REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Roszczenie o naprawienie szkody z powodu pogorszenia rzeczy - służebność przesyłu

inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

W dniu 8 września 2011 r. Sąd Najwyższy podjął uchwałę, w której uznał, że właścicielowi nieruchomości nie przysługuje wobec nieuprawnionego posiadacza służebności przesyłu roszczenie o naprawienie szkody z powodu obniżenia jej wartości, związanego z normalnym korzystaniem z nieruchomości w zakresie odpowiadającym treści takiej służebności (sygn. akt III CZP 43/11).


W omawianej uchwale SN odniósł się do istotnego zagadnienia, sprowadzającego się do odpowiedzi na pytanie, czy właścicielowi nieruchomości przysługuje w stosunku do posiadacza zależnego nieruchomości w złej wierze, które to posiadanie odpowiada służebności przesyłu, roszczenie o naprawienie szkody z powodu pogorszenia rzeczy?

Autopromocja

W stanie faktycznym sprawy na nieruchomości powódki wybudowane zostały urządzenia elektroenergetyczne (linie wraz ze słupami i stacją transformatorową), z których usytuowaniem wiąże się konieczność istnienia strefy ochronnej, co znacząco ograniczyło możliwość zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości. Pozwana, ani jej poprzednicy prawni nie posiadali jakiegokolwiek tytułu prawnego do nieruchomości powódki, jednak w zakresie odpowiadającym treści służebności byli jej posiadaczami, choć było to posiadanie w złej wierze. Sąd Rejonowy wydał w tej sprawie wyrok zasądzając na rzecz powódki kwotę 31 238 zł wraz z odsetkami za utratę wartości rynkowej działek, w związku ze zbudowaniem na nich infrastruktury służącej do przesyłu energii elektrycznej. Sąd pierwszej instancji stwierdził w wyroku, że usytuowanie bez zgody powódki urządzeń przesyłowych na jej nieruchomości doprowadziło do spadku wartości rynkowej przedmiotowej nieruchomości, a w konsekwencji do pogorszenia rzeczy.

Natomiast zdaniem sądu drugiej instancji zasadność roszczenia o naprawienie szkody z tytułu pogorszenia rzeczy należy oceniać ze względu na „cechę trwałości i nieodwracalności” stanu pogarszającego daną rzecz, o której można mówić tylko w przypadku gdy właściciel nie może żądać od posiadacza przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Sąd drugiej instancji przychylił się do stanowiska, że odpowiednie stosowanie przepisów do stanu faktycznego, w którym mamy do czynienia z korzystaniem z cudzej nieruchomości w zakresie odpowiadającym treści służebności przesyłu, oznacza ograniczenie roszczeń jedynie do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy.

Rozpatrując niniejsze zagadnienie, SN w pierwszej kolejności wskazał, że roszczenie o naprawienie szkody za pogorszenie rzeczy przysługuje właścicielowi w przypadku, gdy działania lub zaniechania posiadacza prowadzą do obniżenia wartości użytkowej lub ekonomicznej rzeczy. Ponadto posiadacz w złej wierze odpowiada również za przypadkowe uszkodzenie lub utratę rzeczy, jednak wyłącznie do wartości rzeczy.

 

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Powołując się na literaturę i dotychczasowe orzecznictwo, SN wskazał, że szkoda polegająca na zmniejszeniu wartości nieruchomości występuje jedynie wtedy, gdy obniżenie wartości nieruchomości ma trwały i nieodwracalny charakter. Jednocześnie, nie można dokonać właściwej oceny trwałości zaistniałego stanu pogorszenia, w sytuacji gdy właściciel ma możliwość wystąpienia z roszczeniem negatoryjnym doprowadzając w konsekwencji do przywrócenia stanu zgodnego z prawem. W tym wypadku przywrócenie stanu zgodnego z prawem wiąże się zazwyczaj z uzyskaniem przez przedsiębiorstwo energetyczne tytułu prawnego do korzystania z nieruchomości, co wiąże się bezpośrednio z obowiązkiem zapłaty na rzecz właściciela stosownego ekwiwalentu, wykluczającego możliwość wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym.

SN przywołał i podzielił zdanie judykatury, w którym przedstawiono pogląd, że nie można uznać za pogorszenie rzeczy takiego zmniejszenia jej wartości, które podlega kompensacji z racji wynagrodzenia za korzystanie z tej rzeczy.

Analizując stan faktyczny i prawny w przedmiotowej sprawie SN wskazał ostatecznie, że pogorszenie nieruchomości, wynikłe z wybudowania na niej urządzeń elektroenergetycznych jest rekompensowane poprzez świadczenie, jakie właściciel może uzyskać w związku z obciążeniem jego prawa służebnością przesyłu. Wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu powinno równoważyć wszelki uszczerbek związany z trwałym obciążeniem nieruchomości.

Podsumowując, omówiona uchwała SN ma praktyczne znaczenie dla właścicieli nieruchomości, na których bez ich zgody umieszczone zostały urządzenia przesyłowe. SN jasno wskazał, że w takim przypadku właścicielowi przysługuje w pierwszej kolejności roszczenie o ustanowienie służebności przesyłu za odpowiednim wynagrodzeniem, które powinno zrekompensować wszelkie szkody związane z obciążeniem nieruchomości. Właściciele nieruchomości nie mogą w takim przypadku skutecznie dochodzić naprawienia szkody z powodu obniżenia wartości tej nieruchomości w związku z normalnym korzystaniem z nieruchomości w zakresie odpowiadającym treści służebności przesyłu. Zdaniem SN, roszczenie o naprawienie szkody z tytułu pogorszenia rzeczy jest zasadne w przypadku kiedy pogorszenie to łączy się z nieprawidłowym korzystaniem z danej rzeczy, np. w sytuacji kiedy wskutek pożaru wywołanego awarią instalacji elektrycznej zniszczeniu uległy części składowe gruntu: budynek, roślinność itp.

