Jak ująć w księgach rachunkowych nabycie akcji w przypadku łączenia się spółek

RADA

Nabycie akcji spółki A od jej akcjonariuszy przez spółkę B nie wymaga żadnych zapisów w księgach rachunkowych spółki A. Nabycie akcji spółki A spółka B powinna zaewidencjonować w cenie nabycia na koncie 033 - „Udziały lub akcje w jednostkach powiązanych”, w grupie inwestycji długoterminowych ewentualnie na koncie 141 - „Udziały lub akcje w jednostkach powiązanych” - inwestycje krótkoterminowe, w zależności od celu nabycia.

UZASADNIENIE

Nabycie akcji spółki A od jej akcjonariuszy przez spółkę B nie wymaga żadnych zapisów w księgach rachunkowych spółki A. Oczywiście zmiana akcjonariuszy powinna zostać odnotowana w księdze akcyjnej prowadzonej przez tę spółkę, zgodnie z art. 341 § 1 Kodeksu spółek handlowych.

W wyniku nabycia akcji spółki A przez spółkę B, pierwsza ze spółek stała się spółką zależną. Spółka B uzyskała 100% udziałów w kapitale zakładowym spółki A.

Nabycie akcji spółki A spółka B powinna zaewidencjonować w cenie nabycia na koncie 033 - „Udziały lub akcje w jednostkach powiązanych”, w grupie inwestycji długoterminowych, ewentualnie na koncie 141 - „Udziały lub akcje w jednostkach powiązanych - inwestycje krótkoterminowe”, w zależności od celu nabycia. Sposób zaewidencjonowania nabycia akcji podany został w przykładzie.

PRZYKŁAD

1. Nabycie przez spółkę od akcjonariuszy spółki A 20 akcji o wartości nominalnej 5000 zł każda, za kwotę 100 000 zł.

Wn konto 033„Udziały lub akcje w jednostkach powiązanych” 100 000 zł

Ma konto 258„Rozrachunki dotyczące udziałów i akcji oraz pozostałych inwestycji” (w analityce: imienne konta akcjonariuszy) 100 000 zł

2. Zapłata za akcje:

Wn konto 258„Rozrachunki dotyczące udziałów i akcji oraz pozostałych inwestycji” 100 000 zł

Ma konto 131„Bieżący rachunek bankowy” 100 000 zł

Po nabyciu akcji przez spółkę B obie spółki mogą w dalszym ciągu funkcjonować jako dwie spółki lub akcjonariusze mogą zdecydować o ich połączeniu, zgodnie z zasadami połączenia spółek określonymi w Kodeksie spółek handlowych. Jeżeli nabycie akcji związane jest z procesem łączenia spółek A i B, to w omawianym przypadku spółką przejmującą powinna być spółka B, natomiast zaksięgowanie połączenia spółek powinno nastąpić metodą nabycia, zgodnie z przepisami zawartymi w rozdziale 4a ustawy o rachunkowości.

• art. 341 § 1 ustawy z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz.U. Nr 94, poz. 1037

• rozdział 4a ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości - j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 208, poz. 1540

Tadeusz Waślicki

autor jest biegłym rewidentem