REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Odzyskanie zapłaconych odsetek od VAT po wyroku TSUE ws. WNT i importu usług

Michał Zbutowicz
Doradca Podatkowy
Odzyskanie zapłaconych odsetek od VAT po wyroku TSUE ws. WNT i importu usług
Odzyskanie zapłaconych odsetek od VAT po wyroku TSUE ws. WNT i importu usług

REKLAMA

REKLAMA

Przepisy ustawy o VAT od 2017 r. obligowały podatników do rozliczania kwot VAT należnego i VAT naliczonego z tytułu WNT w odrębnych okresach rozliczeniowych (w tzw. „szyku rozstawnym”), w przypadku gdy transakcja nie została rozliczona przed upływem 3 miesięcy po upływie miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy. Po ponad czterech latach stosowania niekorzystnych przepisów, zapadł długo wyczekiwany wyrok TSUE (z 18 marca 2021 r. sygn. akt C-895/19), w którym stwierdzono, że wymogi prawa krajowego w tym zakresie są niezgodne z przepisami prawa unijnego. Co szczególnie istotne, orzeczenie europejskiego Trybunału otworzyło podatnikom drogę do składania wniosków o nadpłatę i odzyskanie nienależnie zapłaconych odsetek.

Co zmienia orzeczenia TSUE?

Rygorystyczne przepisy wprowadzone w 2017 r. budziły sporo kontrowersji i krytycznych uwag, gdyż niejednokrotnie opóźnienia w rozliczeniach WNT nie wynikały z nieprawidłowości czy braku należytej staranności polskiego nabywcy, tylko z opóźnień leżących po stronie unijnego dostawcy (m.in. opóźnienia w wystawianiu faktur). Wprowadzenie do polskiej ustawy art. 86 ust. 10b pkt. 2 lit. b) oraz ust. 10i regulujących rozliczenie VAT m.in. z tytułu WNT w tzw. „szyku rozstawnym” ustawodawca uzasadniał koniecznością „motywowania” podatników do bieżącego rozliczania transakcji wewnątrzwspólnotowych i wyeliminowaniem nieprawidłowości w tym zakresie. Nie można jednak zapominać także o aspekcie finansowym tej zmiany, gdyż oprócz motywów „uszczelniających”, wprowadzony obowiązek obejmował również wymiar finansowy i obciążał podatników wydatkami związanymi z koniecznością opłacenia odsetek od zaległości podatkowej powstałej za przeszły okres rozliczeniowy.

Autopromocja

W uzasadnienia do wyroku (opublikowanego w Dz. Urz. UE w dniu 10 maja 2021 r.), TSUE bardzo wyraźnie zaakcentował zasadę neutralności oraz proporcjonalności podatku od towarów i usług przyznając m.in., że w odniesieniu do WNT nabywca jest zobowiązany do uiszczenia kwoty VAT należnego, a jednocześnie może co do zasady odliczyć ten sam podatek (tym razem jako VAT naliczony) i w rezultacie żadna kwota nie jest należna na rzecz organu podatkowego. W opinii TSUE, uregulowanie krajowe zakazujące wykonywania prawa do odliczenia VAT z tytułu WNT w okresie, w którym powstał obowiązek podatkowy, bez uwzględnienia wszystkich istotnych okoliczności, a w szczególności dobrej wiary podatnika, wykracza poza ramy zapewnienia prawidłowego poboru VAT przez państwo członkowskie oraz nie służy zapobieganiu oszustwom podatkowym. Konkludując, sąd unijny wykazał, że wprowadzone w 2017 r. przepisy ustawy o VAT, usztywniające zasady dokonywania odliczeń z tytułu WNT są niezgodne z treścią Dyrektywy VAT.

Perspektywy dla podatników

Wyrok TSUE dał podatnikom solidne podstawy do skorygowania przeszłych rozliczeń w taki sposób, aby zarówno kwota VAT należnego oraz kwota VAT naliczonego z tytułu WNT zostały rozliczone w tym samym miesiącu (tj. w okresie w którym powstał obowiązek podatkowy). Co prawda, operacja taka wymaga dużego zaangażowania służb finansowo-księgowych, jednakże ma ona istotne uzasadnienie ekonomiczne dla wszystkich podatników, którzy spotkali się z „dolegliwością” kwestionowanych przez TSUE przepisów ustawy o VAT.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że z powodu rygorystycznych przepisów ustawy o VAT, rozliczenia WNT w tzw. szyku rozstawnym powodowały powstanie zaległości podatkowej i obowiązek zapłaty odsetek. W momencie skorygowania przeszłych rozliczeń – w konsekwencji wyroku TSUE – zaległość podatkowa za ten przeszły okres zostanie de facto skompensowana z kwotą VAT naliczonego, co spowoduje, że zapłacone uprzednio odsetki staną się, co do zasady, nienależne, a podatnicy będą mogli ubiegać się o ich zwrot w postępowaniu nadpłatowym.

