elektroniki uderzy w kieszenie konsumentów i przedsiębiorców, nie pomoże twórcom - stwierdził Związek Cyfrowa Polska, wydając negatywną ocenę do projektu ustawy o uprawnieniach artysty zawodowego w ramach konsultacji społecznych resortu kultury.

    Podatkowa grupa kapitałowa – rozliczenie straty

    Podatkowa grupa kapitałowa. Spośród pięciu spółek tworzących grupę jedna przyniosła stratę, a cztery dochody. Spółka dominująca pomniejszyła o tę stratę podatek dochodowy wykazany i zaliczkowany przez cztery rentowne spółki, zachowując powstałą na plus różnicę zaliczek CIT, a następnie rozdysponowując ją pomiędzy siebie i spółkę przynoszącą straty. Była pewna, że to działanie będzie obojętne podatkowo, ale fiskus stwierdził, że jest to przysporzenie majątku tych spółek i musi zostać opodatkowane jak zwykły przychód. Spór między przedsiębiorcą a Dyrektorem Krajowej Informacji Skarbowej rozstrzygnął sąd, stwierdzając, że: „Stanowisko KIS jest nie tylko nieprawidłowe, ale także nielogiczne i sprzeczne wewnętrznie. Jest również wyrazem nadmiernego fiskalizmu państwa”.

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku - jakie korzyści dla firm?

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku. Ministerstwo Finansów proponuje przedsiębiorcom program Podatnik Bezgotówkowy. To propozycja dla tych firm, które większość transakcji płatniczych przeprowadzają w systemie cashless. Uzyskanie takiego statusu „Klienta Premium” będzie możliwe od 2022 roku. Firma, która go uzyska, skorzysta z najszybszego zwrotu VAT w Europie. Pieniądze znajdą się na ich kontach w maksymalnie 15 dni.

    Jaka stawka ryczałtu dla usług gastronomicznych?

    Stawka ryczałtu - usługi gastronomiczne. Czy sprzedaż usług gastronomicznych (przygotowywanie gotowych posiłków na rzecz kontrahentów) można opodatkować na zasadach ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych ze stawką 3%?