Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Koncesja jako forma ograniczenia wolności gospodarczej

Krzysztof Niepytalski
Tomasz Pietrzak
Podstawą prawidłowego funkcjonowania gospodarki rynkowej jest wolność gospodarcza, na którą składa się między innymi możliwość swobodnego podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej bez konieczności uzyskania na to zgody ze strony władzy publicznej. Ze względu na różnorodne interesy państwa, obowiązujące prawo przewiduje jednak liczne ograniczenia tej wolności. Jednym z takich ograniczeń jest wymóg uzyskania koncesji na prowadzenie określonej działalności gospodarczej.


Tradycyjnie przyjmuje się przy tym, że ta forma ograniczania wolności działalności gospodarczej dotyczy sfer najistotniejszych z punktu widzenia państwa (zwłaszcza jego bezpieczeństwa).

Podstawowe zasady dotyczące udzielania koncesji są obecnie uregulowane w ustawie z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity: Dz. U. 2010 r. Nr 220, poz. 1447 ze zm., dalej „ustawa”). Szczegółowy zakres i warunki wykonywania działalności gospodarczej podlegającej koncesjonowaniu, jak również szczegóły dotyczące procedury udzielania koncesji, określają jednak także przepisy odrębnych ustaw.

Uzyskania koncesji wymaga obecnie wykonywanie działalności gospodarczej w siedmiu wymienionych w ustawie zakresach. Zakresy te dotyczą dziedzin działalności gospodarczej, mających szczególnie istotne znaczenie dla interesów państwa, tzn. górnictwa, wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią i amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym, energetyki, rozpowszechniania programów radiowych i telewizyjnych, przewozów lotniczych i prowadzenia kasyna gry.

Koncesja jest udzielana w formie decyzji administracyjnej. Organem decydującym o przyznaniu koncesji jest zasadniczo minister właściwy ze względu na przedmiot działalności gospodarczej wymagającej uzyskania koncesji (np. koncesji na prowadzenie kasyna gry udziela minister właściwy do spraw finansów publicznych). Odrębne ustawy dotyczące poszczególnych dziedzin działalności koncesjonowanej przewidują jednak również wyjątki od tej zasady - np. koncesję na rozpowszechnianie programów radiowych i telewizyjnych wydaje Przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, zaś koncesje w zakresie energetyki Prezes Urzędu Regulacji Energetyki.

Koncesja jest udzielana przedsiębiorcy w szczególnym postępowaniu, na wniosek przedsiębiorcy. Ustawa określa podstawowe elementy wniosku o udzielenie koncesji oraz kompetencje organu koncesyjnego do wezwania wnioskodawcy do uzupełnienia wniosku, a także uprawnienie do sprawdzenia, czy przedsiębiorca faktycznie spełnia warunki wykonywania koncesjonowanej działalności gospodarczej.

Ustawa przewiduje także specyficzną procedurę udzielenia koncesji - w drodze przetargu. Może mieć ona zastosowanie w sytuacji, gdy liczba zainteresowanych przedsiębiorców spełniających warunki do uzyskania koncesji jest większa niż liczba koncesji przewidzianych do udzielenia. Procedura taka polega na publicznym ogłoszeniu przez organ koncesyjny przetargu, w ramach którego przedsiębiorcy składają oferty, deklarując wysokość opłaty, jaką są w stanie uiścić za udzielenie koncesji. Po złożeniu ofert, organ koncesyjny dokonuje wyboru ofert w liczbie odpowiadającej liczbie koncesji przewidzianych do udzielenia, kierując się wysokością opłat zadeklarowanych przez przedsiębiorców. Przedsiębiorcom, których oferty zostały wybrane w przetargu, właściwy organ udziela następnie koncesji w drodze decyzji.

 

Należy zwrócić uwagę, że ustawa przewiduje możliwość odmowy udzielenia koncesji przez organ koncesyjny ze względu na zagrożenie obronności lub bezpieczeństwa państwa lub obywateli. Przepis ten daje organowi koncesyjnemu pewien zakres uznaniowości przy podejmowaniu decyzji co do udzielenia bądź odmowy udzielenia koncesji, ponieważ zawarta w nim przesłanka opiera się na pojęciach niedookreślonych. Podobne przepisy, zawierające niedookreślone przesłanki odmowy udzielenia koncesji mogą pojawiać się także w odrębnych ustawach dotyczących działalności koncesjonowanej. Oczywiście, przepisy takie nie mogą być interpretowane dowolnie, a organ koncesyjny odmawiając udzielenia koncesji musi uzasadnić ich stosowanie, wskazując na obiektywnie istniejące uwarunkowania. Istnienie powyższych unormowań, tworzących w pewnym stopniu tzw. luz decyzyjny po stronie organów koncesyjnych powoduje jednak, że koncesja jest uznawana za najbardziej restrykcyjną formę reglamentowania działalności gospodarczej w polskim prawie.