Drugim, istotnym skutkiem orzeczenia TSUE jest możliwość uzyskania oprocentowania od niezależnie zapłaconych odsetek (tzw. „odsetek od odsetek”) w związku z nadpłatą spowodowaną jednoczesnym rozliczeniem VAT należnego i VAT naliczonego w drodze korekty deklaracji.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Niezależnie od powyższego, wyrok TSUE umożliwia także wznowienie zakończonych postępowań podatkowych, w których organ wydał już decyzję w powyższym zakresie (w terminie miesiąca od publikacji wyroku TSUE), jak również wznowienie postępowań w zakresie objętym wyrokiem TSUE przed sądem administracyjnym (w terminie trzech miesięcy od publikacji wyroku TSUE)..

Wniosek o stwierdzenie nadpłaty

Należy mieć świadomość, że cały proces dochodzenia nadpłaty oraz przysługującego podatnikom oprocentowania może okazać się nie lada wyzwaniem praktycznym. W pierwszej kolejności podatnicy powinni bowiem zidentyfikować te transakcje WNT, dla których dokonali odrębnego rozliczenia VAT należnego i VAT naliczonego w różnych okresach rozliczeniowych. Po zidentyfikowaniu tego typu rozliczeń i stwierdzeniu, że orzeczenie TSUE może mieć również zastosowanie do sytuacji konkretnego podatnika, konieczne będzie skorygowanie kwoty VAT naliczonego w przeszłych deklaracjach VAT-7 lub VAT-7K (oraz plików JPK_VAT), zarówno za okres, w którym pierwotnie wykazano kwotę VAT należnego (korekta in plus) oraz za okres, w którym pierwotnie wykazano kwotę VAT naliczonego (korekta in minus).

W rezultacie powyższych czynności, stosując się do treści art. 74 pkt. 1 i nast. Ordynacji podatkowej, podatnik powinien wraz ze skorygowanymi deklaracjami VAT złożyć wniosek do organu podatkowego, w którym wskaże wysokość powstałej nadpłaty (tj. co do zasady kwoty nienależnie zapłaconych odsetek).

W kontekście ubiegania się o przysługujące oprocentowanie od nienależnie zapłaconych odsetek, należy wskazać na treść art. 78 §5 pkt. 1 i 2 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem, wysokość oprocentowania (liczona analogicznie jak w przypadku odsetek za zwłokę), powinna być liczona:

  • od dnia powstania nadpłaty do dnia jej zwrotu – pod warunkiem, że wniosek o nadpłatę zostanie złożony w terminie 30 dni od dnia opublikowania wyroku TSUE w Dzienniku Urzędowym UE;
  • od dnia powstania nadpłaty do 30 dnia od dnia publikacji wyroku TSUE – jeżeli wniosek o nadpłatę został złożony po upływnie 30 dni od opublikowania orzeczenia.

Wysokość przysługującego oprocentowania, w zależności od momentu złożenia wniosku o nadpłatę, przedstawia poniższy wykres:

Odzyskanie zapłaconych odsetek od VAT po wyroku TSUE ws. WNT i importu usług

Z uwagi na preferencyjne zasady obliczania oprocentowania z tytułu powstałej nadpłaty, w interesie podatników jest, aby wnioski o stwierdzenie nadpłaty zostały skierowane do organów podatkowych najpóźniej w dniu 9 czerwca 2021 r.

