Jak rozliczyć fakturę za nocleg przedstawiciela handlowego

Jeżeli w umowie o pracę miejscem wykonywania pracy jest teren 3 województw, to nocleg na ich terenie nie stanowi delegacji. W takim przypadku najwłaściwsze wydaje się potraktowanie tego kosztu jako elementu wynagrodzenia przedstawiciela. Szczegóły w uzasadnieniu.

UZASADNIENIE

Wśród przepisów prawa podatkowego nie ma definicji pojęcia podróży służbowej. Definicja ta wynika z przepisów prawa pracy. Podróżą służbową w rozumieniu art. 77⁵ § 1 ustawy - Kodeks pracy jest wykonywanie na polecenie pracodawcy zadania służbowego poza stałym miejscem pracy pracownika lub siedziby pracodawcy. Aby więc mówić o podróży służbowej, pracodawca musi polecić wykonanie zadania w miejscu znajdującym się poza miejscowością, w której znajduje się siedziba pracodawcy, lub poza stałym miejscem pracy. To ostatnie określenie odnosi się do pracowników mających stałe miejsce pracy w innej miejscowości niż miejscowość położenia siedziby pracodawcy.

Ważne!

Podróżą służbową jest wykonywanie na polecenie pracodawcy zadania służbowego poza stałym miejscem pracy pracownika lub siedziby pracodawcy.

Stałe miejsce pracy powinno wynikać z umowy o pracę. Jako miejsce pracy można również określić miejsce, w którym pracownik otrzymuje przydział zadań roboczych (por. Kodeks Pracy. Komentarz pod redakcją T. Zielińskiego, Dom Wydawniczy ABC 2001, str. 254).

Definicji podróży służbowej nie będą odpowiadać wyjazdy służbowe pracownika w granicach miejscowości, w której znajduje się jego miejsce pracy.

Jeżeli miejsce, w którym nocował przedstawiciel handlowy, jest miejscem wykonywania przez niego pracy, to w takim przypadku nie mamy do czynienia z podróżą służbową.

Jednocześnie należy zwrócić uwagę na orzecznictwo w zakresie prawa pracy.

Miejsce wykonywania pracy należy ustalić tak, by pracownik miał możliwość wykonywania zadań, wliczając w to czas dojazdu do miejsca ich wykonywania, w ramach umówionej dobowej i tygodniowej normy czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym. (Wyrok Sądu Najwyższego z 11 kwietnia 2001 r., sygn. akt I PKN 350/00, OSNP 2003/2/36).

Konsekwencje nieuznania podróży za służbową

W opisanej sytuacji nie występuje podróż służbowa. Nie przysługują więc pracownikowi należności z tytułu podróży służbowej, tj. dieta, zwrot kosztów przejazdów, noclegów, dojazdów itp. Jeżeli pracodawca dokona zwrotu tych wydatków (mimo braku takiego obowiązku), należy je opodatkować na podstawie art. 12 ust. 1 updof. Przepis ten określa, że przychodami ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy są wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężna świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń. W przypadku gdy pracodawca pokrywa pracownikowi niebędącemu w podróży służbowej rachunki za hotel (który nie jest hotelem pracowniczym), wartość świadczenia stanowi przychód pracownika.

Pracodawca ryzykuje dodatkowo zakwestionowanie takiego wydatku jako kosztu uzyskania przychodu. Organy skarbowe mogą dowodzić, że wydatek ma charakter osobisty i nie jest związany z uzyskaniem przychodu przez pracodawcę. Jeżeli jednak potraktuje ten wydatek jako element wynagrodzenia przedstawiciela handlowego, będzie on stanowił koszt uzyskania przychodu. Wówczas organ skarbowy nie będzie miał podstaw do kwestionowania zasadności zaliczenia tego wydatku do kosztów uzyskania przychodu. Dobrym rozwiązaniem byłyby również odpowiednie zapisy w umowie o pracę. Właściwy byłby zapis, iż pracodawca jest zobowiązany do zwrotu kosztów noclegów przedstawiciela w terenie wykonywania pracy poza miejscem zamieszkania pracownika. Taki zapis umocniłby zasadność ponoszenia tego kosztu jako elementu wynagrodzenia pracownika.

- art. 15 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 251, poz. 1847

Marta Stachowiak

ekspert z zakresu podatku dochodowego