Podmiot, który zamierza podjąć koncesjonowaną działalność gospodarczą może ubiegać się również o przyrzeczenie wydania koncesji, czyli tzw. promesę. Jest ona udzielana przedsiębiorcy, który jeszcze nie spełnia warunków do uzyskania koncesji. Stanowi ona obietnicę, że w przypadku spełnienia warunków koncesja zostanie udzielona. Promesa jest ważna przez określony czas, nie krótszy niż sześć miesięcy.

Podsumowując, koncesja jest wydawana w formie decyzji administracyjnej, a jej uzyskanie jest konieczne dla podjęcia działalności w zakresach wymienionych w ustawie. W przypadku, gdy liczba przedsiębiorców spełniających warunki do uzyskania koncesji jest większa niż liczba koncesji przewidzianych do udzielenia, możliwe jest udzielanie koncesji w drodze przetargu. Przy odmowie udzielenia koncesji organ koncesyjny ma pewien zakres luzu decyzyjnego (może odmówić jej udzielenia np. ze względu na zagrożenie bezpieczeństwa państwa). Możliwość powoływania się przez organ koncesyjny na tego rodzaju niedookreślone przesłanki odmowy udzielenia koncesji powoduje, że koncesja jest uważana za najbardziej restrykcyjną formę ingerencji w wolność działalności gospodarczej.

 

 

Krzysztof Niepytalski, aplikant radcowski
Tomasz Pietrzak, młodszy prawnik

M. Szulikowski i Partnerzy Kancelaria Prawna

 

Jak skutecznie i efektywnie zarządzać biurem rachunkowym
Zarządzanie biurem rachunkowym. Teraz książka z serwisem online

Publikacja jest skierowana do księgowych, kadry kierowniczej i właścicieli biur rachunkowych. Kompleksowo opisuje zasady organizacji pracy biura rachunkowego. Praktyczną pomocą są wzory dokumentów oraz instrukcji dostępnych również w edytowalnej formie w serwisie powiązanym z książką.