Import usług i pozostałe transakcje w trybie reverse charge

Nie można także zapominać, że w dużym stopniu wyrok TSUE może być również stosowany w odniesieniu do innych transakcji rozliczanych w trybie reverse charge, w tym w szczególności do importu usług, tzw. dostawy z montażem czy krajowego odwrotnego obciążenia. Pomimo, iż zapytanie prejudycjalne dotyczyło właściwie wyłącznie transakcji WNT, to z treści orzeczenia TSUE wynika wprost, że „…w ramach systemu odwrotnego obciążenia podstawowa zasada neutralności VAT wymaga, aby odliczenie naliczonego podatku zostało przyznane, jeżeli zostały spełnione wymogi materialne, nawet wówczas, gdy niektóre wymogi formalne zostały pominięte przez podatnika”. Niewątpliwie, tezy wynikające z orzeczenia TSUE powinny mieć zatem zastosowanie również do innych transakcji rozliczanych w trybie reverse chargé.

Autopromocja

Warunki odzyskania odsetek

Zastanawiające może być również, że de facto TSUE w wydanym wyroku nie rozgraniczył prawa do jednoczesnego rozliczenia kwot VAT należnego i naliczonego w zależności od konkretnych okoliczności związanych z opóźnieniem w rozliczeniu transakcji WNT. W treści orzeczenia, mowa jest co prawda o dochowaniu „dobrej wiary” przez podatnika, jednak z argumentów TSUE można wywnioskować, że podstawą do wspólnego rozliczenia podatku w tym samym okresie mogą być także inne okoliczności faktyczne, pod warunkiem, że nie prowadzą do oszustwa podatkowego.

Należy sobie zdawać sprawę, że w prowadzonych postępowaniach podatkowych, organy będą próbowały szukać uników przed zwrotem nadpłaty posługując się przykładowo argumentem braku należytej staranności przy rozliczaniu WNT przez nabywcę (np. poprzez brak monitów do dostawcy o wystawienie faktury). Wszelkie działania organów prowadzące do wyszukiwania „wyjątków” od wniosków płynących z orzeczenia TSUE są jednak (w ocenie autora) nieuzasadnione, zwłaszcza, że w sprawie będącej przedmiotem pytania prejudycjalnego do TSUE, podatnik wyraźnie wskazywał, że powodami, dla których WNT zostało rozliczone po upływie 3 miesięcy były nie tylko przesłanki leżące po stronie dostawcy unijnego, ale również błędne zaklasyfikowanie transakcji przez spółkę lub pomyłki osób sporządzających rejestry i deklaracje VAT.

Niewątpliwie, od sukcesu związanego z odzyskaniem zapłaconych odsetek wraz z należnym oprocentowaniem, w dużej mierze będzie zależała jakość sporządzonego wniosku o stwierdzenie nadpłaty jak również rzetelność rozliczeń w składanych korektach deklaracji. Z uwagi na wysokie zainteresowanie podatników przedmiotowym orzeczeniem, w najbliższym czasie należy się spodziewać wzmożonej ilości postępowań nadpłatowych  w zakresie objętym rozstrzygnięciem TSUE!

Michał Zbutowicz
Doradca podatkowy (nr wpisu 13795)

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Podatek PIT - część 2
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
    30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
    2 maja 2023 r. (wtorek)
    4 maja 2023 r. (czwartek)
    29 kwietnia 2023 r. (sobota)
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Dlaczego gospodarka strefy euro słabnie wobec USA od czasu wprowadzenia waluty euro?

    W ciągu 25 lat od wprowadzenia euro przewaga gospodarcza Stanów Zjednoczonych nad strefą euro zwiększyła się niemal trzykrotnie. W 1999 r. roku, kiedy wprowadzono walutę euro, gospodarka USA była o 11% większa niż gospodarka strefy euro pod względem parytetu siły nabywczej. Od tego czasu różnica ta wzrosła do 30% - piszą eksperci Allianz Trade w obszernym opracowaniu Allianz Research: „Europa wydaje się pozostawać w tyle za Stanami Zjednoczonymi na wielu frontach” w lutym 2024 r.