Marta Musioł, młodszy prawnik

Patrycja Dzięgielewska, aplikant radcowski

M. Szulikowski i Partnerzy Kancelaria Prawna

 

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: M. Szulikowski i Partnerzy Kancelaria Prawna
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Podatek PIT - część 2
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
    30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
    2 maja 2023 r. (wtorek)
    4 maja 2023 r. (czwartek)
    29 kwietnia 2023 r. (sobota)
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Krajowy Plan Odbudowy w Polsce w 2024 roku. Wyścig z czasem po 60 miliardów euro

    Zeszłotygodniowe informacje dotyczące odblokowania funduszy europejskich są optymistyczne – kierunek działań przyjęty przez polski rząd może liczyć na przychylność UE. Pamiętajmy jednak, że deklaracje te nie oznaczają, że środki na wspieranie reform i inwestycji zostaną nam „automatycznie” udostępnione - pisze Łukasz Kościjańczuk, partner w CRIDO.

    Czy laptop i wynajęte mieszkanie pracownika zagranicznej firmy to już zakład w Polsce?

    Pracownicy wykonujący pracę poza miejscem siedziby pracodawcy (lub innym miejscem określonym w umowie o pracę) mogą generować szereg konsekwencji podatkowych, zarówno dla pracownika, jak i dla pracodawcy, szczególnie gdy w grę wchodzi praca poza Polską, lub w Polsce, ale dla pracodawcy z innego kraju - pisze Dr Adam Barcikowski – Manager w Nexia Advcero.

    Niższy VAT od 1 kwietnia 2024 r. Stawka 8% dla usług kosmetycznych, manicure i pedicure

    Ministerstwo Finansów przygotowało już projekt rozporządzenia, które obniży od 1 kwietnia 2024 r. - z 23% do 8% – stawkę VAT na określone usługi kosmetyczne.

    Czas na reformę Unijnego Kodeksu Celnego

    Reforma (projektu) nowego Unijnego Kodeksu Celnego po konsultacjach społecznych. Od 2027 roku przewidywane jest wejście w życie nowego UKC. Będą to zmiany rewolucyjne w wielu aspektach, dziś obowiązujących przepisów prawa celnego. Wiarygodni przedsiębiorcy mają mieć znaczne uproszczenia oraz mamy przejść na „inteligentne” odprawy celne ze zwiększonym monitoringiem systemów informatycznych.

    Twój e-PIT wspólnie z małżonkiem

    Usługa Twój e-PIT umożliwia złożenie rocznego PIT wspólnie z małżonkiem. Kiedy jest to możliwe? Jakie działania należny wykonać?

    PGNiG obniża ceny gazu dla gospodarstw domowych. Ale nadal ponad 90 zł/MWh drożej od ceny zamrożonej do połowy 2024 roku

    W czwartek 29 lutego 2024 r. Prezes Urzędu Regulacji Energetyki zatwierdził obniżenie o 8,3 proc. (do 290,97 zł/MWh) zatwierdzonej w grudniu 2023 r. i obowiązującej w 2024 r. taryfy na sprzedaż gazu dla gospodarstw domowych i innych tzw. odbiorców uprawnionych przez spółkę PGNiG Obrót Detaliczny. Ale do 30 czerwca 2024 r. cena netto gazu dla odbiorców uprawnionych (w tym odbiorców w gospodarstwach domowych) została zamrożona na poziomie 200,17 zł/MWh.

    Ujednolicenie sprawozdań finansowych komitetów wyborczych. Jest projekt rozporządzenia w tej sprawie

    Ustawodawca przygotował projekt rozporządzenia w sprawie łącznego sprawozdania finansowego komitetu wyborczego, który zarejestrował kandydata na wójta, burmistrza, prezydenta miasta oraz listę kandydatów na radnych. Jakie rozwiązania znalazły się w projekcie?

    Tabela kursów średnich NBP z 29 lutego 2024 roku [nr 043/A/NBP/2024]

    Tabela kursów średnich waluty krajowej w stosunku do walut obcych ogłoszona przez NBP 29 lutego 2024 roku - nr 043/A/NBP/2024. Jaki dziś kurs euro? Jakie zmiany w kursach walut?

    Czy w ramach ulgi rehabilitacyjnej można odliczyć remont łazienki?

    Ulga rehabilitacyjna a remont łazienki. Czy możliwe jest odliczenie w ramach ulgi rehabilitacyjnej kosztów remontu, adaptacji  i wyposażenia łazienki dla osoby z orzeczeniem o niepełnosprawności?

    Księgowy na urlopie. Jak utrzymać płynność obsługi księgowej w firmie?

    Gdy księgowy udaje się na urlop, firma stoi przed wyzwaniem związanym nie tylko ze zorganizowaniem zastępstwa, ale również z utrzymaniem płynności obsługi księgowej. Podpowiadamy, jak przygotować firmę na taką sytuację.

    REKLAMA