Fundacja rodzinna nie dla spółki cywilnej

• Fundacja rodzinna w spółce cywilnej
• Fundacja rodzinna a CIT 

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 1 grudnia 2023 roku (sygn: 0114-KDIP2-1.4010.464.2023.2.KW) nie zgodził się ze stanowiskiem podatnika w tematyce dotyczącej fundacji rodzinnej. Zgodnie ze stanem faktycznym poruszonym w interpretacji podatkowej, wnioskodawca stał na stanowisku, iż przystąpienie fundacji rodzinnej do spółki cywilnej jest dozwoloną działalnością podmiotu, na podstawie art. 5 ustawy o fundacji rodzinnej. W konsekwencji, zdaniem podatnika przychody i dochody z dzierżawy nieruchomości, przypadające na fundację, w związku z przystąpieniem do spółki cywilnej, będą zwolnione z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych. 

Fundacja rodzinna w spółce cywilnej

W ramach opisywanej interpretacji podatkowej wnioskodawca przedstawił stan faktyczny, zgodnie z którym fundacja rodzinna przystąpi do spółki cywilnej. Podmiot będzie zajmował się dozwoloną działalnością fundacji rodzinnej, o której mowa w art. 5 ust. 2 ustawy o fundacji rodzinnej (ufr), polegającą na dzierżawie nieruchomości i jedynie z tego tytułu będzie uzyskiwał przychody.

Dla tak przedstawionego stanu faktycznego, fundator powziął wątpliwości odnośnie do kwestii, czy przystąpienie przez fundację rodzinną do spółki cywilnej, nie wykracza poza dozwolony zakres działalności fundacji rodzinnej, o którym mowa w art. 5 ust. 3 ufr, co w konsekwencji spowoduje, iż dochód przypadający na fundację rodzinną z tego tytułu będzie opodatkowany sankcyjną stawką w wysokości  25 % podatku dochodowego CIT.

Wnioskodawca, uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, podnosił, iż zgodnie z art.5 ust.3 ustawy o fundacji rodzinnej, spółka cywilna jest podmiotem „o podobnym charakterze” do spółek prawa handlowego, w związku z tym przystąpienie do spółki jest dozwoloną działalnością fundacji rodzinnej. A więc dochody uzyskiwane przez fundację z dzierżawy nieruchomości, jak wspólnik takiej spółki, będą zwolnione z opodatkowania podatkiem CIT, zgodnie z dyspozycją art. ust.1 pkt 25 ustawy o CIT.

Fundacja rodzinna a CIT 

Już na etapie prac legislacyjnych podnoszony był aspekt przystępowania fundacji rodzinnych do przedsiębiorstw prowadzonych w formie tzw. indywidualnej działalności gospodarczej wykonywanych przez osoby fizyczne oraz tych prowadzonych w formie spółki cywilnej. Podzielić należy pogląd organu skarbowego, że spółki cywilne nie są podmiotami o podobnym charakterze w stosunku do spółek prawa handlowego, idąc dalej dzieli je więcej różnić, niż jest podobieństw. Słusznie organ podkreślił, że spółki cywilne zostały uregulowane kodeksie cywilnym, a spółki prawa handlowego w kodeksie spółek handlowych. Spółki cywilne, odmiennie od spółek prawa handlowego, nie posiadają osobowości prawnej ani nie są jednostką organizacyjną posiadającą osobowość prawną. Organ dodaje również, iż spółki uregulowane w ksh posiadają swój własny majątek, co stanowi kolejną różnicę pomiędzy omawianymi podmiotami prawnymi. 

Jako główny argument dyrektor KIS j wskazuje, iż fundacja rodzinna przystępuje jedynie do spółek będącymi podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych, a spółka cywilna takim podmiotem nie jest oraz, że żadne regulacje prawne nie wskazują, iż spółka cywilna po przystąpieniu do niej fundacji rodzinnej mogłaby stać się podatnikiem CIT. W tym miejscu należy poddać pod wątpliwość stanowisko organu, ponieważ w sytuacji, gdy wspólnikiem spółki cywilnej będzie np. spółka z o.o., wówczas kwestia związana z opodatkowaniem podatkiem CIT (mając na względzie sytuację spółki jawnej, której wspólnikiem jest spółka kapitałowa), może być podstawą analiz i dyskusji.

Podsumowanie

Biorąc po uwagę powyższe argumenty, w szczególności aspekt że spółce cywilne zdecydowanie dalej, niż bliżej do podmiotu „o podobnym charakterze” do spółek prawa handlowego, organ słusznie uznał, iż dochody fundacji rodzinnej uzyskane z tytułu przystąpienia do spółki cywilnej, jako jej wspólnika, która choć będzie wykonywała dozwoloną działalność fundacji rodzinnej, będą opodatkowane sankcyjnym 25% podatkiem dochodowym, na podstawie art. 24r ustawy o CIT. 

Adw. Katarzyna Wojarska-Aleksiejuk, 
Wojarska Aleksiejuk & Wspólnicy