    Masz czteroletnie obligacje skarbowe indeksowane inflacją? Opłaca się teraz sprzedać i kupić nowe takie same

    Czteroletnie obligacje indeksowane inflacją otrzymają w marcu 2024 r. oprocentowanie niższe niż Ministerstwo Finansów oferuje za nowe papiery tego samego typu. Ze strony inwestorów racjonalnym działaniem byłoby umorzenie starszych serii i zakup nowych papierów. Konwersja może dotyczyć papierów o wartości około…  84 mld zł. Tak radzi w komentarzu z 23 lutego 2024 r. Emil Szweda z Obligacje.pl,

    Zakup startupu - jak nie kupić kota w worku? Kluczowe: due dilligence. Poradnik dla inwestora

    Akwizycja firmy jest inwestycją, która ma się opłacać. To oczywiste twierdzenie staje się jeszcze bardziej prawdziwe w przypadku nabycia startupu, który kupuje się po to, by rozwijać biznes z pomysłem, mający duży potencjał. Zakup startupu zazwyczaj jest łatwiejszy niż założenie firmy od zera, szczególnie takiej, która ma się okazać jednorożcem w świecie biznesu. Jednak podjęcie takiego kroku jest obarczone sporym ryzykiem. Aż 9 na 10 nowo tworzonych startupów upada, z czego 20 proc. kończy działalność w ciągu pierwszego roku, a kolejne 50 proc. nie utrzymuje się na rynku dłużej niż 5 lat [Źródło: Startup Genome]. Można dyskutować z tymi statystykami, ale jeżeli nawet są prawdziwie tylko w połowie, to i tak wskazują na pewne negatywne zjawisko. Ryzyka biznesowego przy zakupie startupu nie da się zupełnie wyeliminować, ale można zadbać o to, by ograniczyć je do minimum. 

    Żądanie zmniejszenia kary umownej – sąd nie może sam z urzędu podejmować się miarkowania. Orzeczenie Sądu Najwyższego

    Występując o zmniejszenie kary umownej dłużnik jest zobligowany wskazać, do jakiej wysokości zmniejszenia żąda. Wyinterpretować to może również sąd, pod warunkiem, że taką możliwość daje całokształt działań procesowych dłużnika. Sąd nie może sam z urzędu podejmować się miarkowania, jeśli z działań strony nie wynika chęć zgłoszenia żądania o to - orzekł w wyroku z 16 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy (sygn. akt II CSKP 578/22).

    Przekształcenie, połączenie, wniesienie aportu a możliwość stosowania estońskiego CIT

    Estoński CIT staje się coraz bardziej popularną formą opodatkowania spółek. Warto jednak wskazać, że wiąże się z nią szereg ograniczeń i warunków, jakie musi spełnić spółka, aby móc korzystać z dobrodziejstw estońskiego CIT.

    MF: Kasowy PIT od 2025 roku. Niedługo pojawi się projekt

    W Ministerstwie Finansów toczą się już prace nad projektem nowelizacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dot. wdrożenia w polskim systemie podatkowym kasowego PIT. W najbliższych dniach projekt ten ma zostać wpisany do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. Takie informacje przekazał 22 lutego 2024 r. w Sejmie wiceminister finansów Jarosław Neneman. Ale te nowe przepisy wejdą w życie nie wcześniej niż od 2025 roku.

    Jakie są kary za wykroczenia i przestępstwa skarbowe?

    Jakie są kary za wykroczenia i przestępstwa skarbowe w 2024 roku? Od czego zależy wysokość kary?

    Składka zdrowotna na ryczałcie - progi przychodów w 2024 roku

    O wysokości składki zdrowotnej dla podatników na ryczałcie decydują progi osiąganych przychodów oraz wysokość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw. Jak prawidłowo obliczyć składkę zdrowotną dla ryczałtu w 2024 roku?

    Ulga dla seniorów przed otrzymaniem emerytury - co mówi prawo?

    Czy seniorzy mogą korzystać z ulgi podatkowej w PIT przed otrzymaniem emerytury, mimo osiągnięcia wieku emerytalnego? Chodzi o zwolnienie w podatku dochodowym nazywane „ulgą dla pracujących seniorów”.

    Niestaranny pracodawca zapłaci podatek za oszustwo pracownika. Wyrok TSUE nie usuwa wszystkich wątpliwości i nie daje wytycznych

    Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 30 stycznia 2024 r. orzekł, że pracownik wykorzystujący dane swego pracodawcy do wystawiania fałszywych faktur jest zobowiązany do zapłaty wskazanej w nich kwoty podatku  Ale takie konsekwencje powinny dotknąć pracownika pod warunkiem, że pracodawca (podatnik VAT) dochował należytej staranności, rozsądnie wymaganej w celu kontrolowania działań swojego pracownika. Jeżeli pracodawca takiej staranności nie dochował, to poniesie konsekwencje sam i będzie musiał zapłacić podatek.

    REKLAMA