Odliczanie podatku naliczonego z duplikatu faktury VAT - porada

Sprzedawca na wniosek nabywcy ponownie wystawia fakturę lub fakturę korygującą, zgodnie z danymi zawartymi w kopii tej faktury lub faktury korygującej.

Od niedawna polskie przepisy dopuszczają stosowanie faktur przesyłanych w formie elektronicznej. Do tych faktur również stosuje się odpowiednio przepisy o wystawianiu duplikatów.

Faktura i faktura korygująca wystawiona ponownie musi dodatkowo zawierać wyraz "DUPLIKAT" oraz datę jej wystawienia. Duplikat faktury i faktury korygującej wystawia się w dwóch egzemplarzach, przy czym oryginał otrzymuje nabywca, a kopię zatrzymuje sprzedawca.

W przypadku faktur i faktur korygujących przesłanych w formie elektronicznej duplikat faktury i faktury korygującej sprzedawca przesyła nabywcy, zachowując je jednocześnie w swojej dokumentacji.

Najczęściej do wystawienia duplikatu dochodzi po upływie kilku miesięcy od zaistnienia zdarzenia gospodarczego, którego dokument ten dotyczy. To rodzi pytania co do sposobu wykazania w deklaracji podatkowej podatku naliczonego udokumentowanego takimi duplikatami, bowiem ustawa o VAT przewiduje ograniczony okres do odliczenia podatku naliczonego.

Zasadniczo prawo do obniżenia podatku należnego powstaje w rozliczeniu za okres, którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny lub duplikat faktury (faktury korygującej). Jeżeli podatnik nie dokona obniżenia kwoty podatku należnego w okresie wpływu dokumentu, może obniżyć kwotę podatku należnego w deklaracji podatkowej za jeden z dwóch następnych okresów rozliczeniowych.

Jak wpłynie kradzież dokumentacji księgowej na odliczenie VAT?

Przy czym w niektórych przypadkach prawo do odliczenia podatku naliczonego w zakupach jest inaczej określone, poprzedzone spełnieniem dodatkowych warunków. W przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, w imporcie,  kwota podatku podlega rozliczeniu za okres w którym powstał obowiązek podatkowy w podatku należnym u nabywcy lub usługobiorcy.

Podatek naliczony w zakupach dostaw energii elektrycznej, cieplnej lub chłodniczej oraz gazu przewodowego, świadczenia usług telekomunikacyjnych rozliczymy w rozliczeniu za okres, w którym przypada termin płatności za te dostawy i usługi.  A podatek wykazany w przypadku dokonania spisu z natury określonego w art. 113 ust. 5 i 7 ustawy o podatku od towarów i usług, podlega rozliczeniu nie wcześniej niż za okres, w którym dokonano spisu.

Czy można odliczyć podatek naliczony na podstawie duplikatu faktury VAT?

Gdy nabywca otrzyma fakturę oznaczoną "FAKTURA VAT-MP", może obniżyć kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego określoną w tej fakturze w takiej części, w jakiej uregulował część (lub całość) należności na rzecz małego podatnika, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o VAT.

Rozliczenie następuje za okres rozliczeniowy, w którym nabywca uregulował należność. W razie nieuregulowania należności odliczenie z faktury VAT-MP przysługuje dopiero po upływie 90 dni od dnia otrzymania towaru lub wykonania usługi.

Ograniczenie to nie dotyczy jednak małych podatników, o których mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o VAT, czyli takich,  u których obrót u którego wartość sprzedaży (wraz z kwotą podatku) nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 1.200.000 euro. Warunek zapłaty nie dotyczy sytuacji gdy mały podatnik jest nabywcą, który otrzymał oryginał, duplikat faktury (korekty)  VAT-MP.

Należy zauważyć, że decyduje data wpływu (otrzymania) dokumentu do nabywcy a nie data wystawienia ani tym bardziej data zdarzenia gospodarczego. Stąd, jeżeli na przykład w lipcu otrzymamy fakturę dokumentującą zakup, który miał miejsce w styczniu, to mamy prawo wykazać podatek w niej zawarty w rozliczeniu podatku za lipiec lub w jednym z kolejnych dwóch okresów rozliczeniowych (sierpień lub wrzesień).

Nabywca nie powinien zatem występować o wydanie duplikatu faktury. Musimy jednak pamiętać, że te spóźnione faktury podobnie jak duplikaty wymagają starannego udokumentowania ich wpływu do jednostki. Mogą to być zapisy w dzienniku korespondencji, koperta ze stemplem pocztowym, stempel z datą wpływu i podpisem pracownika.

Posłużenie się duplikatem faktury zakupu wymaga precyzyjnego ustalenia czy do nabywcy dotarła pierwotna faktura a następnie uległa zagubieniu czy też nigdy do firmy nie dotarła.

Zagadnienie to było przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt I FSK 541/06), który  w wyroku z 15 marca 2007 r. orzekł, że jeśli podmiot chce dokonać odliczenia podatku z duplikatu faktury w miesiącu jej otrzymania, powinien skutecznie udowodnić, że  oryginał faktury  nie został mu doręczony. I w tym wypadku podatek wykazany w duplikacie faktury zakupu rozliczamy w miesiącu wpływu duplikatu do firmy lub jednym w dwóch kolejnych okresów rozliczeniowych. W przeciwnym razie odliczenia można dokonać tylko poprzez złożenie korekty deklaracji za okres wpływu faktury pierwotnej.