Teraz 12% taniej!
Źródło: M. Szulikowski i Partnerzy Kancelaria Prawna
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Podatek od nieruchomości
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają:
    działki budowlane
    domy jednorodzinne
    garaże
    lasy
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Likwidacja spółki z ograniczoną odpowiedzialnością – procedura, zasady, reprezentacja
    Podstawowym sposobem zakończenia istnienia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest jej formalna likwidacja. Jak ona przebiega w praktyce, jakich obowiązków należy dochować i co warto o niej wiedzieć?
    HUB e-paragony od września 2023 r. Nowa wersja aplikacji e-paragony
    We wrześniu 2023 r. uruchomione zostanie rozwiązanie HUB e-paragony umożliwiające powszechne stosowanie paragonów elektronicznych - poinformował 6 października 2022 r. wiceminister finansów Mariusz Gojny. Dodał, że Ministerstwo Finansów opublikuje rozwiązanie pozwalające przystąpić do projektu producentom kas fiskalnych oraz tworzenie konkurencyjnych aplikacji do odbiorów paragonów.
    Wydatki na utrzymanie psa - koszty podatkowe, odliczenie VAT
    Podatnicy prowadzący działalność gospodarczą w swoim domu lub mieszkaniu mają wątpliwości, czy wydatki na utrzymanie psa stróżującego mogą zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów. Powstaje też pytanie, czy można odliczyć VAT od wydatków na utrzymanie psa stróżującego, który pilnuje biura, czy innych miejsc, w których jest prowadzona działalność gospodarcza? Sprawdźmy jak na te pytania odpowiada Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w indywidualnych interpretacjach podatkowych.
    Inflacja a dochody budżetowe. Wzrost inflacji o 1 punkt proc. to 4,7 mld zł więcej dochodów w budżecie państwa
    Każdy punkt procentowy wyższej inflacji to jest 4,7 mld zł więcej dochodów w budżecie państwa, po drugiej stronie generuje to jednakowo wysokie wydatki - powiedział 5 października 2022 r. w Senacie wiceminister finansów Artur Soboń. Poinformował także, że ostatnie zmiany w PIT i CIT kończą zmiany w Polskim Ładzie.
    Stopy procentowe NBP 2022 - bez zmian od 6 października
    Rada Polityki Pieniężnej na posiedzeniu 5 października 2022 r. utrzymała wszystkie stopy procentowe na dotychczasowym poziomie. Stopa referencyjna, główna stopa NBP, wynosi od 8 września br. 6,75 proc.
    Obliczanie długości mandatów członków zarządu i rady nadzorczej - nowe zasady od 13 października 2022 r.
    Nowelizacja Kodeksu spółek handlowych, która wejdzie w życie z dniem 13 października 2022 r., wprowadza nowe zasady obliczania czasu trwania mandatów członków zarządu i rady nadzorczej. Sprawdź, jak będą one wyglądać.
    Limity podatkowe 2023
    Limity podatkowe 2023. Średni kurs euro publikowany przez NBP pierwszego dnia roboczego października decyduje o ważnych limitach podatkowych w następnym roku. Znamy już ten kurs euro z 3 października 2022 r. (4,8272 zł). Sprawdźmy zatem jakie limity podatkowe będą obowiązywały w 2023 roku.
    Wywóz i tranzyt towarów dual-use – zezwolenia, oświadczenie użytkownika końcowego
    W związku z wojną na Ukrainie, towary (produkty) typu dual-use zyskały na szczególnym znaczeniu. Istotna stała się również możliwość jak najszybszej realizacji tego rodzaju zamówień. Warto przyjrzeć się regulacjom prawnym, które obowiązują w tym zakresie.
    Przedpłaty, zaliczki, zadatki a podatek dochodowy. Moment powstania przychodu
    W transakcjach handlowych często możemy spotkać się z wpłatami poprzedzającymi wykonanie usługi lub dostawę towarów. Wynika to z potrzeby zabezpieczenia wykonania umowy wiążącej dwie strony transakcji. W związku z tym pojawia się pytanie- jak otrzymanie przedpłaty, zaliczki bądź zadatku powinno być rozliczone na gruncie podatku dochodowego?
    Podatki związane z alkoholem – czym jest podatek piwny
    Jak już wiemy, alkohol jest jednym z najwyżej opodatkowanych dóbr. Najwyższa stawka VAT, akcyza i podatek dochodowy. Ustawodawca przewidział również opłatę za to, że reklamujemy napoje alkoholowe – tzw. podatek piwny.
    Rożne stawki ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych
    Nowy Ład spowodował znaczne zmiany w prawie podatkowym. Wielu przedsiębiorców w celu uniknięcia składki zdrowotnej szuka lepszych rozwiązań. Jedną z opcji była zmiana formy opodatkowania na ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.
    Darowizna pieniędzy ze wspólnego rachunku bankowego a zwolnienie z podatku
    Czy darowizna pieniędzy od członka najbliższej rodziny może być zwolniona z podatku od spadków i darowizn jeżeli w chwili zawarcia umowy darowizny pieniądze znajdowały się na rachunku bankowym, którego współwłaścicielami są darczyńca i obdarowany? Na to pytanie odpowiedział Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 30 września 2022 r.
