Czy podatek może być liczony od wartości brutto towaru lub usługi

Co do zasady, w podatku od towarów i usług podstawą opodatkowania jest obrót, za który uznaje się kwotę należną z tytułu sprzedaży, pomniejszoną o kwotę należnego podatku. W zasadzie przepisy ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług nie wskazują sposobu wyliczenia podatku należnego od sprzedaży towarów i usług. Sposób ten wynika z przepisu § 12 rozporządzenia Ministra Finansów z 27 kwietnia 2004 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, który określa zakres informacji, jakie powinna zawierać faktura VAT. Należą do nich m.in.: cena jednostkowa towaru lub usługi bez kwoty podatku (cena jednostkowa netto), wartość towarów lub wykonanych usług bez kwoty podatku (wartość sprzedaży netto), stawka podatku, kwota podatku od sumy wartości sprzedaży netto z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku, wartość sprzedaży towarów lub usług wraz z kwotą podatku (wartość sprzedaży brutto) z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku lub zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu.

Oznacza to, że podstawą wyliczenia podatku powinna być cena jednostkowa netto towaru i kwota wartości netto sprzedanych towarów, od której następnie wyliczana jest wartość podatku należnego. Taka zasada najczęściej stosowana jest przez podatników VAT. Możliwe jest jednak również wyliczenie podatku należnego od wartości brutto. W myśl przepisu § 15 rozporządzenia, w przypadku gdy sprzedawca stosuje jako ceny sprzedaży umowne ceny brutto lub też obowiązany jest do stosowania cen urzędowych, kwotę podatku należnego wylicza się od wartości brutto towaru na podstawie następującego wzoru:

gdzie:

KP – oznacza kwotę podatku (z podziałem na poszczególne stawki podatku),

WB – sumę wartości sprzedaży brutto z podziałem na poszczególne stawki podatku,

SP – stawkę podatku.

Sumę wartości sprzedaży netto wylicza się poprzez obliczenie różnicy między wartością brutto a kwotą podatku. Na fakturze wykazane kwoty zaokrągla się do pełnych groszy, stosując zasadę, że końcówki poniżej 0,5 grosza się pomija, a końcówki 0,5 grosza i wyższe zaokrągla do 1 grosza. Wyliczona w ten sposób kwota nie zawsze będzie równa kwocie podatku należnego wyliczonego od wartości towaru netto pomnożonej przez stawkę podatku. Mogą przy wyliczeniu wystąpić groszowe różnice podatku należnego.

Może się zdarzyć, że kwoty rachunkowo wyliczonego podatku będą różne od sumy wartości podatku należnego z poszczególnych pozycji paragonów. Różnica ta będzie wynikała z zaokrąglenia poszczególnych kwot podatku.

Niemniej jednak sposób liczenia podatku należnego od wartości brutto jest prawidłowy, a różnice między tymi kwotami mogą wynikać z zaokrąglenia tych kwot w fakturze.

Różnice kwot podatku należnego między sumą poszczególnych kwot podatku z paragonów fiskalnych a kwotą podatku należnego wyliczoną poprzez pomnożenie wartości netto przez stawkę podatku nie jest błędem w przedstawionej sytuacji. Należy zatem przyjąć wykazane kwoty podatku należnego w otrzymanej fakturze za prawidłowe.