    Sprzedaż złomu – kwestie podatkowe
    Opodatkowanie sprzedaży złomu zależy od tego, czy odbywa się w ramach działalności gospodarczej czy okazjonalnie.
    JPK_VAT po 6 latach. Czy przesyłanie ksiąg podatkowych dla potrzeb VAT ma sens?
    Wprowadzenie w naszym kraju ustawowego obowiązku przesyłania organom podatkowym pierwszej instancji standaryzowanych części ewidencji prowadzonych dla potrzeb podatku od towarów i usług (JPK_VAT) było pierwszym przedsięwzięciem tego rodzaju i po sześciu latach obowiązywania trudno uznać to za sukces (być może tylko lobbingowy i propagandowy) – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.
    Zmiany w ustawie o rachunkowości 2022/2023 – wdrożenie dyrektywy 2021/2101. Sprawozdanie o podatku dochodowym
    W Ministerstwie Finansów trwają prace nad projektem ustawy o zmianie ustawy o rachunkowości oraz zmianie ustawy o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym. Ta nowelizacja ma na celu implementację do polskiego prawa dyrektywy unijnej 2021/2101.
    Progi podatkowe 2023 - co warto wiedzieć?
    Progi podatkowe 2023. Jaka wysokość progów będzie obowiązywała w rozliczeniu rocznym PIT w 2023 roku? Jaka będzie kwota wolna od podatku? Co się zmieniło?
    Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych 2023 - limity, stawki
    Jakie limity dla ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych będą obowiązywały w 2023 roku? Kto może płacić ryczałt w 2023 roku? Kto może płacić ryczałt od przychodów ewidencjonowanych kwartalnie w 2023 roku? Jakie stawki ryczałtu obowiązują w 2023 roku?
    Webinarium „Korygowanie VAT należnego i naliczonego”
    Korygowanie VAT. Zapraszamy na praktyczne webinarium „Korygowanie VAT należnego i naliczonego” z gwarantowanym imiennym certyfikatem, które odbędzie się 20 października 2022 roku. Polecamy!
    Dropshipping oczami księgowej. Kasa fiskalna, paragony, dokumentowanie sprzedaży
    Bardzo często trafiają do mnie osoby, najczęściej młode, które chcą rozpocząć działalność gospodarczą od dropshippingu. Skuszeni zarabianiem bez wydawania własnych pieniędzy często wchodzą w prowadzenie biznesu bez zastanowienia. Nasi Klienci - Sprzedawcy często rozpoczynają od inwestycji w szkolenia. Jest ich na rynku coraz więcej. Trudno mi zweryfikować faktyczny poziom merytoryczny tych kursów więc oprę się jedynie o informacje uzyskane od Klientów naszego Biura.
    Limit jednorazowej amortyzacji 2023 r.
    Jednorazowa amortyzacja 2023. Kurs euro z pierwszego dnia roboczego października decyduje o wysokości określonych limitów w podatkach na następny rok. Dotyczy to m.in. przywileju jakim jest jednorazowa amortyzacja.
    Mały podatnik VAT 2023. Jakie limity?
    Mały podatnik VAT 2023 to przedsiębiorca, którego przychody mieszczą się w określonym limicie wyrażonym w euro. Limity ustalane są co roku na podstawie kursu z 1 października. Kto może liczyć na status małego podatnika VAT w roku 2023?
    Przymusowa restrukturyzacja Getin Noble Bank. Co to oznacza dla Frankowiczów?
    Decyzja Bankowego Funduszu Gwarancyjnego o rozpoczęciu przymusowej restrukturyzacji Getin Noble Bank S.A. znacznie skomplikuje sytuację Frankowiczów posiadających kredyty hipoteczne w tym banku. Zgodnie z nią kredyty indeksowane i denominowane kursem waluty obcej, czyli przede wszystkim kursem CHF, ale także USD, EUR, JPY, nie zostały przeniesione i zostają w Getin Noble Bank S.A. Co to oznacza dla Frankowiczów?
    Najwięksi podatnicy CIT w Polsce
    Ministerstwo Finansów opublikowało 30 września 2022 r. listę dużych podatników podatku CIT za 2021 r. Dane dotyczą zeznań indywidualnych firm, których przychód przekroczył 50 mln euro oraz podatników będących podatkowymi grupami kapitałowymi (PGK). Wśród indywidualnych firm liderami są firmy z sektora bankowego, energetycznego i paliwowego. Podobnie jest wśród podatkowych grup kapitałowych.
    Wykreślenie podatnika z rejestru czynnych podatników VAT na podstawie podejrzenia wyłudzeń skarbowych
    Czy można wykreślić podatnika VAT z rejestru czynnych podatników VAT tylko na podstawie podejrzenia, że ów podatnik zamierza dokonać wyłudzeń skarbowych z wykorzystaniem banku? Okazuje się, że tak. Można tak zrobić (i to bez zawiadamiania tego podatnika) na podstawie art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT. Problem wyjaśnia Jagoda Kondratowska-Muszyńska, doradca podatkowy w Kancelarii Prof. dr hab. Henryka Dzwonkowskiego.
    Oprocentowanie lokat bankowych i kont oszczędnościowych – wrzesień/październik 2022 [Tabela]
    Jakie oprocentowanie lokat bankowych i kont oszczędnościowych oferują banki na przełomie września i października 2022 r.? Oferta depozytowa banków we wrześniu ponownie została poprawiona. W ciągu 2022 roku doszło do bardzo poważnych zmian. Tym niemniej oprocentowanie lokat i kont oszczędnościowych nadal nie nadąża za inflacją.